H Ọ P  M Ặ T  Đ Ồ N G  H Ư Ơ N G  V  T H N  H Ữ U

PHẠM THANH KHM

Ra Mắt Sch "Thuở Phiu Bồng"

Tại Minneapolis, Minnesota Ngy 25/8/2013


 

 

TẢN MẠN
 

Chuyến Đi Minnesota

*Vinh Hồ

***

 

PHẦN 1

 

I.Chuẩn bị ln đường:

 

   Nhận được Thiệp Mời tham dự buổi tiệc cưới & dạ vũ của chu Nguyễn Dzuy Nam, trưởng nam của anh chị Thnh & Giỏi snh duyn cng c Stacey Lynn Morris, được tổ chức lc 6:00 PM ngy 24/8/13 tại U Garden Restaurant:  2725 University Ave. SE Minneapolis, MN 55414.

 

 

Thnh phố Saint Paul, MN nằm bn bờ sng Mississippi.

 

   Nhận được Thư Mời (đăng trn www.ninh-hoa.com) của nin trưởng Phạm Thanh Khm mời tham dự buổi ra mắt sch "Thuở Phiu Bồng" cũng l Ngy Kỷ Niệm Vng kỷ niệm 50 năm ngy cưới của anh chị được tổ chức lc 1:00 PM ngy 25/8/13 tại Lucky Dragon 1827 Riverside Ave. Minneapolis, Minnesota 55454, c km lời ghi ch: Mn qu văn chương "Thuở Phiu Bồng" sẽ được biếu tận tay cc bạn. Xin miễn c qu cho hai chng ti.

   Trước 2 buổi tổ chức trọng đại đ, vợ chồng chng ti đ hồi bo tham dự " đến anh Thnh v anh Khm.

 

   Ngy May 30, 2013 anh Thnh gởi e-mail cho biết tn Phi trường Quốc tế Minneapolis - St. Paul (Airport Code: MSP) c 2 Terminal:

    - Terminal 1 c tn l Lindbergh Terminal

    - Terminal 2 c tn l Humphrey Terminal

 Cả 2 Terminal c Shuttle đưa qua đưa lại, cch nh anh độ 11 miles.  

 

 

Thnh phố Minneapolis nằm bn bờ sng Mississppi.

 

    Anh cũng cho biết chi tiết về 4 khch sạn cch nh anh trong vng 1 mile m vợ chồng anh đ đi khảo gi, trong đ c khch sạn Liv INN Hotel sang trọng với gi tương đối rẻ khoảng gần 40 đ-la Mỹ.

 

 

Duluth, MN : Ice chunk on the edge of Superior Lake.
 

   Ti đang lm việc ở sở th b x ti gọi phone cho biết c Phượng đ book gim (tối đa) được 2 phng đi (double room) với gi discount cho nhn vin mỗi phng $29.00/đm trong khi gi chnh thức l $109.00/đm tại khch sạn Hampton INN (cch nh anh Thnh độ 2 miles), kh tiện nghi, c hồ tắm (1 hồ lớn +1 hồ nhỏ mt-xa nước nng), c c ph + ăn sng miễn ph. Nng hỏi ti c đồng khng?

 

   Ti gọi phone hỏi kiến anh Thnh, anh cho biết Hampton INN cũng gần nh anh, việc đưa đn đi lại cũng khng c g trở ngại. 

 

   Ti vui mừng gọi phone bo cho Thầy C Ng, Thầy C vui vẻ nhận lời ở chung 1 phng với vợ chồng ti. Cn phng thứ hai, Thầy lin lạc với anh chị Khm v sau đ cho biết anh chị Khm cũng đồng nhận ở cng với 2 c con gi sẽ đến sau 2 ngy.

