Mục Lục

   Trang Ba
     
 Ban Bin Tập
 
L T Xun
     
 Ban Bin Tập
  S To Qun
     
 Ban Bin Tập
  Khai Bt Đầu Xun 
     
 Du Sơn Lng T

 
Hnh nh
Hoa Xun

   Tại Hải Ngoại 
     
 L Lai
 
Tại Qu Nh 
       SXương Hải
 


Ca Ht/Nhạc

     Tiếng Ht:
 
  Lương L Huyền Chiu
 
  H Thị Thu Thủy

     Sng Tc Nhạc:
   Trở V Trường Xưa
       Hong Tuyết
   Tri Đất Mi Cn Xanh
       Lương L Huyền Chiu

 

Tiếng Đn

      Tiếng Đn PIANO:
 
   Trần Lộc 

 

Sưu Tầm


 
 Năm Mậu T - 2008 
      
ABC Sưu Tầm (NXV)
   Chc Mừng Tn Nin 
      
Nguyễn Phước Sơn
   Tiếng Ni Của Con Tim 
      Trần Thị Nết
   
  Nguyễn Phước Sơn

 

TVi


 
 Năm Mậu T - 2008 
      
ABC Sưu Tầm (NXV)
   Tết Mậu T - 2008
      
Linh Vũ

 

Năm Mậu T Ni Chuyện Chuột


   Mo Vờn Chuột 
       Việt Hải - Los Angeles
   Chuột Người Bạn Gần Gũi
      
Nguyễn Phan L 
 
 Tản Mạn Về Năm Mậu T
       2008

      
Nguyễn Văn Thnh
   Bng Chiều Xưa
      
Nguyễn Thị Thu
   Năm T Ni Chuyện Ăn Thịt
      
Chuột

      
NhQu -  Trần Bnh Trọng
   Năm Mậu T VChuột Đồng
      
Trần Cng Tử   


 

Tranh V

   Trương Thanh Sơn


 

Kinh Nghiệm Sống

  Cng Một Chữ Tm
      Tm Đoan


 

Văn Ha
m Thực


   Bnh V G Cng
      Bnh Tằm Ngang Dừa

     
 Hong Tiểu Ca
 
  Bnh Bo Chay 
     
 L Thị Đo
 
  Gỏi Chay  
     
 L Thị Đo
 
  Mắm, Mn Ăn Kh Qun 
     
Việt Hải



Sức Khỏe

    Dịch Tả (CHOLERA)
      
  Phần 1   
|    Phần 2
    
  BS Nguyễn Vĩ  Liệt

 

Cha Hải Nam
/Q
uảng Đng


   Tưởng Niệm Tiền Nhn 
     
 Mục Đồng
   Hnh nh Sinh Hoạt 
     
 Ng Thục Hớn

 


Viết v
ninh-hoa.com


   Một Lời Cảm Ơn... 
     
 Thanh Mai
   Viết VAnh Webmaster 
    
  Mai Thi Vn Thanh
   Tnh Ninh-HoaDOTcom 
     
 Thi Thi

 

 

Bin Khảo
Kinh Tế
 

    Nh My Điện Nguyn T
      
Tại  Việt Nam

    
  Nguyễn Văn Thnh
   Nền Kinh Tế Việt Nam
      N
ăm 2007

     
 Nguyễn Văn Thnh
 
  Dow Jones K Nghệ Trung
      
Bnh 2007

      
Nguyễn Văn Thnh


 

Tết Qu Nh


   Ma Xun Qu Vội 
     
 Lương LHuyền Chiu
   Vui Đn Tết CTruyền    
     
 H Thị Thu Thủy
   Sng Đầu Năm    
     
 Nguyễn Thị Thanh Tr
   Mai Biển  
     
 Nguyễn Thanh Ty

 

Văn Học
N
ghệ Thuật

 

    Tản Mạn VThi Ca Huy Cn
      
V Đinh Hng

     
  Đa Hoa Hồng
 
   Tản Mạn Với Thinh Quang
      
VBch Kh

     
  Việt Hải - Lan Nhi

 



T
 

    Hoa V Em 
      
T Anh
 
   Hai Con Sng 
      
Nguyễn Thị Bảy
 
   Nhặt Lại Tnh Xun 
      
Nguyễn Thị Thanh Bnh
 
  Ti Yu
      
Nguyn Chất
 
   Chc Tết  
      
L Thanh Cư
 
  Thăm Qu Nhớ M 
      
Nguyễn Đức Hiền
 
  Mang Ơn Em Trong Giấc
     M
ơ Vng
 

      
Trần Minh Hiền
 
  Hạt Bụi Tiễn Anh 
      
Hong Hoa
 
  Một Nhnh Tram  
      
Hong Hoa
 
  Giỡn  Xun  
      
Trần Ngọc Khải
 
  Chc Mừng Năm Mới 
      
i Khanh
 
  Đoản Khc Xun -3  
      
L Lai
 
  Chc Xun Mậu T  
      
Phan Long
 
  Xun Viễn X...  
      
