Mục Lục


 

  Trang B́a
     
 Ban Biên Tập
  Lá TĐầu Năm Đinh Dậu
     
Bs Lê Ánh
 
STáo Quân
     
Nguyễn Xuân Hoàng
 Câu Đối Tết
       Vinh H

 

 

TVi


 TVi Phong Thủy Năm
     
Đinh Dậu 2017

     
Phạm Kế Viêm

 

 

Kinh Tế
 


  Tổng Kết T́nh H́nh Kinh Tế
      
M và Việt Nam Năm 2016

       Nguyễn Văn Thành

 

 

Chúc Tết

 

  Xuân Vui Say
      Việt Hải
 
Chúc Xuân Đinh Dậu
     
Khúc Ca Yêu Đời
     
Mừng Xuân Đinh Dậu

     
Vinh H

 
Chúc Xuân/Xuân V
     
Lư H
 
Mừng Xuân Đinh Dậu
      Lê Văn N

 


X
uân Cảm



  Mùa Nhớ
      An Giang
 
Ninh Ḥa Tết Xưa
      Huyền Chiêu
 
Nàng Xuân Réo Gọi
      Bạch Liên
 

 

 

Hoa Xuân
H
́nh nh Tết
 

  Cây Cảnh
      Lê Thị Lộc
 
H́nh nh Tết
      Hải Lộc
 
Hoa Xuân Ngày Tết
      Lê Thị Lộc


 

 

d_bb
Đ.H.K.H
 


  Liêu Trai C Dị (402-403)
     
 Đàm Quang Hưng
  Nghi Ngờ Sách Luận Ngữ-06
     
 Lê Phụng
  KHuyết:  Phần 07
     
 Nguyễn Hữu Quang
  Cùng Một Chuyến Xe
     
Nguyễn Quang Tuyến
  TSGhi Thời Đi Học
     
Nguyễn Đc Tường
  TVi Phong Thủy Năm
     
Đinh Dậu 2017

     
Phạm Kế Viêm

 

 

Đời Thường
 

 

  Tâm T́nh Ngày Tết
      Phạm Thanh Khâm
 
Ḷng M
      Bạch Liên
 
Người Viễn X Nơi Công Viên
     
Đặng Thị Tuyết N
 
Ḷng Tốt
      Thùy Trang
 
Mùa Xuân Và Người Cao Tuổi
     
Mai Thị Tuyết Hồng
  Tản Mạn
      Nguyễn Thùy Trang

 

 

Sinh Hoạt
 

  Tất Niên 2017 Của Nhóm Bạn
     
C3 Tại M

      Trâm Anh
 
Đêm T́nh Ca Mùa Xuân
      Vinh H
Hội Thân Hữu Ninh-Ḥa-
     
Dục-Mỹ: Họp Mặt Lần Thứ 17

      Hà Thị Thu Thủy

 

 


Ca Hát

   

 
Đón Xuân/Nhớ Xuân/Đừng
     
Buông Xuôi/Đừng Thờ Ơ

     
Lư H
  Tâm SNàng Xuân
     
Hà Thị Thu Thủy
 

 

 

Năm Đinh Dậu
N
ói Chuyện Gà

 


 
Năm Đinh Dậu Nói Chuyện Gà
     
Nguyễn Chức
 
Gà QTôi
     
Nguyễn Xuân Hoàng
 
Chuyện Gà
      Bạch Liên
  Vịnh Con Gà Trống
      
Tiếng Gà Gáy
     
Hết Khỉ Đến Gà
     
Vịnh Con Gà Mái
     
Anh Dậu Làm Vua
     
Gà Trống Nuôi Con

     
Vinh H

 

 

 

Tranh
N
ghệ Thuật

 


 
Cắm Hoa Trang T
      Lê Thị Lộc
 
H́nh nh/Tranh Gà
      Ninh-Hoa.com
 

 

 

Tưởng Niệm

 

