Trang Thơ & Truyện: Quch Giao                |                 www.ninh-hoa.com

QUCH GIAO

Bt hiệu:
QUCH TNG PHONG
Sinh năm 1934
 

Con nh thơ Quch Tấn
Theo học tại cc trường Đại hoc Y Dược, Luật khoa v Văn khoa tại Si Gn.
Năm 1955 khi cn l học sinh trường trung học tư thục Kim Yến ở Nha Trang, Quch Giao đ tham gia đăng thơ trn tờ Gi Mới với biệt hiệu l Vương Kiều Thu.

Cc bi thơ đăng trn bo Gi Mới số 2, 4, 6 l Hai Em B Mồ Ci (Sau đổi l Tnh Chị) ng Lo Qut L Khuya, Hai Chiều Xa Cch.

Tại Huế, Quch Giao c thơ đăng trn Tạp Ch Lnh Mạnh. Ở Si Gn cộng tc với bo Bch Khoa, Văn Học cho đến năm 1975.

Năm 1988 Quch Giao cng với phụ thn l nh thơ Quch Tấn viết v xuất bản tập lịch sử Nh Ty Sơn.

Cc sch viết chung với thn phụ ng cn c: V Nhn Bnh Định (nxb Trẻ năm 2001) v một số lớn cc tc phẩm Văn xui Kể Cả Thơ.

 

 

 

Hiện cư ngụ tại
Nha Trang, Việt Nam

 

 


 

 

 

 

 

 

Dấu Chn Tru Trn Xứ TRẦM HƯƠNG

QUCH GIAO

 

 

 

Nh thơ Quch Tấn c cu:

 

Khnh Ha l xứ Trầm Hương

Non cao biển rộng người thương đi về

 

Hai cu ny đ trở thnh ca dao của tỉnh Khnh Ha.

Non cao biển rộng l hnh thế địa linh v người thương đi về l tnh thương dn d.

Nhn năm Kỷ Sửu, chng ta thử lần xem dấu vết tru được ghi lại trn Xứ Trầm Hương như thế no.

Trước tin ni về ni: Đ l dy Ni Đồng B.

 

Sch Đại Nam Nhất Thống Ch gọi l Hong Ngưu Sơn, ở pha đng nam thnh phố Nha Trang. Ni lập thnh một dy di hng trăm dặm chạy từ huyện Din Khnh đến Nha Trang rồi vo Cam Ranh.

Ni khng cao, nhưng hiểm trở, chạy st ra biển đng. Đỉnh cao nhất 978 mt, ngọn nằm st biển cao 643 mt, cy cối rậm rạp c nhiều th dữ.

 

Dưới chn ni c một cnh đồng mang tn l Đồng B. Do đ ni c tn l ni Đồng B. Thuở trước nơi ny c nhiều b hoang sinh sống nhờ cnh đồng lin thng với rừng trong ni, c nhiều cy cối rậm rạp v th dữ tập trung về đng đc. B dần dần bị tiu diệt. Trong bầy th dữ c một nhm cọp chuyn săn bắt b. Cầm đầu l một con cọp cha sống trn vi trăm năm, to lớn dị thường v bị qu hết một chn nhưng nhanh nhẹn v cng. Sau khi b hoang trn cnh đồng khng cn đủ cung cấp thức ăn cho cọp, chng bn xuống lng xm bắt gia sc v người.

 

Năm 1793, trấn thủ thnh Din Khnh l Nguyễn Văn Thnh tướng của Gia Long được tin cọp dữ, đem qun săn bắt song khng thu được kết quả. Sau đ phải nhờ vo sự cầu đảo b Thin Y A Na mới bẫy được hổ. Từ đ tn ni nơi bắt được hm c tn hn Cầu Hm được thường xuyn nhắc đến. Hiện nay tuy vng Đồng B khng cn dấu vết xưa nhưng vẫn được người dn Nha Trang nhắc đến khi đi du lịch ngang qua vng sng L.

 

Cạnh Đồng B cn c một vng lịch sử: đ l Đồng Chu. Nguyn khu vực ny l cnh đồng hoang vu thuộc huyện Hoa Chu trước kia v sau được nhập vo huyện Phước Điền. Thời Tự Đức (1847-1883), khi Gia Định mất, rồi 6 tỉnh miền Nam mất theo th một số sĩ phu khng đội trời chung với giặc bn bỏ ra Khnh Ha khai hoang lập ấp được gọi l phong tro Tỵ Địa v được người địa phương tn xưng l Nam Trung Nghĩa Sỹ. Cầm đầu nhm người ny l ng Nguyễn B Trinh.

Cn về dưới biển... th c Vũng Tru Nằm.

 

Vũng Tru Nằm ở pha đng bắc Khnh Ha, nằm trong vịnh Vn Phong. Đy l một vịnh rộng lớn, pha bắc c bn đảo Bn Sơn di gần 30 cy số lm cnh cửa che gi bấc v bn đảo Phước H di trn 20 cy số lm cnh chắn gi nam. Vịnh Vn Phong l một vịnh chẳng những c gi trị về địa l, kinh tế m cn c nhiều thắng cảnh đẹp. Vũng Tru Nằm l một. Tại đy c một cồn đ nằm giăng ra bốn pha ở dưới mặt nước; khi thủy triều xuống th lưng đ nh ln xa trng như một đn tru nằm tắm, sng gợn chung quanh. Đại Nam Nhất Thống Ch gọi l cồn đ Ngọa Ngưu (Tru Nằm).