 

   Nhớ lại 4 năm trước, qua Nam Cali dự đm cưới chu Kim Loan v Đại Hội Ninh Ha-Dục Mỹ lần đầu, tnh cờ khng hẹn m gặp, 2 vợ chồng ti được ở cng 1 hotel (Double Tree) với Thầy C Ng thật l vui! Kỳ ny 2 vợ chồng ti lại cũng c duyn hữu duyn thin l được ở cng 1 phng với Thầy C Ng, sẽ được nghe Thầy C ni chuyện đời, chuyện đạo, chuyện thơ suốt một tuần lễ. V cũng c duyn được ở gần gia đnh anh chị Khm, sẽ được nghe anh kể tiếp cu chuyện A Ph Hn, kể cả cu chuyện tnh thời sinh vin của anh chị. L thư tnh của anh chỉ c 3 chữ, l thư tnh của chị chỉ c 4 chữ, m nn duyn cầm sắt: loan phụng ha minh, sắt cầm hảo hợp, đầm ấm hạnh phc suốt nửa thế kỷ qua.

 

   Ti c hỏi thăm v được anh Thnh cho biết anh chị Thnh&Chất sẽ ở tại nh c chu, cn anh chị BS nh v anh chị L Phụng Chữ sẽ ở Liv INN Hotel khng xa Hampton INN bao nhiu, ti mừng lắm!  

 

   Anh Thnh bật m cho biết c 1 đại gia tại MN ngỏ lời mời 30 đồng hương xa gần về tư gia để mở tiệc khoản đi. Ti hỏi đại gia no m tốt bụng qu dzị? Anh khng ni, cn ti th đon mi khng ra. Đng l xứ lạnh tnh nồng! Chưa đi m đ thấy đậm tnh thn hữu rồi!

 

   Ngy June 23, 2013 anh Thnh gởi e-mail di thng bo tỉ mỉ Chương Trnh Sau Ngy RA MẮT SCH (25/8/2013) đ lm cho ti bắt m, bắt thm như sau:

 

   Knh gửi Qu Thầy C v Anh Chị:

 

 (1) Được Thầy C v Anh Chị đến Minnesota, gia đnh chng ti rất hn hạnh v rất vui được đưa đn từng người tại Phi trường về đến khch sạn hay ngược lại.

    Do đ Qu Thầy C v Anh Chị an tm khi đến cũng như ngy rời Minnesota. 

 

   (2) Sau ngy Ra Mắt Sch v Gặp Gỡ Đồng Hương (25/8/2013), thời gian Thầy C v Anh Chị lưu lại tại Twin Cities (Minneapolis and St. Paul) ngắn chỉ c 1 hay 2 ngy, nn ti nghĩ c 2 nơi đi tham quan l thch hợp nhất:

 

 -ĐI MUA SẮM tại MALL OF AMERICA (cch Burnsville khoảng 11 dặm):

 

    Quanh Twin Cities c nhiều Shopping Malls v Outlets bn đủ cc mặt hng của những thương hiệu danh tiếng nhất của Mỹ v thế giới. Trong số đ, đặc biệt c Mall of America l Trung tm mua sắm lớn nhất nước Mỹ c nhiều cửa hng v những tr chơi cho người lớn v trẻ em. Điểm đng lưu l mua quần o tại Minnesota khng bị thuế, v dễ tm mua, chẳng hạn tiệm Macy c nhiều cỡ kch o quần cho dn Đng, v.v

 

 http://www.mallofamerica.com/attractions

 http://www.mallofamerica.com/shopping/directory 

 

 -ĐI XEM THẮNG CẢNH tại NGŨ ĐẠI HỒ - THNH PHỐ CẢNG DULUTH (cch Burnsville khoảng 170 dặm):

 

    Duluth l một thnh phố cảng nằm trong tiểu bang MinnesotaHoa Kỳ. Đy l thnh phố lớn thứ nh nằm bn hồ Superior sau Thunder Bay, Ontario, Gia N Đại.

 

    Minnesota (Hoa Kỳ) v Ontario (Gia N Đại) cng chia xẻ nguồn nước ngọt từ hồ Superior rộng 82000 km2, đ l một trong những hồ nước ngọt thuộc Ngũ Đại Hồ nổi tiếng v to lớn nhất thế giới.