  Tưởng Niệm Gs Nguyễn Thanh
     
Liêm

      Việt Hải
  Xuân Này Không Gặp Lại Anh
      Phương Hiền
 
Tiễn Hương Linh VCực Lạc
     
Quốc - Thành Kính Phân Ưu

      Lê Văn N

 

 


Văn Hóa
m Thực

 



 
Bánh T
      Vân Anh
 
Những Món Ăn Ngày Tết
     
QTôi

      Ngọc Hương
 
Tết Đến Xuân V Nói Chuyện
     
Rưiợu

      Vơ Hoàng Nam
  Ḿ Quảng
     
Hà Thị Thu Thủy
  Bánh Táo
     
Hà Thị Thu Thủy

 



Sức Khỏe

      
  Ăn Thiếu Chất Béo (Dầu Và
     
Mỡ) Hại Sức Khỏe Và Nguy
     
Hiểm Đến Tính Mạng

      Bs Lê Ánh
 
Lạnh Mùa Đông
      Bs Lê Ánh
 
Ph́nh Mạch Máu Năo
      Bs Lê Ánh
 


 

Du Lịch/
Đ
ịa Danh
 

  Hoàng Hôn Trên Sông Danube
      Nguyễn Thị Lộc
 
MMuối Wieliczka, K Quan
     
Đặc Sắc Trong Ḷng Đất
     B
a Lan

      Nguyễn Thị Lộc
 
Nguồn Gốc Địa Danh Ḥa Lai
     
Tỉnh Ninh Thuận

      Nguyễn Văn Nghệ



 

 Thầy Xưa
Bạn Cũ Tâm S

 

  Tâm SCuối Năm
     
Nguyễn Thị Phương Hiền
 
T́m VTm
     
Mai Thị Hưng Hồng
 
Niềm Vui Ngày Hội Ngộ
     
Trần Hà Thanh
 
Cô SVề...
     
Nguyễn Thị T
 
Tâm T́nh X Vạn
     
Nguyễn Thị T
 
Họp Lớp Ngày Xưa
     
Bs Huỳnh T́nh



 

Văn Học NT
Q
uan Điểm
 


 
Xuân Đi, Xuân Đến, Xuân
     
Lại Lại

      Bs Lê Ánh
 
n Tượng Cây Nêu Ngày Tết
     
Tại Ana Mandara-(NhaTrang)

      TBửu
 
Đầu Năm-Đón Giao Thừa
     
Đi LChùa Hái Lộc Đầu Xuân

      TBửu
 
Buồn QHôm Nay Xem
     
Tiểu Thuyết

      Lương LHuyền Chiêu
 
Thương Em Mong Manh N
     
Một Cành Lan

      Lương LHuyền Chiêu
 
Bảo Ḥa Liên Kết Mạng
     
Vũ Trụ

      Liên Khôi Chương
 
Rằm Cuối Năm
     
Quách Giao
 
Hoa Tết
      Thùy Giang
  Tục Khai Bút Và Xin Chữ
     
Đầu Năm Đầu Xuân

     
Việt Hải
 
Gà Trong Ca Dao Tục Ngữ
      
Vinh H
 
Đêm Đưa Ông Táo
     
Trần Thị Phong Hương
 
Hương Cúc
      Bạch Liên
 
Cái Nh́n Của Người Xưa V
     
Đảng Phái

      Nguyễn Văn Nghệ
 
Điểu Minh Giản
     
Dương Anh Sơn
 
Điệu Valse Mùa Xuân
     
Tíểu Vũ Vi
 

 



T
 



 
Giàn Hoa Năm Cũ
      Huyền Chiêu
 
Những Cậu Học T Ngày
     
Xưa y

      Huyền Chiêu
 
Sang Năm Xuân C̣n Đến...
     
Nguyễn Hiền
 
Nhớ Dă Quỳ
     
Nguyễn Thị Phương Hiền
 
Lại Mừng Năm Mới
     
Nguyễn Văn Ḥa
 
N Đă...Cuối Năm!
     
Nguyễn Văn Ḥa
 
Xuân H!
     
