Lời hay đẹp:

Người ta ai cũng giống nhau về lời ni,
  duy c việc lm tỏ ra khc nhau m thi
                                                             
Molire

Lm một điều bất nghĩa, giết một người v tội m được cả thin hạ, Cũng chẳng thm lm.
                                                             
Tun Tử


Knh cho qu
đồng hương  Ninh-Ha

Bạn cn nhớ hay c biết
Cc Tr Chơi Dn Gian Ninh Ha ?

Người k lại :


 

Tr Chơi Dn Gian:               
 

Những đm trăng sng vằng vặc, chng ti thường tụ tập huyn no tr chuyện rồi by tr chơi thu đm trn mảnh đất của nh ng bảy Hớn, cạnh mấy ci mả Hời nằm ngay đầu ng của xm Rượu.  Đ hơn 45 năm tri qua, tr chơi dn gian Ninh Ha nay đ chm vo qun lng v tuổi thơ nay chỉ cn l k ức, ti cố gắng ghi lại sau đy:

 

 

U MỌI RA TIẾNG 

 
      
Để bắt đầu, cuộc chơi chia lm hai phe,  bao nhiu người chơi cũng được nhưng số người chơi phải chẳn để chia đều hai phe.
V dụ: 10 hoặc 12 người ( mỗi bn 5 hoặc 6 người ).


 Bao tiến xm phe no thắng đi trước.


 *PHN CHIA MỖI BN:


 
Vẽ lằn mức chạy ngang sn chơi, chia mỗi phe một bn.
 
Từ lằn mức chuẩn giữa sn, ta đếm 5 bước đi xuống (ty theo bước đếm khỏi cần thống nhất) pha cuối sn của mỗi bn, gạch tiếp một lằn mức nữa (đ l mức dnh cho người bị chết đứng) để chờ phe ta xuống tiếp cứu trở về.
 
Mỗi bn chọn một ngưới dẫn đầu của phe mnh sao cho lanh lợi, khỏe mạnh, c hơi di.

 *CCH THỨC CHƠI: ( Mỗi bn đi một lần ).
   

       Bn thắng đi trước từ mức bn mnh lấy hơi thật di, u ra tiếng chạy thẳng qua mức bn kia, chạy sao cho thật nhanh v cố gắng đnh cho được ( đnh trng) người của phe bn kia trong lc đang dn trận để bắt mnh, nếu đnh trng một hoặc hai người hay v.v...th ta phải cố gắng đừng cho bị bắt lại, giữ hơi thật di đừng tắt tiếng chạy thật mau về pha bn mnh (nếu dứt hơi, tắt tiếng chưa chạy qua lằn mức bn mnh l chết). Những người bị đnh trng bn kia bắt về bn mnh lm t binh, đứng ở lằn mức cuối sn để chờ tiếp cứu.


       Bn thua tiếp tục đi cũng giống như ở trn, lc ny phải cần một người trong nhm lực lưỡng hơi di u qua bn kia để xuống tiếp cứu những bạn mnh chết đi về (nếu cứu được, những người đ sống lại v tiếp tục chơi), những người bị chết đứng lằn mức pha bn kia nhn bạn mnh u xuống cố gắng chạy theo hướng bạn mnh giơ thẳng tay ra để bạn mnh đnh trng tay mnh để cứu mnh về, khng được dậm mức hoặc lố ln nếu đnh trng th phạm luật chơi khng cứu được. Trong phe người đứng đầu phe bị chết th cả phe chết hết, chơi khi no bn no chết hết th thua.
 

       Bn thua cuộc chơi phải cng, hoặc bị vo tai, đi 5 hoặc 6 vng từ mức ny đến mức kia. Xong bn thắng đi tiếp tục chơi bn mới.



U MỌI C



       Cch chơi cũng giống nhau, nhưng u qua mức bn kia th ngậm miệng lại khng ra tiếng, cấm cười, khi bị bắt phe bn kia lm đủ mọi cch c lt, chọc mnh cười nhưng phải cố gắng đừng cười nếu cười bị thua cuộc. Phải cố vng để thot khỏi về lằn mức bn mnh, người no m mnh th bị chết bắt lm t binh chờ tiếp cứu.

 

       Chơi u mọi cm vui hơn.

 


Người xm Rượu
Nguyễn Thục
 26/08/2008

  

 

Tr Chơi Dn Gian:               
 

Ma trăng ln nh sng vng chiếu vời vợi xuyn cnh cy kẽ l, gi lung lay những tn cy tạo nn khng kh mt mẻ so với ci nắng lc xế trưa. Những đm trăng sng rất thch hợp với những tr chơi nơi thn d m trẻ con no cũng m thch.

 

Chng ti cc bạn cng tuổi tụm năm, tụm bảy chọn lựa những tr chơi ban ngy hoặc ban đm m ti cố gắng ghi lại để cc bạn cng chia xẻ thời cn ấu thơ nơi qu nh.