 

Như vậy Xứ Trầm Hương pha bắc c Vũng Tru Nằm giỡn nước trong vịnh Vn Phong, phương nam c ni Hong Ngưu v cnh Đồng B. Cn truyền tch trong dn gian về tru th c g?

 

Trước tin l cu chuyện B X Mập ở lng Phụng Cang x Ninh Quang huyện Ninh Ha. B X Mập một hm ra thăm đồng trng thấy một con tru c (tru c lng mu trắng) đang rm vo ruộng ph la. B nổi giận chạy đến nắm lấy đui tru m đnh. Tru liền ko b nhảy xuống con suối Bu Sấu bn cạnh l một con suối vừa su vừa rộng c tiếng l nhiều c sấu vốn được coi l một chốn linh thing. Thấy b khng về, người nh thu người lặn tm song khng dấu vết. Tưởng l chết rồi cả nh lo để tang. Khng ngờ bốn hm sau b trở về. Hỏi thăm duyn cớ. B chỉ đp rằng cu chuyện khng được ni ra, nếu cn muốn sống. Lng xm v gia đnh năn nỉ mấy b cũng khng h răng.

 

Một hm v cầm lng khng được nn b cho mời b con lng xm đến dự một tiệc tiễn đưa b về bn kia thế giới sau khi nghe cu chuyện do b kể:

Khi tru c bỏ chạy th ti định thả đui ra song tay lại bị dnh chặt. Tru nhảy xuống nước, ti đnh nhắm mắt chờ chết. Hai bn tai nghe v v gi thổi. Một lt sau mở mắt ra th thấy mnh đang đứng trước một dinh thự nguy nga v được hai người lnh dẫn vo một sn vườn rộng mt trồng đầy hoa thơm cỏ lạ. Một ng quan uy nghi lẫm liệt truyền lệnh cho ti vo

Vừa kể đến đ th b X Mập lăn ra tắt thở

Tiếp theo l cu chuyện đn tru của nh sư cha Vạn Thiện.

Cha ở thn An Ninh, x Din An, huyện Din Khnh. Trụ tr l sư Thiệt Vinh. Đại sư c người đệ tử tn Keo hiệu Thiện Khong qu Bnh Định vo cha xin ở chăn tru. Cha nui đến hng trăm con tru m chỉ mỗi một mnh thầy Keo chăn giữ. Sng sớm la tru vo ăn trong ni, chiều đến la tru về m trn lưng mỗi con tru đều c một b củi. Một hm đại sư Thiện Khong cho tru về sớm v vo bếp xem một b lo nấu dầu chay bằng hột dầu ta. V king cử người lạ, nn thầy bị phạt phải đứng khuấy dầu. Khng dng cy để khuấy m thầy Keo lại dng đi tay trần để khuấy dầu si.Việc lạ ny được trnh ln sư trụ tr. Từ đ thầy Keo khng cn đi chăn tru nữa m chỉ lo học tập kệ kinh.

 

Tru khng người chăn, nhưng sng no cũng vẫn ko nhau vo ni v chiều về vẫn chở củi trn lưng. Mọi người đều tin l ngi Keo c ti điều khiển tru bằng tm ở xa. Mấy thng sau th đại sư nhịn ăn v xin sư phụ được ha thn. Ngoi số củi do tru mang về đại sư Kheo xin người trong thn mỗi người một b củi. Trong số người cho c một số khng vui lng. Trước khi ln gin hỏa, đại sư nguyện sẽ để lại một vật mọn tặng dn lng. Khi hỏa tng xong, người trong cha đến nhặt x lợi th chỉ nhận được một chn chung cổ trong đựng một mng tay cn tươi khng một cht tro bụi. Đ l kỷ vật biếu cho dn lng. Ngoi ra, cn một vi b củi lửa khng hề bn đến. Ai nấy đều biết rằng đ l củi của những người khng thnh tm cng dường. Ha thượng bổn sư phong cho đại sư danh tự l Linh Ph.

Bầy tru, sau khi đại sư vin tịch khng cn ai trng nom, cho nn lần lượt ko nhau vo ni v khng trở về cha nữa.

 

Trong cu chuyện c con tru trắng v con tru đen. Tru trắng chỉ tru thần. Cn tru đen chỉ sinh vật được nui dưỡng. Điều ny khiến lin tưởng đến chuyện 10 bức tranh chăn tru của phi Đại Thừa v phi Thiền Tng.

Tranh Đại Thừa vẽ con tru đen, nhờ php tu Tiệm m tiến từng nấc một ln đến gic ngộ cũng như con tru đen nhờ du dắt m trở nn thuần thục v lớp da trắng lần. Cn bức tranh Thiền Tng th c khi vẽ tru đen c khi vẽ tru trắng. Tru trắng l để chỉ bạch ngưu xa l Phật thừa, chnh l ci tm đại gic vin mn của Phật. Con tru của Thiền khng thay đổi mu lng. Đ l php tu Đốn, php ny dạy rằng người ta thnh Phật l thnh ở nội tm, hot nhin m thnh, khng phải lần hồi theo cấp bậc.

 

Cu chuyện tru đen, tru trắng nơi Xứ Trầm Hương cũng mang đầy vị của Phật gia.

 

 

 

 

 

 

QUCH GIAO

 

 

 

 

 

 

Trang Thơ & Truyện: Quch Giao              |                 www.ninh-hoa.com