Nguyễn Văn Ḥa
 
TNói Lái Xuân Đinh Dậu
      
Vinh H
   Xuân Sầu
      
Lư H
 
Việt Nam Nguyện Ước
      Phan Phước Huy
 
Xuân Mới - Khúc T́nh Xuân
     
Tôi Măi Chờ Xuân

      Nguyễn Lai
 
Mồng Ba
      Bạch Liên
 
Hương T́nh Một Thuở
      Lê Thị Lộc
 
Mai Chiếu Thủy
      Nhất Chi Mai
 
Xuân Ước Mơ
      Lê Văn N
 
Nỗi Niềm
      
NQ
 
Bài Tango Xuân Cho Em
     
Bích Phượng
 
Mừng Xuân Đinh Dậu
     
Nguyễn Thu Tâm
 
Trăn Trối
     
Mai Thái Vân Thanh
 
Có Phải Là Xuân
     
Kim Thành
 
Cánh Thiệp Đầu Xuân
     
ThiThi
 
Cô Có Về...
     
Bs Huỳnh T́nh
  
Anh Đă Đến Mùa Xuân
     
Tíểu Vũ Vi
 


Văn

 


 
Hơn C Tháng Năm
      An Giang
 
Ngày Cũ Đă Qua
     
Lê Thị MChâu
 
Nghe Mủi Cơm Chiều 30 Tết
      Thùy Giang
 
Tết Nhớ Q
     
Hoàng Bích Hà
 
Tết Buồn
     
Nguyễn Hiền
 
Những Mùa Xuân Nhớ Măi
     
Nguyễn Thị Phương Hiền
 
Đời Người Có Mấy Mùa Xuân?
     
Mai Thị Hưng Hồng
 
Hạnh Phúc Ngập Tràn
     
Mai Thị Tuyết Hồng
 
Trồng Rau Bán Tết
     
Nguyễn Thị K
 
T́nh Q
      Bạch Liên
 
Xuân V! Nh́n Lại Khoảng
     
Đời Qua...

      Hải Lộc
 
Bước Chân Nối Gót
      Nguyễn Thị Lộc
 
Anh Việt Kiều Và Cô Gái
     
Giang H

      Topa Panning
 
Mùa Xuân...C̣n Xanh
     
Lê Thị Thanh Tâm
 
N Kê Tác Quái !
     
Mai Thái Vân Thanh
  Giấc Mơ Của Chàng Lính Biển
      
K 47

       Nguyễn Văn Thành

 

 

 

 

 

Thư từ, bài vở, h́nh ảnh hoặc
ư kiến xây dựng, xin liên lạc:


 
diem27thuy@yahoo.com

 



 

 

 


 

 

 

 

 

 


 

 

 

 

 

 M

 

ấy bữa gần đây Arizona ta lạnh quá. Lạnh thở ra khói, lạnh buốt da đầu! Mùa Đông mà.

Chúng ta chớ có coi thường Mùa Đông. Tử Thần Mùa Đông hắn hại ta nhiều cách: mưa lũ, băo tuyết gây tai nạn ở nhà, trên đường, làm mất điện, v.v., và c̣n dùng ngay cái băng giá của hắn khiến ta khốn quẩn. Hai tuần trước, ở miền Trung Hoa Kỳ, 32 người đă mất mạng v́ băo tuyết.

 

A-Khí lạnh giết người

 

Ở Mỹ, Trung tâm Kiểm soát và Pḥng ngừa Bệnh tật (Centers for Disease Control and Prevention) cho biết hàng năm, Tử Thần Mùa Đông bắt đi hơn 700 người.

 

Một nhân viên của cơ quan này nói, trong khoảng thời gian 1979-1995, 12.368 người sống tại Mỹ đă qua đời v́ khí lạnh, khi nhiệt độ của cơ thể xuống thấp hơn mức có thể chịu đựng (hypothermia). Tức cứ 1 triệu người, có 3 người Tử Thần Mùa Đông đến viếng và đem đi.