 

   A- TR CHƠI BAN NGY

CHƠI HN K

 

 

Nhắc đến tr chơi hn kh của xm Rượu th rất nhiều như: hn kh tu bay, hn kh con rắn, hn kh cho, hn kh chữ T, hn kh nhắm mắt, hn kh chơi cặp hai cặp ba v hn kh qua sng..v..v Ring ti thch nhất l hn kh thc ch qua sng.

 

Số người chơi cho tr chơi ny chơi bao nhiu người cũng được nhưng nếu 2 người chơi th nhanh nhất khỏi phải chờ đợi lu.

 

Ta chỉ cần:

 

-Vẽ hnh hn kh (ch) ngay trn mặt đất hoặc nền xi măng, chia canh từ canh 1 đến canh 6 trong đ canh 4 dng để giụm hai chn.

- Dụng cụ gồm một hn ch, dng mẽ snh hoặc miếng ngi, đập lấy mi trn lớn nhỏ ty thch.

- Tiếp tục hiền bảy v bao tiếng xm, ai thắng đi trước.

 

Tr chơi bắt đầu:

 

1./ Giụt hn ch vo canh 1, nhảy c c (nhảy một chn) vo canh 1, lựa thế xũi hn ch rồi thc qua canh 2, nhảy c c qua canh 2, lựa thế hn ch đng tầm xũi hn ch qua sng lọt vo canh 3 rồi tiếp tục nhảy c c qua sng, tiếp tục xũi hn ch qua canh 4 l canh giụm chn, nhảy vo v giụm hai chn, thật sung sướng v cng được thoải mi nghỉ chn, rồi tiếp tục xũi hn ch qua canh 5 v lin tục xũi hn ch qua sng để vo canh 6 rồi xũi hn ch qua canh 7 xong xũi hn ch ra ngoi v nhảy ra, xong một canh đi, cứ thế ta tiếp tục đi tiếp canh 2 ln đến canh 6 l xong.

 

 

2./ Bỏ hn ch ln mu bn chn, đi từng bước một thật cẩn thận khng được giụm 2 chn ln một canh, kh khăn nhất l lc qua sng phải cố gắng vnh (cong ln) mấy đầu ngn chn ln để giữ hn ch cho khỏi rớt. Khi sang được 2 lần sng tới canh 1 nhảy ra ngoi l xong.

 

3./ Moi đất cất nh: nhảy c c từ canh 1 đến canh giụm chn rồi tiếp tục nhảy tới canh 6 xong nhảy tới canh giụm chn lần thứ hai, đứng ở canh giụm chn m gieo ch.

 

4./ Đứng ở canh giụm chn, quay sau lưng hướng về pha canh 1, cầm hn ch trước mặt giụt ra sau lưng, hn ch vo canh no l được cấm nh canh đ, c nh rồi lc c c giụm chn nghỉ cho thoải mi. Cứ chơi như vậy khi no cất nh hết l xong cuộc chơi.

 

Ghi ch những lỗi phạm: chn đạp mức, xũi hoặc giụt hn ch cn mức hoặc ra ngoi, xũi ch khng qua sng, giụm chn xuống , khi phạm những lỗi ny th đi ra để người khc vo.

 

Đy l những tr chơi th vị nhất của tuổi thơ, ti xin vẽ tiu biểu một tr chơi hn kh c luật ring do ton chơi qui định.


                                                                                       Ảnh vẽ: Nguyễn Thục

 

 

Người xm Rượu
Nguyễn Thục
Thng 9-2008
 

 

   B- TR CHƠI BAN ĐM


HI TRỘM DƯA 

 

 

Tr chơi ny khng giới hạn số người, cuộc chơi chia ra như sau:

 

-          Cặp vợ chồng chủ nh (2 người).

-          Người ăn trộm (2 người).

-          Con ch

-          Cn lại bao nhiu người: lm những tri dưa

 

1./ Cặp vợ chồng chủ nh c trồng một rẫy dưa, tới ma thu hoạch lựa chọn những tri dưa tốt hi đi bn, khng may c những tn trộm đang rnh rập rẫy dưa, chờ đm xuống chủ nh ngủ để tha hồ hi trộm.

 

2./ Hai tn trộm rn rn từng bước nhẹ nhng tiến vo rẫy dưa, nhưng khng sao trnh khỏi đi mắt rất tinh v đi tai rất thnh của con ch giữ nh.

 

3./ Tiếng ch sủa dồn dập gấu..gấugấu hừm.. hừmhừmcng lc cng hung dữ v ko di để cho chủ nh biết m thức giấc, ch sủa một lc một hăng ln v tiến thẳng hướng tới những tn ăn trộm.

