Trang Thơ & Truyện: Trần Đ́nh Nguyên Soái               |                 www.ninh-hoa.com

TRẦN Đ̀NH NGUYÊN SOÁI

 

Cựu học sinh
Trường Trung Học Đức Linh,
Ninh Ḥa,
Niên Khóa 1964-1976
 

Trước 1975 sống tại Dục Mỹ

 

 

Hiện đang sinh sống tại
tỉnh Kiên Giang, Việt Nam.

 

 

 

 

 

 

 

B Á T  C A N H

 N  T ̀ N H

Trần Đ́nh
Nguyên SOÁI

 

     Có những kỷ niệm mà suốt cả đời, ngay trong cuộc sống hằng ngày – nó luôn hiện diện, nó có ngay trong cuộc sống hằng ngày thế mà ta lại vô t́nh quên nó – Bữa cơm hằng ngày vẫn những tô canh như mọi ngày, nhưng tự nhiên ngày hôm nay ta mới nhận ra nó – Th́ ra kư ức của ngày xưa hôm nay nó mới hiện về.

 

     Khi Tôi lên lớp đệ ngũ – v́ muốn tiếp tục việc học vấn cho ḿnh, chúng tôi bắt buộc phải lên Ninh Ḥa để học, Ninh Ḥa cũng là nơi mà ngay tuổi thơ của tôi cũng có rất nhiều kỷ niệm – nó không xa lạ ǵ – khi trường Đúc Linh bắt đầu nhận lại học sinh năm đầu, là lúc tôi bắt đầu bước chân vào Ninh Ḥa. Khi vào lớp tôi vẫn thấy chơi vơi và xa lạ, khi xưa tôi c̣n bé có sự d́u dắt yêu thương của người thân, nhưng hôm nay khi vào cấp hai, nó có vẻ bơ vơ lạc lơng, như thiếu một cái ǵ mà ta không thấy được, đúng rồi, đó là t́nh yêu thương của người thân và cả mái ấm gia đ́nh của riêng ta.

 

     Vào thời của tôi, đa số đều đi học bằng xe “Lam”. Loại xe 3 bánh, đoạn đường từ Dục Mỹ đến Ninh Ḥa khoảng 17 cây số - học sinh chúng tôi được ưu tiên là 3 đồng cho mỗi chuyến – hồi đó chúng tôi học ngày 2 buổi – v́ thế những bữa cơm trưa đối với học sinh nghèo xa nhà là cả một vấn đề nan giăi – Có một số bạn được gia đ́nh gởi người quen ở Ninh Ḥa để ăn cơm trưa – C̣n riêng một số bạn bè như tụi tôi chọn ăn cơm bụi – Quán cơm từ thiện của bác Tám Ái, quán cơm không có tên nằm giữa chợ Ninh Ḥa, gia đ́nh Bác Tám làm ra quán cơm để t́m kế sinh nhai – chủ yếu là giúp đỡ các lao động nghèo khó – và nhất là tụi học sinh cơ nhỡ như tụi tôi – quán cơm buổi trưa rất đông khách, toàn là dân lao động b́nh dân – V́ quán cơm rẽ, ngon, hợp với túi tiền người lao động – Bác Tám người ốm cao, có giọng nói hơi ẻo lă, và hơi cà lăm, lại thêm mỗi lần nói chuyện Bác luôn nháy mắt, Bác Tám rất ḥa đồng, hay pha tṛ để mọi người cười. Tụi học sinh chúng tôi đùa nghịch hỏi Bác:
“Sao Bác Tám hay nháy mắt và nhắm mắt lại vậy”
Bác Tám cười và trả lời:
“Bác nhắm mắt xem phải trả lời tụi bây như thế nào đây”
Cả bọn chúng tôi và cả quán đều cười ồ, từ một cố tật của Bác đă thành câu chuyện vui cho cả quán. Bọn HS chúng tôi mỗi lần đến quán dù chỉ ăn có một bữa cơm trưa, nhưng Bác Tám luôn dành cho bọn chúng tôi khá nhiều t́nh cảm. Bọn tôi xin thêm một cái ǵ, chanh, nước mắm, ớt, Bác đều cho và mỉm cười.

 

     Có một lần vào giữa học kỳ, bọn HS chúng tôi kẹt tiền, kéo đến quán Bác Tám xin để mua cơm trắng, đồ ăn bọn tôi tự kiếm – Bác hỏi:
“Vậy tụi con ăn cơm với cái ǵ?”
“Tụi con ăn cơm với khế, vừa mới xin được, khế chấm với mắm ruốc”
Bác chợp mắt, cũng lại động tác chớp mắt để suy nghĩ.
“Thôi vào đây tao cho thêm tô canh, đi học mà ăn uống như vậy th́ sao mà học”
Vâng đúng là một tô canh, tô canh b́nh thường chỉ có Bí xanh ít hành tươi rắc lên trên, ngược lại chính tô canh đơn sơ này lại là một kỷ niệm đáng nhớ, một người chủ quán xa lạ, lại quan tâm đến sự ăn uống của một số học sinh nghèo khó, một bát canh đối với quán cơm của Bác Tám nó chẳng thấm vào đâu – chẳng ảnh hưởng ǵ đến thu nhập của quán Bác Tám, nhưng sao chúng tôi thấy tô canh nó nặng nghĩa ân t́nh, nặng nghĩa giữa con người với con người.


