Trang Thơ & Truyện: Kim L                |                 www.ninh-hoa.com

L KIM
 

Bt hiệu:

 Kim L, Người đẹp Liu trai.

 

Sinh qun:

Cần Thơ Việt Nam.

 Tốt nghiệp Đại Học Khoa học Cần Thơ, Đại Học Sư phạm Đệ nhị cấp Cần Thơ,

Gio sư dạy mn Sinh Ha.

 

 ***

 

Lm thơ, viết văn, du lịch. Sng tc nhiều thể loại Văn, Thơ, Truyện Ngắn, 
Ty Bt, ... tại Việt Nam & hải ngoại trn Bo tường, Bch bo trường trung học Đon thị Điểm Cần Thơ, 

Đặc san trường trung học Phanh thanh Giản & Đon thị Điểm Cần Thơ hải ngoại, Tuyển tập Văn Học Nghệ Thuật Cu Lạc Bộ Tnh Nghệ Sĩ Hải ngoại, đặc biệt l trang: Ninh-Hoa.com

 

Hiện cư ngụ tại
Lancaster, Los Angeles, CA.


 

 

 

 

 

Tản Mạn

THƠ NGUYN SA

 Kim L

 

 

 Thng Su trời mưa, trời mưakhng dứt,

 Trời khng mưa anh cũng lạy trời mưa

 

Bi thơ trn của Nguyn Sa đ đi vo tm hồn của những người trẻ tuổi ở những ngy vừa mới lớn, vừa mới chớm biết yu, tập tnh lm người lớn, khng biết Nguyn Sa lạy trời mưa lm g? Nhưng tuổi trẻ của chng ti biết lạy trời mưa để cuộc hẹn h của đi lứa được ko di thm v cho những nụ hn mi mi di v tận.

 

Nguyn Sa tn thật l Trần Bch Lan, sinh ngy 01/03/1932 tại H Nội, mất ngy 18/04/1998 tại California . Ngoi bt danh Nguyn Sa (vốn dĩ l hạt ct) ng cn c biệt hiệu khc l Hư Trc. ng xuất thn từ một gia đnh khng c lin quan đến văn chương hay nghệ thuật. Nguyn Sa bị Việt Minh bắt giam năm 15 tuổi (1947) sau đ gia đnh ng cho đi sang Php du học năm 17 tuổi (1949). Sau khi tốt nghiệp T ti Php năm 21 tuổi (1953), Nguyn Sa ln Paris ghi danh vo học phn khoa triết học tại trường Đại học Sorbonne, chnh nơi đy ng đ gặp gỡ b Trịnh Thị Nga v hai người đ cng nhau nn nghĩa vợ chồng vo năm 1955. B đ l động cơ biến ng thnh thi sĩ, nhiều bi thơ nổi tiếng đầu tin được sng tc trong thời gian ny, nhất l bi thơ đnh hn. Bi thơ c tn Nga đ được cho in vo thiệp cưới:

Hm nay Nga buồn như một con ch ốm
Như con mo ngi ngủ trn tay anh
i mắt c ươn như sắp sửa se mnh
ể anh giận sao chả l nước biển...


Nguyn Sa c một lối tỏ tnh khng ai snh kịp, m dịu nhưng đầy ngọt ngo.

Lại bn anh đi - bằng một lối r thật gần
Bằng một lối gần hơn con đường cong
Bằng một lối gần hơn con đường thẳng
Bằng đi m hồng non, bằng mắt nhn trinh trắng
Bằng những lời yu mến tan trn đi mi...

Cuộc tnh của Nguyn Sa như trẻ thơ, rất ngy thơ như những Tr chơi thời thơ ấu. 

Em đố anh Paris c bao nhiu đn xanh đn đỏ
V anh đố em: Em c nhớ
Mỗi ngy bao nhiu lần anh hn em ?...
.

V anh buồn, rồi lấy ai m dỗ nhau
Lấy ai m dỗ hai con ch ốm! ...

 

D thời gian đ, rất nhiều lễ gio rng buột, nhưng Nguyn Sa vẫn khng ngần ngại ni ln sự tự do của đi trai gi yu nhau.

Rất phng khong v cởi mở.


Tại sao phải lm lễ tơ hồng
Tại sao phaỉ nhờ người ta buộc chỉ vo chn
Khi tay em đ vng ra đằng sau lưng anh
Khi tay anh đ vng ra đằng sau lưng em
.

Mi anh trn lắm cơ
Trn hơn cả chữ O
V rồi ng biết dỗ dnh người yu sau cơn hớn giận.

Em sẽ khng buồn như một con ch ốm
Như con mo ngi ngủ trn tay anh
i mắt c ươn như sắp sửa se mnh
ể anh giận sao chả l nước biển!...

 

Cho cuộc tnh đầy nồng ấm, Nguyn sa biết cch lấy lng người mnh yu, điều nầy cho ta thấy cuộc tnh của ng rất thi vị.