 

    Tọa lạc ở điểm cực ty của Ngũ Đại Hồ, bn bờ bắc của hồ Superior, tu biển vận chuyển than đ, quặng sắt, v ngũ cốc c thể vo Duluth từ Đại Ty Dương cch đ 3700 km qua Ngũ Đại Hồ v tuyến biển Saint Lawrence. L một điểm đến du lịch miền Trung Ty, thnh phố c bể c Đại Ngũ Hồ nước ngọt duy nhất ở Mỹ, Aerial Lift Bridge bắc qua knh đo Duluth vo cảng Duluth Superior.

 

    Điểm đặc biệt nữa l dng sng Mississippi di nhất thế giới cũng pht xuất từ cạnh Duluth, Minnesota.

 

 http://www.tripadvisor.com/Attractions-g43018-Activities-Duluth_Minnesota.html

 http://en.wikipedia.org/wiki/Mall_of_America

   (Trch e-mail của anh Thnh).

 

 

Ma đng Minnesota.

 

   Trước ngy ln đường, ti c gởi e-mail cho anh Thnh, Thầy Ng v anh Khm: nhờ Anh Thnh đn gim tại phi trường MSP chở về khch sạn Hampton INN, theo lịch, VHo sẽ đến lc 3:20 PM ngy Thứ Năm (22/8/13). Địa chỉ Hampton INN l: 14400 Nicollet Court Burnsville MN 55306, cch MSP độ 16 miles. Thầy Ng đến sau, VHo sẽ đn tại lobby khch sạn, Anh Khm đến trước sẽ chờ VHo tại lobby khch sạn để lm thủ tục check in về phng.

 

    Anh Thnh hồi m:
   Ti đ c lịch trnh đến v đi của bạn hiền rồi. Bạn yn tm, ti sẽ đch thn ra đn bạn tại phi trường (đ l phi trường nhỏ). C lẽ đn anh Khm ở phi trường lớn rồi chạy qua đn bạn lun (ti sẽ lin lạc điện thoại với bạn chặt chẽ ngay khi bạn xuống phi trường). Bạn nhớ cho số Phone để ti c thể lin lạc với bạn, cho ĐT của  b x bạn lun cng tốt. Thn chc bạn v b x c chuyến đi tốt đẹp, hẹn gặp.

 

 

Ma thu Minnesota

 

   Ti cũng nhận được phone của chị Giỏi:

   Thời gian anh chị đến Minnesota, ti sẽ chuẩn bị đầy đủ thức ăn anh chị cứ tự nhin coi như người trong nh c g ăn nấy, đừng ngại g cả.

 

    Ti cm ơn lng tốt của anh Thnh, chị Giỏi v ni rằng: xin anh chị an tm, đừng lo lắng cho chng ti nhiều, m hy tập trung lo cho ngy Lễ Thnh Hn của chu, ngy Lễ Hấp Hn v ra mắt sch của anh chị Khm được hon hảo, tốt đẹp l chng ti vui mừng nhất.

 

 

Mississippi River near Brainerd, MN.

Photograph: Steve Kohls/AP

 

   Ti hăm hở chờ ngy ln đường, mong được đặt chn ln vng cực bắc của Mỹ quốc, qu hương xứ sở của hồ, của thc, của sắc mu đẹp xinh, thơ mộng.

 

 

Vinh Hồ

   5/9/13

 

 

 

 

 PHẦN 2

 

 II.Tm hiểu tiểu bang Minnesota:

 

   Trong thời gian chờ ngy ln đường, ti c ln NET tm hiểu tiểu bang m mnh sắp đặt chn đến, nay xin được ghi lại sau đy:

 

  1.Khi qut về Tiểu bang Minnesota (MN): ở cực Bắc nước Mỹ, người VN thường gọi l Xứ Vạn Hồ, thuộc miền Trung Ty Hoa Kỳ (miền c 10 tiểu bang), đng gip hồ Superior + bang Wisconsin, nam gip bang Iowa, ty gip bang Bắc Dakota + bang Nam Dakota, bắc gip 2 tỉnh Ontario + Manitoba của Canada.

