www.ninh-hoa.com



 

Trở về d_bb  ĐHKH

 

Trở về Trang Tc Giả

 

 

 

Gio Sư
Nguyễn Quang Tuyến

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Trở về Trang Tc Giả

 

 

 

Main Menu

 
 

 


GS Nguyễn Quang Tuyến


Nguyn Giảng vin Khoa Tm l chiến
Trường V bị Quốc gia VNCH Đ Lạt

 

 

 

 

KHI TU H KU

 

 

                                         

Truyện ngắn:
 

01- Tuổi Thơ
 

By giờ khng cn những ho hức của tuổi mười bảy, ti nhn dng sng cy cầu qu nhà như 1 dòng chảy của những kỷ nịm. Cũng nơi chợ An Tn ny hơn mười năm trước l nơi bun bn giao dịch ln lt giữa vng bn ny v bn kia. Khu chợ ny đ từng ăn bom Php cũng như đạn du kch. Cũng nơi ny, những ngy thng cuối Thu 1954 từng đon qun o xm sng ống trn vai chen chc qua cầu, từ biệt hẹn hai năm ti ngộ. Cy cầu ny nhn thấy qu nhiều nước mắt v nụ cười đổi thay. By giờ th chnh những gian qun bn cầu xưa nay đ mn đỏ, mn xanh với vi đi mi hồng, phấn nhạt. Ti ngồi yn nơi qun chị Bảy nhậu la de nhn sự đổi thay của khu chợ ny. Những ngy cuối năm gi biển từ ng An Ha thổi tạt ln thấm lạnh. Mấy doi ct cuối lạch nước mu hung hung như chiếc lưỡi l ra trong đm l xanh. Pha dưới kia l Chu Lai, tiếng my bay, my xe ầm ầm một gc. An Tn hm nay thay đ̉i qu nhiều.

 

Chị Bảy loay hoay dọn, sửa mấy thức hng trn sạp gỗ, những hộp thịt, c, tri cy của lnh Mỹ được chị sắp ln cao hnh thp. Hộp bột giặc v thuốc xịt muỗi xếp cho nhau cho mu m. Bn cạnh l một gi chất đầy nước cam v la de. Trn lp tre che nghing chị treo những bộ đồ trẻ con xanh đỏ, gi đưa qua đưa lại như những hnh ṇm giữ la ngoi đồng. Nhn nghing nghing, chị Bảy by giờ đ gi  nhìu. Cch đy hơn mười năm ti cn nhớ chị ngỏn ngoẻn lắc đầu “nhất định ở rứa chứ khng lấy chồng, dị chết”. Thế m giờ đ ba con rồi đ. Mi tc di khỏi mng ngy xưa chị thường ni để che dng đi cho khỏi dị, by giờ đ cắt ngắn gọn đưa chiếc cổ trắng trn ngọt mật. Cuộc đời tnh i của chị kể cũng ly kỳ, ci g chị cũng thấy dị hết, thế m lc no đ chẳng ai hay chị mang bầu ba thng v bỏ lng ra đi, thiệt l dị! By giờ th chồng con đề huề rồi, chồng chị lm trong sở Mỹ ở Chu Lai, theo chị th chỗ lm ăn đ kh lắm nhờ ngoại giao. Ngoại giao đy l mua hng của lnh Mỹ, đổi đ-la để kiếm lời.

 

Chị Bảy ci xuống, đi mi nhướng cao ln, cong v đẹp. Ti thấy bồi hồi nhớ một người, suốt đời những đi mắt đẹp vẫn l một m ảnh lớn đối với ti. Ti quay ra đường nhn nắng chiều hắt ln mấy doi ct vng. Chị Bảy treo mấy ci nịt da nhng nhằng trn liếp tre, quay lại hỏi ti:

 

- Nghe ni ch đi dạy học, c kh khng?

 

Ti thch giọng ni chị lắm, trong ci mệt mỏi của cuộc sống ny, giọng ni lướt cao ấy bao giờ cũng li mnh rời khỏi đm đng m rơi vo thế giới tư ring. Ti nhấm nhp ci m thanh đ, v chậm ri trả lời:

 

- Ti vẫn cn đi học chị Bảy , chỉ đi dạy thm ở trường tư mỗi thng kiếm năm nghn đ̉ ăn học.

