Trung Học Vạn Ninh
 

THƯ VIẾT CHO HỌC TR̉
Cô Đặng Thị Tuyết N

 

Cô Đặng Thị Tuyết N

cựu Giáo sư:

Trung Thu Sài G̣n

 & Vạn Ninh Khánh Ḥa.

 

 


  

Hiện cư ngụ:
Tiểu bang California,
Hoa Kỳ.

 


 


Tặng Trần Kim Hoa, học sinh lớp Băng đỏ
Trung học Trung Thu Sài G̣n.

  Và học sinh Trung học Vạn Ninh, Khánh Ḥa.

 

Kim-Hoa em,

Lần đầu tiên nơi Hợp Chủng Quốc Hoa Kỳ, Thầy tṛ ḿnh gặp nhau ở bờ Ngũ-Hồ thuộc tiểu bang Michigan. Đó là một ngày vui chơi kỳ thú. Tâm hồn lăng mạn của em có lẽ rung động trước cảnh bao la của mây trời sóng nước nên em đă hỏi cô: “Cô ơi, cô nghĩ ǵ về thiên nhiên và con người ?”. Cô đáp: “Nói th́ nhiều lắm, cô sẽ trả lời em sau, bây giờ chúng ta cứ hưởng cái vui hiện tại là ngắm nh́n màu xanh của trời và biển “.

 

Thế rồi, thời gian cứ qua đi, qua đi. Bận rộn với chức “nội tướng”, cô quên bẵng câu hỏi của em. H́nh như đă 7 hay 8 năm rồi em nhỉ ? Hôm nay gia đ́nh con gái cô rủ cô dạo chơi băi biển ở Cali, cô chợt nhớ lời hứa năm xưa, cô vội ghi điều đó vào mănh giấy nhỏ để về nhà viết thư này cho em.

 Thiên nhiên và con người.

 

Thiên nhiên có hai h́nh ảnh đẹp: núi và nước. Nói tới nước tức là nói đến biển và sông. Văn nhân thi sĩ có bao cảnh sơn thủy trong tác phẩm của ḿnh. Cụ Trần bích San, thi sĩ đời Trần, trong một bài thơ chữ Hán có câu:

 

 Văn phi, sơn thủy vô kỳ khí

 Nhân bất phong sương vi lăo tài.

 

Sách Luận ngữ, Khổng Tử viết:

Trí giả nhạo thủy

Nhân giả nhạo sơn

Trí giả nhạo động

Nhân giả nhạo tĩnh

Trí giả nhạo lạc

Nhân giả nhạo thọ

 Người trí ưa thích nước

Người có ḷng nhân ưa thích núi

Người trí ưa thích động

Người có ḷng nhân ưa thích tĩnh

Người trí ưa thích vui chơi

Người có ḷng nhân thích thọ sống lâu

 

Người trí xông xáo vào đời, sẵn sàng đương đầu với nghịch cảnh.

 

Cũng có lúc mưa dồn sóng vỗ

Quyết ra tay buồm lái với cuồng phong

Chí những toan xẻ núi lấp sông

Làm nên đấng anh hùng đâu đấy tỏ.

 (Nguyễn Công Trứ)

 

Tư duy của người trí và tiếng gầm của sóng biển tương đồng ở chỗ “động” nên người trí yêu biển. Biển đẹp ở chổ có bờ thoai thoải, đi từ cạn đến sâu, biển không bao giờ dung nạp một thây chết, luôn luôn đẩy xác chết vào bờ, biển không bao giờ vơi hay đầy. Biển bao la nhưng chỉ có một vị mặn. Biển là kho tàng chứa nhiều châu báu: san hô, xà cừ, hột trai. Biển c̣n dung nạp sự sống của vô số loài vật: cá lớn, cá nhỏ, tôm cua …

 

Băi biển là nơi phô trương những tượng thần vệ nữ.

 

Trái lại, người có ḷng nhân th́ yêu núi. Núi đứng yên không di chuyển như tính ưa tĩnh của người nhân. Người nhân đa cảm hay cười nhưng cũng dễ khóc. Tâm hồn người nhân lang thang đó đây như mây như khói, luôn đứng ở đỉnh đồi để nh́n người đời dưới con mắt của kẻ hành hương. V́ sao người nhân yêu núi v́ núi hùng vĩ đầy bí mật như tâm tư ḿnh. Núi cao vời vợi, nơi đây sương khói đă xóa mờ nhân ảnh. Núi đơn độc đứng sừng sững vào buổi b́nh mimh cũng như lúc hoàng hôn. H́nh ảnh núi phù hợp với tâm tư của người nhân: cô đơn.

Núi c̣n là nơi ngự trị của thần linh. Người đa cảm cũng rất sùng bái đạo giáo. Người trí và người nhân khác nhau. Mỗi loại người thích một thứ của thiên nhiên. Nhưng thiên nhiên và người trí cùng người nhân đều có chung một điểm: tất cả đều chịu sự chi phối của luật vô thường.

 

Theo thời gian, núi cũng bị xoi ṃn, biển cũng thay đổi h́nh dạng, con người cũng phải từ bỏ dương gian. Từ cổ chí kim bao nhiêu triết gia, bao nhiêu chính trị gia, bao nhiêu văn gia, thi sĩ đại tài cũng đều đi vào ḷng đất.

Socrate, Homère, César, Napoleon, Lincoln, Goeth, Lamartine, Lư Bạch, Đổ Phủ, Nguyễn Du nay c̣n đâu !

Mọi vật được tạo ra, sinh tồn rồi hoại diệt. Vậy c̣n lại ǵ ? Có chăng là lời cầu nguiyện đă bay tới thiên cung và ḷng nhân ái được thượng đế chấp nhận.

 

Kim Hoa em, đấy là cảm nghĩ của cô gửi đến em. Đồng ư hay không là tùy em v́ chúng ta đều sống ở một “Free country”- Hoa Kỳ mà.

Cuối thư, cô chúc em và gia đ́nh hạnh phúc.

 

Thân ái,

Cô Như

6/2015

 

Chú thích:

Chữ Lạc có 3 âm:

Nhạc (danh từ): âm nhạc.

Lạc (tĩnh từ): vui chơi, vui vẻ.

Nhạo (động từ): yêu mến, ưa thích.

Các cụ nho ta xưa thường dùng chữ Lạc, người Tàu ngày nay hay dùng chữ nhạo.

 

 

 

HẾT

 

 

 

 

ĐẶNG THỊ TUYẾT NHƯ

06/2015

 

 

 

 

 



 

  

 

Trở Về TH Vạn Ninh Trở Về Trang Nhà - www.ninh-hoa.com