     Đến cuối năm, khi chúng tôi hoàn tất cả hai kỳ thi, và chúng tôi biết rằng chỉ khoảng 2 tháng nữa là chúng tôi lại xa rời Ninh Ḥa để ra Nha Trang học tiếp phần c̣n lại – Các kỷ niệm ở Ninh Ḥa lại bị bỏ quên sau lưng, bọn chúng tôi cũng rũ nhau đến quán Bác Tám để ăn những bữa cơm c̣n lại – và cũng lại thiếu tiền nên bọn tôi rũ nhau ăn bún với nước mắm ớt – tụi nó nói:
“Mày thân với Bác Tám mày vào xin nước mắm ớt ra ăn bún”

 

     Thường thường nước mắm của các quán cơm họ pha chế sẵn, có đầy đủ gia vị chắc ăn với bún khá ngon, nhưng thực t́nh bún ăn với nước mắm ớt tỏi, ăn không quen nên chỉ một chén nhỏ là tôi ăn hết nỗi – Bác Tám thấy vậy đến gần chỗ chúng tôi và nói:” Ăn bún phải ăn với nước lèo, nước lèo nóng, trộn với bún, bún mềm, nuốt mới dễ thôi “– Nói xong bác đi vào quán bê ra không phải một tô mà cả một chậu canh lớn có đầy đủ, Bí xanh, thịnh vượng, hành tươi rắc lên trên, làm bọn tôi rất cảm động, không hiểu với Bác Tám, Bác nghĩ sao tôi không rơ nhưng với bọn tôi bát canh này, nước lèo này nó chảy thẳng vào tim, vào gan, vào phổi để trở thành một kỷ niệm không bao giờ quên – h́nh bóng một người gầy cao, mặc áo ba lỗ, vai vắt cái khăn tay bê thau canh, h́nh ảnh này nó măi măi là một kỷ niệm đẹp.

     Thời gian trôi đi rất nhanh - Sau đó có một lần tôi về qua Ninh Ḥa ghé quán Bác Tám làm khách – Hơn 5 năm rồi c̣n ǵ – Bác Tám có vẻ già đi nhiều, nhưng sự pha tṛ và tiếp chuyện với khách vẫn không thay đổi – ngày xưa tôi đến quán với bộ đồ học sinh, hôm nay tôi đến quán khoác lên người bộ đồ lính và đương nhiên tôi gọi cơm như những khách hàng, v́ là quán b́nh dân nên các món ăn vẫn vậy không có ǵ lạ - Vẫn thịt kho củ cải, canh bí xanh hầm xương heo, Bác vẫn ra vào tiếp khách như thường lệ và đương nhiên Bác chưa nhận ra tôi, sau bữa cơm tôi hỏi Bác:
“Hôm nay bác có cho con một tô canh nữa không?”

     Lúc này Bác mới nhận ra tôi, ôm chầm lấy tôi nháy mắt liên tục, và cũng cà lăm liên tục, hỏi thăm đủ thứ chuyện “Bọn tụi mày bây giờ ra sao? tụi nó bây giờ  ở đâu?, mày làm ǵ? đóng quân ở đâu?”. Tay bắt mặt mừng nhận ra người quen. Khi chia tay Bác Tám tôi c̣n nói:” thế nào con cũng trở lại quán, và thế nào con cũng lại xin Bác Tám một tô canh như ngày xưa”. Bác Tám nói:” Được cứ đến cứ xin Bác Tám luôn luôn đáp ứng và đón tiếp”

 

     Nhưng hỡi ơi, những câu nói của Bác Tám, những kỷ niệm của những ngày trên đất Ninh Ḥa nó đă bị thời gian chôn vùi vào quá khứ, kể từ sau ngày 30/4/1975 tôi bặt tin và chẳng có tin tức ǵ về Bác tám, măi đến năm 2011 tôi mới có dịp về lại Ninh Ḥa. Hiện tại Ninh Ḥa thay đổi rất nhiều, chợ Ninh Ḥa đă vào nề nếp khang trang. Tôi đi bộ vào chợ Ninh Ḥa để t́m quán cơm nhưng dấu tích của quán cơm không c̣n ǵ cả - hỏi thăm cũng chẳng ai biết, nhưng thôi dù sao kỷ niệm của những bát canh nó vẫn là h́nh ảnh thân thương tŕu mến của một thời là học sinh đă từng học ở Ninh Ḥa. Con xin thay mặt cho lũ học sinh nghèo, khó khăn của ngày xưa – gởi đến Bác Tám lời tri ân, chân t́nh, và kỷ niệm về các bát canh ân t́nh không bao giờ phai nḥa trong trí nhớ.

 

 

 

 

HẾT

 

 

 

 

 

Trần Đ́nh Nguyên Soái

9/2013

Nhớ về Ninh Ḥa một thời kỷ niệm khó quên

 

 

 

 

 

Trang Thơ & Truyện: Trần Đ́nh Nguyên Soái                  |                 www.ninh-hoa.com