- Giỡn hoi, lớn rồi bộ học đến tc bạc . Cn lo cưới vợ chớ. Dạy chi bốn năm ngn ṃt tháng mà cũng dạy, thua thằng Cu lớn con chị đ. Ch coi, n lm cũng được hơn mười nghn.

 

Ti trố mắt ngạc nhin, thằng b độ su tuổi lm g được lắm thế.

 

- Chị ni thiệt chớ?

- Để ch coi, ở đy m, cng việc người lớn khng bằng con nt. Đồng tiền by chừ lm ra dễ m giữ  kh lắm chú ơi.

 

Chị ci xuống xếp mấy chai nước ngọt cho ngay hng. Ti min man nghĩ đến nghề dạy học, nghề đi học. Đ nhiều lần ti tự hỏi học nữa để lm g, thế m vẫn lặng lẽ theo đuổi như ci nghiệp. Tuổi đ lớn, phải lo cho gia đnh nữa liệu cứ ngồi đa mi với sch vở được khng. Mnh c quyền đnh lừa với cuộc đời, nhưng tự thm tm mnh nghĩ rằng học chỉ l một cch trốn lnh, chứ xấp bằng cấp c nghĩa g đối với by giờ. Thực khi hi. Cố học để khỏi lm quan ,lớn rồi m vẫn đng kịch với cuộc đời, với chnh mnh. V như vậy, trong miền đất ny mọi người đều mang mặc cảm tội lỗi cả. Người ta đng vai kẻ trốn chạy lương tm, tm sự  yn ổn nơi sự phẫn nộ v lừa dối. Khi đi dạy phải nghĩ mnh dạy ci g, dạy cho ai. Hnh vi v vu một thứ đạo đức m x hội đ đục khot nt bt từ lu chỉ l một cch ru ngủ. Ti khng qun được những buổi dạy văn chương, cố giảng ci hay ci đẹp của tiếng mnh, khi bảo học sinh đem tập ra chp, chng h “O.K”. Lm sao đy? Những đứa b đệ thất đ ph ph thuốc l. Mấy đứa con gi nhỏ truyền nhau tờ bo phụ nữ dạy cch đnh kem bi son, lm mặt nạ, lm ngực nở, mng to. Bọn học tr lớn th trng đến cuối giờ học l vụt xe gắn my đi chở ngoại kiều. Trường sở th lo tranh dnh học tr như tranh dnh c chợ buổi sng. Ci học của chng l như thế đ, phương tiện hưởng thụ dồn dập đến lấn p cả thức. Gia đnh v x hội chưa kịp trở mnh để chịu nhận sự thay đổi th học đường đ nui lớn sự đổi thay đ rồi.

 

Ti buồn nản tưởng tượng đến thế hệ mai sau, nền gio dục ny đ qu cũ rồi, n đẻ ra một lớp người dở ng dở thằng, lm sao ngăn chặn được nguồn văn ha ngoại lai mỗi ngy hăm he nuốt chửng chng ta.

 

Nắng chuốt ng vng trn hng dương xanh, đổ xuống bụi chuối bn hin nh. Chum nước loang long nh sng, một chiếc go dừa gc ngang miệng chum gợi ti một niềm vui nhỏ dại. Ba đứa con chị Bảy – con Thn, thằng Cu lớn, thắng b đang tụm đầu lm bnh ct bn hin. Hoa ngũ sắc, chng ri ln đụn ct lm nhưn bnh, l cắt nhỏ ru lm m. Nhn cặp mắt chng, thấy mn ăn ngon l biết mấy.

 

- Anh độ mấy giờ về hả chị? - Ti hỏi.

- Ch ngồi chơi, qu giờ ci hụ một cht l ảnh về liền.

 

Ti nhn ln khoảng cao, một đm my vơ vất ng vng như tơ. Buổi chiều cuối năm no cũng mang vẻ đẹp tiu sơ, heo ht lm lng mnh buồn nhớ vu vơ. Một b gi mặc quần lnh lng, o v chầm, đầu đội thng l chuối hấp tấp đi ngang qua đường lm ti cảm thấy thương v cng. Ti thương tất cả đi mắt cc b mẹ trong những ngy gần Tết, vừa thiết tha vừa cuống qut lm sao. Một hồi ci hụ vang, chị Bảy ở ngoi sau bếp vội v đi ra gọi lớn:

 

- Mấy đứa nhỏ mau v bn hng!