 

B́nh thường, nhiệt độ cơ thể ta (thân nhiệt) 98.6 độ F. Khi tiếp xúc với môi trường lạnh bên ngoài, cơ thể ta chống lại khí lạnh bằng nhiều cách, tạo thêm nhiệt để duy tŕ thân nhiệt. Nhưng nếu lạnh quá sức chịu đựng, nhất là trong môi trường ẩm ướt như lúc trời mưa băo, các cơ chế chống lạnh của cơ thể ta không c̣n hữu hiệu, thân nhiệt hạ thấp dần.

 

Khi thân nhiệt xuống đến 95 độ F (tức 35 độ C), nguy hiểm bắt đầu. Thân nhiệt xuống thấp thế sẽ làm thay đổi chức năng của các màng tế bào, dịch trong tế bào thoát ra ngoài, hoạt động của các diếu tố (enzymes) xáo trộn, những chất điện giải trong người ta cũng mất đi sự cân bằng. Tế bào sẽ chết v́ các tổn thương này, và cũng v́ hiện tượng nước đóng đá tại trong và ngoài tế bào.

 

T́nh trạng thân nhiệt hạ thấp như vậy có thể gây do việc ta ở ngoài trời lạnh lâu quá, nhất là nơi nhiều gió máy. Ngay cả việc tiếp xúc quá lâu với nước hay chất kim loại (metal), những thứ dẫn truyền hơi lạnh, cũng khiến cơ thể ta mau thất thoát nhiệt, thân nhiệt ta dễ hạ thấp. Trong nhà có sưởi ấm áp, khô ráo, ta thường không có vấn đề, trừ khi rủi bị cúp điện nên sưởi tắt.

 

Tuổi tác, một số bệnh tật và thuốc dùng khiến ta dễ thành mồi ngon cho Tử Thần Mùa Đông. Người kém may mắn, không nhà không cửa (homeless) cũng vậy, điều này chúng ta dễ hiểu.

 

Những thay đổi của cơ thể khi cao tuổi có thể làm chúng ta không cảm thấy lạnh nhiều để lưu tâm đề pḥng. Các bệnh suy tuyến giáp trạng (hypothyroidism), suy tuyến thượng thận (adrenal insufficiency), bệnh tâm thần, các bệnh nhiễm trùng, t́nh trạng suy dinh dưỡng, đường xuống thấp trong máu khiến ta đầu hàng khí lạnh dễ dàng. Một số thuốc dùng (beta-blockers, clonidine, meperidine, neuroleptics, general anaesthetic agents, ...) có thể cản trở các cơ chế giúp cơ thể ta đối phó với môi trường lạnh chung quanh. Rượu cũng thế.

 

B-Triệu chứng

 

Tùy thân nhiệt xuống thấp đến mức nào, triệu chứng sẽ nhẹ hay nặng.

 

1- NHIỆT ĐỘ (90-95 độ F)

 

Khi thân nhiệt xuống thấp từ 90 đến 95 độ F (mild hypothermia), chúng ta run, tim ta đập nhanh, đồng thời hơi thở cũng dồn dập, chân đi không vững, nói năng không c̣n lưu loát, và trí óc bắt đầu mất sáng suốt.

 

2- NHIỆT ĐỘ (82-90 độ F)

 

Khi thân nhiệt xuống thấp hơn, từ 82 đến 90 độ F (moderate hypothermia), lúc đó mạch sẽ chậm đi, tim bơm máu không c̣n hữu hiệu, máu đến thận kém đi, hơi thở chậm, óc càng thêm mất sáng suốt, các phản xạ giảm đi, và ta không c̣n run để tạo nhiệt được nữa. Tim có thể bắt đầu thất nhịp.

 

3- NHIỆT ĐỘ (dưới 82 độ F)

 

Khi thân nhiệt xuống dưới 82 độ F (severe hypothermia), tim đập càng chậm, phổi sẽ ứ nước, áp huyết hạ, tiểu ít, các phản xạ mất hẳn, óc đi vào hôn mê, tim thất nhịp và rồi ngừng đập.