Thanh Mai
 
  Bi TTnh  
      
Trần Mua
 
  Nhớ C Hương  
      
Trần Mua
 
  Phong Ba    
      
Diệp Thế M
 
  Xun Tha Hương  
      
Trần Thị Nết
 
  Hoa Xun H N  
      
Đặng Ngọc Ninh
 
  Xun Cảm  
      
L Hong Oanh
 
  Xun Vui          
      
Nguyễn Hong Phi
 
  Chc Xun          
      
Nguyễn Qun
 
  Lo B Con   
      
Trương Thanh Sơn
 
  LMai Ny  
      
Kim Thnh
 
  Nhớ Nghe Em  
      
Kim Thnh
 
  Đừng Giận Em 
      
Nguyễn Thn
 
  Dng Đứng Qu Hương
      
Dương Cng Thi
 
  Tnh Xun Qu Hương
      
Thi Thi
 
  Xun Nhớ M 
      
Thi Thi
 
  Thương Tiếc
      
Chị Thn Thị Hảo

      
Nguyễn Thị Th
 
  Gio Sư B Đ Chc Tết
      
Trần Đnh Thọ
 
  Xun V  
      
Hoi Thu
 
  Lại Xun Tha Hương   
      
Nguyễn Thị Tri
 
  Xun Vui   
      
Nguyễn Thị Thanh Tr
 
  Đầu Năm Knh Chc
      
Du Sơn Lng T
 
  Hi Lộc Đầu Năm
      
Du Sơn Lng T
 
  Xun Vọng CHương
      
Du Sơn Lng T
 
  Mưa LXun   
      
Tiểu Vũ Vi
 
  Xun Cảm   
      
Tiểu Vũ Vi
 
  Xun Tương Tư   
      
Tiểu Vũ Vi
 
  Ngng Xun    
      
Anh Vũ
 
  Cuối Năm    
      
Linh Vũ


Văn

 

  Chia S Đầu Xun  
       Mục Đồng
 
   Ngy Xun Đọc TXun
      
Của Phan Long

     
  Vinh H
  Xun Ny Ta C Nhau 
       i Khanh
  Chuyện Một Ma Xun 
       i Khanh
  Đi Ng Sng Dinh
       Phạm Thanh Khm
  Xun Ny ! Lại Nhớ Xun
      
Xưa....
  

       L Thị Lộc
   Ma Cưới
       Đng Thị Ngọc N
  Rồi SC Một Ngy
       Tonny Panning
  Đĩa Bnh Thuẫn Của ng
      
Năm
       
       Nguyễn Hữu Ti
  Lộc Đầu Năm
       L K Thương
   Chuyện Ba  Người...
       Hong Tin - Phi Rm
  Hồi Tưởng      
       Thi Thi
  M, Mai Vng Rạng R
     Ging Xun

       *Nguyễn Bạch Tuyết
  Viết VNhững Người Bạn
       Nguyễn Văn X

 

 

 

 

 

 


 


Phạm Thanh Khm & Ph Linh Trn

(Thn tặng Anh Đường Du Bnh)

 

 

Lời Dẫn Nhập

 

        Xa qu nh qu lu, chng ti thấy ấm lng khi mở trang mạng NinhhoaDOTcom. Chng ti cng sinh trưởng ở Ninh-Ha, lập gia đnh với nhau từ 1963. Sau bốn mươi lăm năm đi sinh sống nhiều nơi, chng ti cng nghỉ hưu tr vo tuổi cao nin ở Hoa Kỳ. Người mnh thường ni l rụng về cội như cy c gốc nước c nguồn; chng ti thực thch th đọc được nhiều bi viết gi trị về qu hương Ninh-Ha. Cm ơn cc tc giả v những người điều hnh NinhhoaDOTcom đặc biệt Anh Thnh v Chị Giỏi.

 

Di Dn Đến Ninh Ha

 

        Tc giả Nguyễn Thặng viết: Giữa Thế K thứ 17, cư dn Qung Nam, Qung Ngi, Bnh Định đến Ninh Ha sinh sống...Những xm lng đầu tin của Ninh Ha l những lng xung quanh Ng ba sng Dinh, nay l Thị trấn Ninh ha v cc thn ở vng ven.