 

Ba đứa con chị bỏ dở cuộc chơi, bỏ t bn, nhưn bnh, niu cơm ở đ, phủi tay chạy vo. Chị Bảy vội v cởi o cho con chị v hai thằng b rồi đẩy ra:

 

- Thi ra bn hng đi, gần Tết n mua nhiều đ!

 

Ba đứa b bị cởi hết o, chỉ bận quần ngắn chạy vội ra đứng ri bn lề đường. Gi lạnh t buổi chiều lm chng run ln, con b Thn m ngực nhn thằng Cu lớn.

 

- Cu, lạnh gh mầy h.

- Lạnh qu .

 

Chng vng tay, khm lưng đứng ci về pha trước ngng đợi.

 

- Tội nghiệp bọn n lạnh chớ chị! - ti hỏi.

- Cht thi, năm hết Tết đến mấy thằng Mỹ thương con nt lắm.

 

Ti định hỏi bn cch no nhưng rồi im lặng. Từ pha cuối đường đm cng nhn VN đi xe đạp đ đi về, người ta ni chuyện vang ln. Sau đm VN đến ba bốn người Mỹ mặc đồ lnh vừa đi vừa ni cười. Con b Thn ngoảnh lại chỉ thằng Cu:

 

- , n ra ka my!

- Ừ, lạnh qu!

 

Mấy đứa b chia nhau chạy lại, mỗi đứa nắm tay một người lnh Mỹ lắc mạnh, mắt ngước ln:

 

- y khn! y khn! (I’m cold)

 

Giọng chng ni run run, vừa c vẻ van lơn đng kịch, vừa sống thực với hon cảnh lc bấy giờ. Chng đưa tay chỉ vo gian hng của chị Bảy người rm lại, tiếng ni như muốn khc. y khn, y khn! Hai người lnh Mỹ đi đầu bồng con b Thn v thằng Cu lớn ln tay cho mỗi đứa một ci kẹo cao su, rồi để xuống đất. Người lnh thứ ba bồng thằng b ln, mắt thằng nhỏ ướt v lạnh, giọng ni run lạc đi:

 

- y, y khn m ng Mỹ ơi!

 

Người lnh trẻ m thằng nhỏ vo lng, bốn mắt nhn nhau im lặng trong một thong. Con Thn như được huấn luyện từ trước, khng để cho người lnh một cht đắn đo cầm tay ko hắn vo gian hng:

 

- Du by hia, n du ơi, du by hia (you buy here).

 

Người lnh m thằng b kn trong vng tay, hỏi chị Bảy mua một cặp pi-ra-ma sọc xanh. Hắn ni giọng Việt lơ lớ :

 

- Bao nhiu ci ny?

- Năm trăm thi, phy hăng rắc thi. - Chị Bảy vừa ni vừa đưa năm ngn tay lm dấu. Người lnh lặng lẽ đưa năm trăm, mặc o quần cho thằng B. Chị Bảy ng lơ đi nơi khc, coi như đứa trẻ khng quen thuộc g với mnh. Người lnh hn trn thằng nhỏ xong bỏ đi với nụ cười thật hiền trn mi.

 

Thằng B chạy ra đứng nhn bng dng người lnh gầy đ. Người lnh vừa qua khuất lm cy, chị Bảy đ gọi dật lại:

 

- B v đy biểu, mau ln tối rồi.

 

Chị ko xệch thằng nhỏ vo tuột cặp đồ pi-ra-ma v đẩy n ra đường:

 

- Chạy mau ra kiếm khch đi con.

 

Chị lặng lẽ treo cặp o quần thằng B ln chỗ cũ, thằng nhỏ m ngực ra đứng bn lề đường với chị v anh n. Ba đứa cứ ngồi đ trng mắt chờ một người lng Mỹ no đi qua cũng s vo với một cu ni trn một cch lm đ. C những người lnh đứng dừng lại bồng đứa b ln quan st rồi thả xuống, tiếp tục đi. C người lnh hắt mạnh tay như nguyền rủa tr lừa bịp đ. C vi người chỉ vo chng, chỉ vo cửa hng rồi ph ln cười.