V khng ai cấm được chng mnh yu nhau!...
Khng ai cấm được anh lm những cu thơ anh thch
Khng ai cấm được anh lm cả bi thơ
Với một chữ N 
Với một chữ G 
V với một chữ A 
Người ta c thể đọc một cu, hai cu, hay cả ba
Người ta c thể khng thch
(th người ta khng thch một mnh)
Nhưng người ta khng cấm được anh yu bi thơ của anh

 

Đầu năm 1956, gia đnh ng đưa nhau về Si Gn. ng giảng dạy mn Triết cho cc trường trung học như Chu Văn An, Văn Lang, Nguyễn B Tng, Hưng Đạo, Thủ Khoa, Thượng Hiền v Đại học Văn khoa, ng B cn c hai trường tư thục l Văn Học v Văn Khi.

Ngoi nghề dạy học, Nguyn Sa cn chủ trương tạp ch Hiện Đại, cng lc viết cho Sng Tạo v Thế kỷ 20.

 

Năm 1975, ng di tản sang Php. Ba năm sau, ng đưa gia đnh qua Hoa Kỳ v định cư ở California. Khi đinh cư tại Hoa Kỳ, ng chủ trương tạp ch Đời, nh xuất bản Đời v trung tm băng nhạc Đời cho đến khi ng qua đời.

ng mất ngy 18 thng 4 năm 1998. hưởng thọ 66 tuổi.

Qua Ng thụy Min những bi thơ phổ nhạc của Nguyn Sa c một số bi được biết đến nhiều hơn qua những bi ht như:

 

-Tuổi mười ba (Trời hm nay mưa nhiều hay rất nắng. Mưa ti chả về bong bng vỡ đầy tay,.., Trời hm ấy mười lăm hay mười tm. Tuổi của nng ti nhớ chỉ mười ba. Ti phải van lơn: ngoan nh đừng ngờ,.., o nng vng, ti về yu hoa Cc. o nng Xanh, ti mến l sn trường. Sợ thư tnh khng đủ nghĩa yu đương. Ti pha mực cho vừa mu o tm ,.., Rồi trch mc trời khng gần cho tay với. V cả nng, hư qu! sao m kiu ... 
Nn đến trăm lần: "nhất định mnh chưa yu )

.

- o lụa H Đng (Nắng Si gn anh đi m chợt mt, bởi v em mặc o lụa H Đng, anh vẫn yu mu o ấy v cng,, Anh vẫn nhớ em ngồi đy tc ngắn, m ma thu di lắm ở chung quanh, linh hồn anh vội v vẽ chn dung, bay vội v vo trong hồn mở cửa,., Em chợt đến, chợt đi, anh vẫn biết, trời chợt mưa, chợt nắng, chẳng v đu, nhưng sao đi m khng bảo g nhau, để anh gọi, tiếng thơ buồn vọng lại,,Em ở đu, hỡi ma thu tc ngắn, giữ hộ anh mu o lụa H Đng, anh vẫn yu mu o ấy v cng).

 

- Paris c g lạ khng em ( Paris c g lạ khng em? Mai anh về em c cn ngoan, ma xun hoa l vương đầy ng, em c tm anh trong cnh chim. Paris c g lạ khng em? Mai anh về giữa bến sng Seine, anh về giữa một ging sng trắng, l o sương m hay o em ?...., Anh sẽ cầm lấy đi bn tay, tc em anh sẽ gọi l my, ngy sau hai đứa mnh xa cch, anh vẫn được nhn my trắng bay,., Paris c g lạ khng em ? Mai anh về mắt vẫn lnh đen, vẫn hỏi lng mnh l hương cốm, chả biết tay ai lm l sen ).

 

- Thng su trời mưa ( Da em trắng anh chẳng cần nh sng, tc em mềm anh chẳng thiết ma xun, trn cuộc đời sẽ chẳng c giai nhn, v anh gọi tn em l nhan sắc ).

 

Những bi ht ny vẫn cn vang ln đu đy trn mi của những người trẻ tuổi ngy hm nay cng với những người tuổi đ về chiều. Những bi thơ được phổ nhạc ấy cứ bồng bềnh tri nổi từ thế hệ ny sang thế hệ kia.

V cn nữa, những vần thơ lục bt của Nguyn Sa. rất nhẹ nhng v thanh thot như gi thong, như my bay, tự nhin như ta đang tr chuyện với nhau:

 

Những chiều sương kn đầu non.

Hỏi nhau nh nhẹ sao buồn chi em.

 

Trong một buổi sng thức giấc thấy mnh vẫn cn khỏe mạnh, Nguyn Sa đ thốt ln:

 

 Thương gh mu o hoa c.

 Mộng mơ bật sng trn da thịt người.

 

Về chiếc o di của người phụ nữ, một trang phục cổ truyền mang nt thuần ty Việt Nam trng rất đẹp mắt nhưng dng dấp c nhiều độc đo v khiu gợi đến nổi nh thơ của chng ta đ phải thốt ln:

 

Rồi thở cho ln o trắng bay.

C phải em mang trn o bay.

Hai phần gi thổi, một phần my.

Hay l em gi my trong o.