 

        Sau đ cc thương thuyền người Hoa đầu tin đến Ninh-Ha theo ng Sng Dinh. Theo bi viết của người Sưu Tầm Hậu Bối Đường Sơn được Quch Cảnh dịch ra Việt văn (1995) về lịch sử V Đế Miếu (Cha ng), c 6 lần trng tu cha trong vng non 200 năm. Trng tu lần đầu năm 1814, lần 2 (1912), lần 3 (1954), lần 4 (1956), lần 5 (1967), lần 6 (1993: Xy cổng Tam Quan mở đường vo Cha ng).

 

Năm Xy Cha ng V Bến Cảng

 

        Tc giả cho biết cn nhiều dữ liệu thiếu st chưa tm được, mong thế hệ tiếp nối b tc, c thể chia lm hai phần.

 

        Phần 1 lin quan đến năm xy cha: Ti liệu (bảng tổng kết cuối bi) ghi Cha ng được trng tu lần đầu năm 1814 do vị Đại Tổng L Ban Qung Đng đầu tin Đm Mi Nhủ. Trng tu c nghĩa cha được xy trước năm 1814, nhiều năm sau mới c trng tu lần đầu. Vậy cu hỏi cần giải đp: Cha ng được xy năm no v nhnh người ở tỉnh no ở miền nam Trung Hoa cho cc thương thuyền cập bến lần đầu tin ở Bến cha ng? C thể trong 550 bi vị của cc vị tiền bối thờ tại cha Quảng Đng Ninh Ha cung cấp cc dữ liệu trn hoặc ngay tại Cha ng c ghi cc dữ liệu ny?

 

        Phần 2 lin quan đến năm c bến cảng: đoạn 2 của bi viết c nguyn văn Cng nguyn 1910, pha Đng Ninh-ha nay l thn Văn Định, X Ninh Ph, cc thn phụ cận l bến tu cc thương thuyền Đng Nam cập bến vận chuyển hng ha ln chợ Ninh Ho, trong đ đa số l người tỉnh Qung Đng, Phc Kiến. Cu hỏi được đặt ra l từ năm 1814 (năm trng tu Cha ng lần 1) đến 1910 (96 năm) c hng ha chở đến chợ Ninh-Ho bằng đường thủy dọc sng Dinh hay khng? Người viết chưa c dữ liệu nhưng suy đon l trong suốt 96 năm ny, Chợ Ninh Ha chắc phải c hng ha chở đến theo ng sng Dinh. Như vậy cng nguyn 1910 c thể l 1810 (?), họăc trong khỏang thời gian ny?

 

Ti liệu địa l Sng Dinh V Ba Phụ Lưu

 

          Theo tc giả Vinh Hồ, phụ lưu Sng Ci, Sng Đ, Sng Lốt nhập vo sng Dinh tại Họng Ng Ba gy lũ lụt cc thng 8, 9 , 10 m lịch (thng 9, 10, 11 dương lịch). Sng Dinh di độ 51 cy số tnh từ Ni Vọng Phu ra Cửa H Lin, Vịnh Nha Phu.

 

           Theo dự n UNDP VIE/97/002, nước Dinh dng cao 3.07 m ghi nhận được vo thng 11, 2002. Nước sng Ci dng cao 8.59 m vo thng 11/2003.

 

          Theo tc giả Lương Lệ Huyền Chiu, nước sng Dinh qua một ma nắng hạn khng mưa khng lụt đen ngm như một vũng ao t (Xc Cảm Cuối Năm).

 

          Dựa theo cc dữ liệu trn, lưu thng bằng thuyền trn sng Dinh từ Cửa H Lin đến Cầu Dinh chỉ xảy ra từ thng 2 đến thng 8 (6 thng) trước khi xy cc Đập Đc Ninh Giang, Đập Bảy X Suối Trầu, Đập Chị Trừ.

 

Phủ Đường Cũ của Phủ Ninh Ha

 

        Cũng theo tc giả Vinh Hồ dựa theo lời kể của Trần Thế Vinh qu ở Thuận Lợi cho biết Phủ Đường Cũ của Phủ Ninh Ha ở lng Phước Đa. (Từ Cầu Dinhđi ra hướng Bắc chừng một cy số..c một con đường rẽ tri).

 

Người Hoa Đến Ninh Ha

 

        V cn thiếu nhiều dữ liệu, c thể đưa nhiều suy đon ngoi bến cha ng để đến chợ Dinh.