 

 

Biệt danh của MN: North Star State,
The Land of 10,000 Lakes, The Gopher State

 

  MN c diện tch 225,181km2: lớn thứ 12 ở nước Mỹ; dn số 5.4 triệu người (2012): đứng hạng 21 ở nước Mỹ (năm 1850 chỉ c 6,100 người). MN gia nhập Hoa Kỳ năm 1858: tiểu bang thứ 32 trước nội chiến.

 

  Tn Minnesota bắt nguồn từ tn mini sota trong tiếng Dakota Sioux (tn 1 bộ lạc Da ỏ) đặt cho Minnesota River, nghĩa l "nước trắng như trời" cũng c người dịch l nước xanh biếc mu da trời.

 

  Nhiệt độ trung bnh của ma H (vo thng Bảy) l 70F. Ma ng c băng, tuyết, lốc xoysương m; từ thng Mười Một tới thng Ba, thng Tư: tuyết phủ ngập đường, xe ủi tuyết lm việc 24/24, nơi h phố, lề đường tuyết cao như ni, c năm lạnh xuống tới -41F độ m. Ma đng MN lạnh đứng nh nước Mỹ, sau bang Alaska. V l xứ băng tuyết nn MN c tỷ lệ tai nạn giao thng cao nhất nước Mỹ.

 

 

Rooted Mississippi River At Hidden Falls Park
In Saint Paul. 
 

 

  Saint Paul (thủ phủ của MN) ở bờ Đng v Mineapolis ở bờ Ty của sng Mississppi, được gọi l Twin City (thnh phố sinh đi). Mineapolis l thnh phố lớn nhất MN được gọi l "City of Lakes".

 

  Ngoi ra cn c cc thnh phố v địa danh như: Duluth MinnetonkaEden Prairie, Edina,St.Cloud, Bloomington RochesterMankatoBurnsvilleEaganBemidji, Stillwater,  Bearville TownshipBrainerdMaple GroveSt. Louis Park, Red WingBrooklyn ParkPlymouthLakevilleCoon RapidsSax, Shakopee VergasWoodbury Roseville Staples MoorheadApple ValleyWinona Alexandria Grand RapidsNorthfieldChanhassen, BlaineDetroit LakesNew UlmWalnut GroveElyGolden Valley, Wayzata ChaskaPrior LakeWhite Bear LakeWillmar Grand Marais, OwatonnaAlbert Lea.

 

  MN l tiểu bang dẫn đầu về nui b, sản xuất sữa; nổi tiếng về kỹ nghệ chế biến đồ hộp, cc loại bột, kỹ nghệ hng đầu l sản xuất my điện tử tại hai thnh phố sinh đi (Twin City) v Rochester. MN c đời sống yn bnh, t tội phạm, băng đảng.

 

  2.Sng hồ ni non tại MN:

 

  -Sng Mississippi: di 3.733 km pht xuất từ Minnesota, bắt nguồn từ hồ Itasca, MN. Hồ Itasca nhỏ, nằm ở độ cao 450m thuộc quận Clearwater. Hồ Itasca chnh l đầu nguồn của sng Mississippi.

 

Lake Itasca trickle over the stones and the Mississippi River begins.

 

  Cc thnh phố lớn của MN nằm dọc theo sng Mississippi l: Bemidji, Minneapolis, St. Paul.

 

 - Sng Minnesota: di 534km chảy qua TP Burnsville, MN + nhiều TP khc bắt nguồn ở ty-nam bang Minnesota, trong hồ Big-Stone nằm trn bin giới Minnesota-Nam Dakota v nhập vo sng Mississippi của thnh phố Minneapolis v St Paul, gần cc di tch lịch sử Fort Snelling.

 

Cầu Mendota trn cửa sng Minnesota.

 

 

Big Stone Lake.