 

4- KHÍ LẠNH CẮN (FROSBITE)

 

Ngoài ra, khí lạnh cũng dễ gây hiện tượng tổn thương tại chỗ gọi là “khí lạnh cắn” (frosbite). Khí lạnh làm các mạch máu ngoại biên co thắt (vasocontriction), lượng máu đến nuôi các vùng ngoại biên như tai, mũi, má, ngón tay hoặc ngón chân ít đi. Càng lạnh, các mạch máu ngoại biên co thắt càng nhiều. Đến một lúc, tai, mũi, má, ngón tay hoặc ngón chân, không có đủ máu nuôi nên chết. Vùng bị frostbite đầu tiên tái, bóng như sáp (waxy), song không đau hay khó chịu mấy. Sau đó, những hiện tượng giống như bị bỏng lửa xảy ra: da đỏ, sưng lên, nổi những bọng nước. Nặng hơn, da chết dần, thâm đen, rồi các bắp thịt, gân (tendons), xương và thần kinh phía dưới da cũng tổn thương, chết theo. Thăm khám một người thân nhiệt xuống thấp v́ khí lạnh, chúng ta nên khám kỹ, t́m cả những vùng dễ bị khí lạnh cắn.

 

Các vị cao niên có khi không than là cảm thấy lạnh, dù họ đang trong t́nh trạng nguy hiểm. Các cụ cũng có thể không run v́ lạnh. Nên nếu có các cụ trong nhà, bạn để ư các dấu chứng báo động sau ở các cụ:

Cụ có vẻ mất sáng suốt hoặc buồn ngủ bất thường

Cụ nói chậm hẳn đi, không rơ tiếng, hoặc hơi thở cụ nông

Mạch cụ yếu, áp huyết xuống thấp

Thấy cụ có vẻ thay đổi cách hành xử hoặc dáng vẻ trong thời tiết lạnh

Cụ phản ứng chậm chạp hoặc có vẻ như khó điều khiển các cử động của cơ thể

Cụ than cứng tay hoặc chân (stiffness of arms or legs)

 

Thấy những dấu chứng báo động trên, bạn thử lấy nhiệt độ của cụ xem sao. (Nhà lúc nào cũng nên có cây lấy nhiệt độ.) Nếu thấy nhiệt độ của cụ dưới 96 độ F, bạn gọi 911. Sự chữa trị các trường hợp thân nhiệt xuống thấp v́ lạnh thường phải trong môi trường bệnh viện, với sự theo dơi thường xuyên.

 

Trong lúc chờ xe cứu thương đến, bạn giữ cụ ấm và khô, dùng mền, khăn, hoặc áo khoác đắp lên cụ. Nhiệt từ chính cơ thể bạn cũng tốt, bạn có thể nằm gần cụ cho cụ thêm ấm. Tránh đừng chà xát tay, chân cụ, v́ da các cụ có tuổi rất nhạy cảm và dễ tổn thương.

 

C- Chống khí lạnh

 

Như vậy, để tránh nguy hiểm do khí lạnh, vui hưởng lễ lạc mùa Đông, và c̣n có dịp nh́n thấy cỏ cây thay áo mới trong mùa Xuân tươi mát, ta cẩn thận:

 

1- Trong nhà cần có sưởi, chúng ta chẳng nên tiếc tiền sưởi, ngày ra vào co ro, đêm khó ngủ, có khi c̣n nguy hiểm. Các vị cao niên nên để sưởi ít nhất cũng khoảng 68-70 độ F. Mền điện cũng là cách tốt giúp ta ấm áp ban đêm trong giường. Lỡ nhà có mất điện, không dùng sưởi được, nên thu xếp đến ở với ai có sưởi.