 

Khi nắng hoang tm phủ kn chn trời, con b Thn đứng thần người rồi rn rn đến bn thằng Cu:

 

- Tao lạnh qu.

- Ừ tao cũng lạnh.

 

Hai đứa b ci st vo nhau, con lớn lấy tay vẽ ln ct v cười. Thằng B đứng ngơ một mnh bẻ cy ch đập chuồn chuồn. Nhn về cuối đường c hai người lnh da đen đi tới, chị Bảy la lớn.

 

- Ka, c hai thằng đ, rng bn vi cặp tối rồi con.

 

Con Thn chỉ thằng Cu v thằng B:

 

- Giao cho hai đứa by đ, tao lạnh qu.

 

Thằng Cu ni bn tai chị n:

 

- Giờ m được cặp đồ lnh thủy l tao bận lun, khỏi phải trả lại cho m đi.

- Hứ ! Đến Tết mới được chứ bộ - Con b di giọng ni.

 

Hai thằng b chạy lại nắm tay người lnh da đen run giọng ni nỉ:

 

- Du ơi du, y khn!

 

Mỗi người lnh bồng một thằng b tay xoa đầu n v cười buồn. Cả hai bước vo gian hng chị Bảy. Thằng Cu lớn được cặp đồ lnh thủy, thằng B được cặp đồ sọc xanh. Mặc xong cho hai đứa trẻ, hai người lnh tiếp tục đi. Thằng Cu lớn chạy a theo, mặt lắm lt nhn mẹ n; chị Bảy đay nghiến:

 

- Thằng mắc dịch! Cởi ra mau! Mầy chết với tao.

 

Thằng B run ln tuột vội cặp đồ chạy ra đứng bn chị n. Thằng Cu lớn vẫn giữ khư khư cặp đồ trn mnh đứng chỗ ba sn nhn vo nh.

 

- Mẹ bảo bn cặp đồ nỉ được ba lần mẹ cho con m con bn được năm lần rồi. Của con chớ!

- Đồ mắc dịch! Cởi ra mau, tao ni Tết tao mới cho. Nghe chưa Cu!

 

Tiếng chị rt cao ln nghe rợn người, chị chạy vụt ra chụp lấy thằng nhỏ. N thot khỏi tầm tay chạy về pha chum nước, nhưng trượt t bn bụi chuối lắm lem cả cặp đồ mới. Thằng b khc tht ln. Chị Bảy tm được pht mấy pht nn thn.

 

- Cha mầy, ai dạy mầy vậy. Đồ mắc dịch. Ra bn tiếp khng tao đnh nt xương. Lắm lem cả cặp đồ rồi lấy g m bn. Cha mầy!

 

Sau chữ cha mầy, chị lại pht mạnh vo mng thằng nhỏ. Chị tuột cặp đồ ra v đẩy thằng Cu lớn ra đường.

 

Con Thn lặng lẽ ci đầu khng ni, ti thấy đi mắt n chơm chớp ướt. Hai thằng b khc b lu b la bn lề đường.Trn lưng thằng Cu dấu lằn năm ngn tay cn in hằn. Một người lnh Mỹ từ xa đi tới, hai thằng b vẫn đứng nguyn trn lề đường miệng mo xệch, nước mắt rn rụa, tay đưa ra trước:

 

- Hu! Hu! y khn du ơi. Hu hu, ấy khn du ơi. ( I am cold, you!)

 

Gi dưới bờ sng Trường Giang thổi tạt ln lạnh buốt, trời xm quệt như ch, ti lặng lẽ đứng dy bỏ đi, thấy lng mnh t điếng như bị vết chm ngập vo tim. Chị Bảy ni với theo:

 

- Ch ngồi chơi, anh nh ti sắp về.

 

Ti tiếp tục bước, khng quay lại. Ti khng dm nhn những khun mặt ấy. Ti như nghe gi go thảm đạm trn hng dương liễu bn cầu.

 

( 1968 )

               

oOo

 

 

XEM Bi Số 3 - Con Ch Con

 

 

 

 

 

 

GS Nguyễn Quang Tuyến

Nguyn Giảng vin Khoa Tm l chiến
Trường V bị Quốc gia VNCH Đ Lạt

 

 

  

 

 

www.ninh-hoa.com