 

 Trong hơn một thế kỷ trước, tn St Pierre (Thnh Phr) đ được dng để đặt tn cho sng ny do nh thm hiểm v nh văn Php v Anh. N chảy qua cc thnh phố: Eden PrairieMankatoShakopee, BurnsvilleEaganLe Sueur. Thung lũng sng Minnesota su 80m.

 

  -MN c 11,842 hồ (nhiều nhất ở nước Mỹ). Trn biển số xe của tiểu bang c ghi dng chữ "land of 10000 lakes".

 

  Xin kể một số hồ nước ngọt lớn nhất tại MN: (Lake Okeechobee, 451,000 acres, l hồ lớn nhất tại Florida. Lake Apopka, 30,800acres, l hồ lớn thứ ba tại FL. Biển hồ Campuchia, 16.000 km (ma mưa) l hồ lớn nhất Đng Nam ).


 1. Hồ Superior: gần Duluth, 20,364,800 acres, lớn nhất thế giới.

 

 2. Lake of the Woods: gần Warroad 950,400 acres.

 3. Red Lake (both Upper and Lower) gần Ponemah, 288,800 acres

 

 4. Rainy, gần International Falls, 220,800 acres

 5. Mille Lacs Lake, 132,516 acres

 6. Leech Lake, 111,527 acres

 7. Lake Winnibigoshish, gần Deer River, 58,544 acres

 8. Lake Vermilion, 40,557 acres

 9. Lake Kabetogama, 25,760 acres

 

 10. Mud Lake (Marshall County), 23,700 acres

 11. Basswood, gần Ely, 22.722 acres

 12. Saganaga, gần Grand Marais, 17,593 acres

 13. Cass Lake, 15,596 acres

 14. Minnetonka, 14,004 acres

 15. Otter Tail Lake, 13,725 acres

 16. Big Stone, gần Ortonville, 12,610 acres

 

  -MN t ni non:

  -Eagle Mountain: l ni cao nhất ở Minnesota (701m).

  -Sawtooth Mountains: nằm trn bờ hồ Lake Superior

  -Lima Mountain: cao 679.09 meters.

  -Moose Mountain: cao 515m.

 

  Bean Lake, 141-acre, trong Sawtooth Mountains, bờ bắc hồ Superior, MN.

 

 

Moose Mountain, MN

 

  3. MN, vng đất đầy thn thiện: C khoảng 60% dn MN sống trong khu đ thị Minneapolis-Saint Paul, c tn l "thnh phố sinh đi". Phần cn lại của MN gồm: pha ty đồng cỏ dnh cho cng nghiệp, pha đng nam rừng l rụng dnh cho trồng trọt, pha bắc rừng dnh cho đo mỏlm nghiệp, giải tr, cắm trại, đi rừng, cu c, đi thuyền...

 

  Đa số dn MN c nguồn gốc Đức. Cc sắc tộc gốc Chu Phi, Chu , Latin v Mễ ha nhập với người bản địa bao gồm người Da Đỏ.

 

 Cc sắc dn Chu tại MN:

 

Người H'mong khoảng trn 34,000
Người Kampuchia khoảng trn 12,000
Người Lo khoảng dưới trn 10,000
Người Việt khoảng trn 20,000.

 

  - Người Việt: a số sinh sống tại Saint Paul v Minneapolis. Khu chợ VN tập trung dọc theo hai con đường Nicolette (thuộc Minneapolis) v University (thuộc Saint Paul).