 

2- Mỗi lần nảy ư định đi đâu ra khỏi nhà lâu, mở radio, truyền h́nh, hoặc đọc báo xem tin thời tiết. Song đừng đặt hết ḷng tin vào họ, những người giữ việc tiên đoán thời tiết, nên bi thảm hóa t́nh thế thêm một chút, v́ nào ai biết rơ ư Trời, trời có thể bất ngờ trở lạnh hơn họ tiên đoán, có khi c̣n mưa nữa đấy.

 

3- Ăn mặc ấm áp. Nên mặc quần áo chống lạnh có nhiều lớp (layered, insulated clothing), ít bị ẩm (bằng polypropylene hay len), và lót một lớp chống gió bên ngoài (windproof outer layer). Nếu không có loại quần áo đặc biệt này, ta mặc nhiều lớp quần áo rộng răi, các lớp quần áo giúp giữ không khí ấm áp giữa chúng. Luôn nhớ mang theo đồ đi mưa, pḥng khi trời trở, mưa bất ngờ. Nếu có thể thu xếp, nên tránh ra ngoài khi trời đang giông băo.

 

4- Giữ quần áo cho khô. Quần áo ướt mất khả năng giữ nhiệt của chúng, và cùng với gió, chúng khiến ta mau bị lạnh, run. Đi đâu về lỡ gặp mưa, ta thay ngay quần áo khô, ấm.

 

5- Đội mũ hay quàng đầu cho ấm. (Bạn có biết, đến 30-50% thân nhiệt của ta bị mất qua da đầu.) Cẩn thận mang thêm cả găng.

 

6- Tránh đừng hăng, vận động quá đáng, chảy mồ hôi nhiều. Khi ta chảy mồ hôi, mồ hôi bốc hơi và làm cơ thể mất bớt nhiệt.

 

7- T́m chỗ trú nếu thấy lạnh, hay tự làm một chỗ trú để tránh khí lạnh (trường hợp ở trong rừng, ...). Nếu cần, nên đốt lửa lên để sưởi ấm.

 

8- Ăn và uống nhiều hơn trong mùa lạnh. Mang theo thức ăn chứa nhiều năng lượng (như những thỏi kẹo candy bars, trail mix), khi ra ngoài vào những lúc mà thời tiết có vẻ bất thường, ta không biết rơ ḷng Trời. Nhưng nhớ tránh dùng rượu, nhất là lúc trước khi đi ngủ. Rượu cho ta cảm giác ấm hơn thực đấy, song nó làm nở những mạch máu gần ngay dưới da, khiến nhiệt trong người ta thất thoát qua những mạch máu này nhanh và nhiều hơn.

 

9- Ở những tiểu bang tuyết giá, ta cũng nhớ sửa soạn xe cộ, và hết sức cẩn thận khi lái trên những con đường tuyết đă đóng thành đá để tránh tai nạn. Có cái điện thoại di động trong người pḥng khi hữu sự, xe chết máy, gặp tai nạn, lao xuống hố, v.v., là một bảo đảm rất tốt.

 

10- Đi ngoài đường trơn trượt, nên mang giầy loại tốt, có đế cao su bám đường giúp đỡ té ngă. Vồ ếch, té ngă chỏng gọng dễ găy xương. Các vị có tuổi khi ngă dễ găy xương hông (hip fracture), có thể đưa đến tử vong.

 

Lạnh thật, lạnh thật! Cũng có điều an ủi, ở Arizona ta không tuyết, nên mùa này nhiều lễ lạc, họp hành, gặp mặt, cũng vui; cứ co ro trong nhà không dịp gặp gỡ ai, có mà chết! Vài ngày nữa sang tháng Giêng, ngày bắt đầu dài ra lại, sáng sủa hơn, nghĩ đến đó ta thấy mùa Đông Arizona không đến nỗi nào.

 

 

 

Bs LÊ ÁNH
1/2017

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

    

 

 

 

 

Trang XUÂN 2017- Văn Học Nghệ Thuật Và Quê Hương

 



 
  www.ninh-hoa.com

Trang XUÂN 2017- Văn Học Nghệ Thuật Và Quê Hương