 

        Đầu thập nin 1800, một số thuyền bun đi từ Qung Đng, Phc Kiến, v.v. trong biển Nam Hải vo Vịnh Nha Phu trnh bo. Họ thấy cửa H Lin v nước hạ nguồn sng Dinh an ton (từ thng 2 đến thng 8). Họ cho thuyền ngược dng đến lng Văn Định Hạ, neo thuyền bn tả ngạn, đi khảo st thị trường dọc theo đường lng đến Phủ Đường cũ Phước Đa. Cư dn lập nghiệp đến từ Qung Nam, Qung Ngi Bnh Định ở những lng chung quanh l thị trường tốt. Họ quyết định lập cơ sở bun bn ở vng Ng Ba Sng Dinh. Khi Phủ Đường cũ ở Phước Đa dời về địa điểm Ng Ba Bng Binh ngy nay, hậu duệ của những người bun bn đầu tin tập trung vo khu chợ Dinh ngy nay. Những năm sau thương thuyền tiếp tục đến, nhiều thương gia v con kiến đến khuếch trương thương vụ. Họ giữ quốc tịch Trung Hoa đến 1954 (Theo Tc giả Đường Du Bnh trong bi Trường Tiểu Học Bnh Ha).

 

        Thị trường Ninh ha đem lại lợi tức cao, những người Hoa đầu tin bắt đu chỉnh đốn chặt chẽ cộng đồng Hoa ở Ninh-Ha. Để tưởng nhớ người qu cố v thờ cng thnh thần hộ tr, nhiều cơ sở tn gio/cha Tu đ được xy cất (phần cuối trang mở đầu NinhhoaDOTcom). Cha ng c lẽ l một trong nhiều cng trnh xy dựng đầu tin trước năm 1814.

 

        Hai chng ti học hai trường khc nhau, người học chữ Việt người học chữ Quan Thoại. Nhn chuyến đi du lịch Hải Nam Trung Quốc năm 2002 (được viết trong bi Bạn Cũ Trường Xưa V Đời Tha Hương của Ph Linh Trn), chng ti muốn tm hiểu thm về những chuyến hải hnh của người Hải Nam đi bun bn từ cc thế hệ trước. Tại cc gia đnh chng ti thăm viếng v ngay tổ đường họ Ph, chng ti nghe điều đng tiếc l nh của họ bị tn ph trong cuộc cch mạng văn ha Mao Trạch Đng. Mọi ti liệu cất giữ trong nh từ nhiều đời bị đốt bỏ. Hy vọng lớp hậu sinh tương tự như học sinh trẻ Hải Nam trong ảnh đinh km với tnh nhn bản v nhờ khoa học tiến bộ ngy nay trnh được cc sai lầm của bậc cha anh cng nhau ti thiết những đổ nt.

 

Du lịch Hải Nam 2002: Ph Linh Trn nhận hoa từ học sinh
tỉnh Hải Nam.
    Người chụp ảnh: Phạm Thanh Khm.

 

Thăm Vườn Bng Trường Đức Tr

 

        Nhn ngy giỗ bốn năm của thn phụ của chng ti, Chị Nguyễn Thi Thi đ cảm tc bi thơ Nhớ Thầy Phạm Văn Thưởng. Bi thơ đ lm chng ti xc động v bi thơ đ chuyn chở tnh người, tnh bạn, tnh nghĩa thầy tr, cng đức cha mẹ. Một lần nữa, chng ti cm ơn Chị Thi Thi, cm ơn Anh Thnh v ton ban bin tập đ lm nhiều điều cao qu. Vo thăm vườn bng trường Đức Tr, tm thấy nhiều Anh Chị cựu học sinh Đức Tr dng nước thời gian tưới vườn hoa của ngi trường xưa, nơi đ cho chng ta bắt đầu tiếp cận với tinh hoa của tr tuệ. Chng ti trn qu đọc từng bi của cc Anh Chị Đường Ngọc Chi, Nguyễn Thị Tri, Trần Thị Nghệ, Minh Tr, Lương Lệ Huyền Chiu, Đường Du Ho, Nguyễn Văn Thnh, Lữ Thanh Cư,. Cc Anh Chị đ viết bằng tri tim của mnh.

 

Thay Lời Kết

 

        Nhn dịp đầu năm Mậu T, hai chng ti knh chc Qu đồng hương Ninh-Ha một năm mới an lnh v pht đạt.

 

 

 

 

 

Phạm Thanh Khm & Ph Linh Trn
Houston, Texas cuối thng 1/2008

 --- { ---