  

 - Người H'mong: sống tập trung ở vng ngoại , c tổ chức Cộng Đồng chặt chẽ, được hưởng nhiều đặc n của chnh phủ như miễn thi quốc tịch v.v... v họ l những chiến sĩ can đảm từng gip đỡ cc biệt kch Mỹ trong cuộc chiến chống cộng sản tại Thượng Lo. Họ lm việc trong cc nng trại, hoặc tự canh tc, chăn nui theo lối gia đnh. Chợ Farm của người H'mong trn đường Lyndale bn bầu b, rau muống, heo chạy, g dai, vịt dai. Trong cc chợ trời, phn nửa l người H'mong, phn nửa l người da trắng, bn hoa, nng phẩm

 

  4. Địa điểm du lịch v danh thắng tại MN: MN c nhiều địa điểm du lịch v danh thắng nổi tiếng như: Hồ Superior, Itasca State Park, Boundary Waters, Mall of America, Lake Minnetonka, Gooseberry Falls, The Cathedral of St. Paul, The Basilica of Saint Mary, v.v  

 

 Xin giới thiệu 3 nơi:

 

  -The Cathedral of St. Paul (Roman Catholic): tức l Nh thờ Chnh ta St. Paul tọa lạc trn Cathedral Hill, Saint Paul, MN, xy dựng từ năm 1904 đến1915 rộng đẹp. Ton bộ tường bn ngoi bằng đ Rockvill Granite lấy từ St, Cloud, MN. Mi vm bằng đồng. Con đường trước nh thờ chạy đến tiền đnh của Capital (thủ phủ của tiểu bang).

 

 

The Cathedral of Saint Paul in MN.

 

 

The Minnesota State Capitol in Saint Paul:

Ảnh chụp từ The Cathedral of Saint Paul.

 

  -The Basilica of Saint Mary (Roman Catholic): tức Vương Cung Thnh Đường Đức B Maria xy dựng năm 1907 ở downtown Mineapolis, MN.

 

 

The Basilica of Saint Mary  

 

 

The Aerial Lift Bridge at Duluth.

 

  -Mall of America: (địa chỉ: 60 East Broadway, BloomingtonMinnesota 55425) được cho l lớn nhất nước Mỹ, khnh thnh năm 1992. Diện tch cả 4 tầng lầu l 500,000m2. Diện tch của 520 cửa hng l 230,000m2, c 20.000 chỗ đậu xe. Trong mall c amusement park (khu vực vui chơi) rộng 27.000m2 (trẻ em tha hồ chơi), c cửa hng ăn uống (mua sắm mệt ăn rồi đi tiếp). Mỗi mn chơi phải trả 4 hoặc 6 ticket (1 tới 1.5 Mỹ kim). C thể mua Wristband (ticket đeo ở cổ tay) với gi $24.99 dng khng giới hạn cho tất cả cc mn chơi ở khu vực ny trọn 1 ngy.  

 

Mall of America, MN

 

 

  5. Xứ lạnh tnh nồng: Phong cảnh MN c 4 ma r rệt.

  Ma xun đm chồi nẩy lộc. Ma H, c khi ln đến 40C, ẩm ướt, kh chịu. Ma Thu, phong cảnh trở nn đẹp tuyệt vời, l chuyển mu: xanh, đỏ, vng, tm chen nhau tạo nn một bức tranh đẹp m hồn.

 

Ma Đng MN lạnh đứng nh nước Mỹ, sau bang Alaska. 

 

 Sng, hồ đng băng dy đến 1 hai gang. C người li xe ra giữa hồ khot lỗ để cu c. Ngoi th du lịch ngắm cảnh đẹp 4 ma, cn một th nữa l đi cu c. Đến MN m khng đi thuyền, cu c cũng cn thiếu.

 

  Nhn chung, bởi con người quanh năm phải đối diện thường xuyn với sự đổi thay của thin nhin, trời đất, nhất l ma Đng gi lạnh ko di, cho nn tm hồn rất cần tnh yu thương nồng ấm. Từ đ mọi sự đối xử với nhau hằng ngy đ được thể hiện bằng tnh yu thương nồng nn, hiếu khch, chung thủy, hiền ha v đn hậu, đng với cu tục ngữ: xứ lạnh tnh nồng.

 

 

 

 

Xem PHẦN 3 & 4

 

 

 

 

 

 

VINH HỒ

9/2013

 

 

 

Sinh Hoạt Đồng Hương - Ra Mắt Sch

 

 www.ninh-hoa.com