 

Sau năm 1975, ở hải ngoại, Nguyn Sa vẫn cn sng tc những vần thơ trữ tnh, ho hoa, l lơi c thể ni l cn hơn những năm thng cũ v bấy giờ lời thơ mang đầy vẻ gi dặn của nỗi buồn mất nước, sống cuộc đời lưu vong. Trong tập Hoa Đo v Hoa Sen sng tc khoảng 1982-1988, chng ta vẫn cn tm lại được Nguyn Sa của những ngy xa xưa, những cu thơ vẫn cn mang hơi hướm phong cch trữ tnh như:

 

  Anh nhớ em ngồi o trắng thon.

Ngn năm cn mi lc gần quen.

Em gầy như liễu trong thơ cổ.

Anh bỏ trường thi lc Thịnh Đường

 

 hay những lời thơ vương nỗi buồn man mc:

 

 Phương Đng vo chỗ hồng ln m.

Chiều xuống lưng chừng mi tc thưa.

 

V nhất l lời thơ vọng về nơi chốn xa xưa, nơi ng sinh ra v lớn ln, qu hương đ bị bỏ lại sau lưng sau 2 lần chạy trốn những người anh em của mnh, nhưng đ mang trong người dng mu lai căng chủ nghĩa, quay lưng v nhẫn tm dy xo, bn bun tổ quốc Cha ng đ đổ khng biết bao nhiu xương mu mới c được:

 

"Ngọn đn chiếu xuống bức tranh

Cầm ln H Nội thấy đnh miếu xưa
 Tiễn nhau nhớ Thng Ging, mưa
Sng Hồng nước động bng chưa nhập hnh
Tiễn anh linh hiển u linh
Cấu vo da thịt thấy mnh bỏ đi"

 

Rồi đến cuối đời, khi bị cơn bệnh ung thư dạ dy hnh hạ, nh thơ vẫn mỉm cười an nhin, tự tại, vẫn sng tc thơ để lại cho nhn thế, d đang đối diện với lưỡi hi Thần chết rnh rập. Nguyn Sa vẫn vui đa cng bạn hữu đến thăm ng, ni lời từ gi với nhau m hnh như đang như bỡn cợt với nhau. Bi thơ Ha học trị liệu sau đy cho thấy tm tnh của ng lc đ muốn ni lời từ biệt với tất c trước khi ra đi: 

 

"Ti biết cy phong đứng ở trước cửa bệnh viện nghĩ g
 Khi những chiếc l phong bung tay ra
Lm thnh những vng trn nhỏ
Những chiếc l phong mu rượu cht rơi xuống một vị tr tn l mặt đất
Gi đưa những chiếc l phong sang một vị tr khc cũng tn l mặt đất
Như thể vật no cuối cng cũng chỉ c cng một tn"

 

Như thế, Nguyn Sa đ sống bằng tất cả tm hồn thủy chung cho nhn thế, cho gia đnh v nhất l cho người vợ đầu tay ấp gối của mnh gần nửa thế kỷ: 

 

"Em lm cho t o lượn bay mu trắng ở qu hương xưa trở thnh mu hồng
Em lm thắp ln ngọn bạch lạp vo buổi sng
ở trong lớp học trong những giờ khắc yu đương"

 

Thay lời tiễn biệt nh thơ của thế kỷ đ lm bao tm hồn vương vấn qua những nốt nhạc người nhạc sĩ lừng danh đ phổ từ bi thơ Thng Su Trời Mưa, những lời thơ chan chứa tnh cảm v lng mạn:

 

Thng su trời mưa, trời mưa khng ngớt 
Trời khng mưa anh cứ lạy trời mưa 
Anh lạy trời mưa phong toả đường về 
V đm ơi xin cứ di v tận

 

Nguyn Sa đ ni ln được những ước muốn rất tầm thường nhưng kh ni ra lời cho những người trẻ cn e ngại, rụt r.

Hy dựa tc vo vai cho thuyền gh bến 
Hy nhn nhau m sưởi ấm trời mưa 
Hy biến cuộc đời bằng những tối tn hn

 

Chỉ với khung cảnh trời mưa, nhưng sau đ Nguyn Sa đ lm được điều mong ướt của tất cả những người trẻ tuổi khi yu nhau nhưng khng dm ni, c một cht lng mạn, một cht đắm đuối, mt cht đi hỏi m khi thương nhau ai cũng mong muốn.


Trời khng mưa em c lạy trời mưa? 
Anh vẫn xin mưa phong toả đường về 
Anh vẫn cầu mưa mặc dầu my ảm đạm 
Da em trắng anh chẳng cần nh sng 
Tc em mềm anh chẳng thiết ma xun 
Trn cuộc đời sẽ chẳng c giai nhn 
V anh gọi tn em l nhan sắc 
Anh sẽ vuốt tc em cho đm khuya trn giấc 
Anh sẽ nng tay em cho ngọc st vo mi 
Anh sẽ ni thầm như gi thoảng trn vai 
Anh sẽ nhớ suốt đời mưa thng su

 

HẾT

 

 

 

 

 

Kim L, Lancaster,

L gia trang Ma mưa đầu năm

 

 

 

 

 

 

 

 

Trang Thơ & Truyện: Kim L              |                 www.ninh-hoa.com