 

4./ Những tri dưa chn mọng ở đy theo sự lựa chọn của 2 tn trộm hi để đem đi,  chng dng tay bng để chọn dưa m hi.  Những em lm tri dưa ngồi từng cụm, từng cụm. em no bị 2 tn trộm c trn đầu th đứng dậy theo chng, khi hi hết những tri dưa, 2 tn trộm dẫn dắt cc em chạy rất xa v trốn kn đo đừng cho chủ nh tm thấy.

 

Tiếng ch sủa một lc một hăng ln lm cho chủ nh thức giấc, sực nhớ đến rẫy dưa cầm đn đi ra m xem xt với sự quấn qut của con ch bn cạnh, nhưng than i những tri dưa chn mọng đ bị kẻ gian hi hết.

 

Hai vợ chồng chia nhau đi tm đến khi no tm được những tri dưa bị mất cắp th cuộc chơi kết thc, cuộc trốn chạy thật l vui hơn l chơi ct bắt, nếu chủ nh khng tm được hết th đầu hng, thua cuộc khng lm chủ nh nữa, xả bn chơi lại, lựa chọn sắp xếp nhiệm vụ từng người trở lại.

 

 

Người xm Rượu
Nguyễn Thục
Thng 9-2008
 

 

   Th Vui Chạm Điện Bắt C

Chuyện trong dn gian Ninh Ha được tc giả ghi dưới đy khng ngoi mục đch thuật lại cho đồng hương nghe.


Ma h ở Ninh Ha thường th nng v oi bức. Mực nước sng v suối xuống thấp, nhiều chỗ cạn l nh những tảng đ to nhỏ v những bi ct di mu vng nhạt. Dưới nh nắng, ta c thể nhn thấy từ hạt ct phản chiếu những tia sng nhiều mu sắc lấp lnh tựa thủy tinh. Nước trong v mt rất thch hợp cho cng việc chạm điện bắt c.

Để chuẩn bị cuộc vui, chng ti gặp nhau tại điểm hẹn, mang theo những dụng cụ cần thiết no dao, xoong chảo v một t gia vị, rau sống, km theo một vi lt rượu trắng. Điểm quan trọng chnh yếu l một chiếc ghe lm bằng Tol, một my Kohler ko ci Dynam khoảng 1 kg rưỡi, hai vợt điện nhỏ đan bằng giy đồng cắm trn hai cn gỗ di, hai đầu vợt điện được hn vo hai sợi giy điện gắn chặt với cầu dao của my pht điện. Sau khi tất cả dụng cụ được cột chặt an ton, chng ti ln xe Lam để di chuyển.

Chỗ chạm c l tưởng nhất l cầu 24 nằm trn Dục Mỹ. Khi tới nơi, xe được đậu st lề đường để chuyển đồ xuống v lựa những chỗ c bng cy che mt sắp xếp xong, thế l chng ti đ c một trại vui chơi, chia nhau quơ tm cy kh lm cũi, ba cục đ bằng nhau để lm l, một người ở nh lo việc bếp nc, cn lại bao nhiu người th lo cho cng việc chạm c. Đặt ghe st bờ để dễ dng khing my pht điện bỏ trn ghe v cc dụng cụ cần thiết. Ghe được ko ngược theo dng suối nước chảy rc rch trong vắt c chỗ cạn chỗ su, gặp chỗ no c đ lởm chởm th chng ti khing hẳn ghe ln.

Chng ti tm kiếm những nơi no c c sống nhiều nhất, đ l những lm cy ở st bờ, hốc đ su c thể l chỗ np l tưởng của cc con c chnh, c trầu, c trắng..v..v Để bắt đầu chạm điện bắt c, việc đầu tin l giựt nổ my pht, cầu dao điện lun lun được mở, v theo hướng chỉ dẫn của người cầm vợt đi pha trước, những người đi bắt c theo sau. Một người vừa đẩy ghe v vừa canh đng mở cầu dao điện. Khi cần chạm c, người cầm vợt h to đng cầu dao điện, tm chỗ khả nghi c c nhiều cắm hai vợt điện xuống nước, lc ny tiếng my pht điện nổ rất nặng hơn bnh thường, bất ngờ c gặp luồng điện trong nước, những con c lớn nhảy vọt ln khỏi mặt nước, cn dưới dng nước những con c cố bơi để trnh xa luồng điện, những con c nhỏ nổi lừ đừ tri theo dng nước trnh xa luồng điện, từ từ bơi lại, người chạm phải lanh đưa vợt điện tới gần đn c hơn để cho chng bị giựt t. C bơi lượn lộ phần bụng trắng nỏn v từ từ chm xuống. Rồi cầu dao được mở ra, dng điện bị ngắt, tất cả chng ti bắt đầu bắt c. Đặc biệt c chnh thường nằm trốn trong những hốc đ. Khi điện chạm, chng vọt ra khỏi hang tha hồ m bắt. Bắt c v chnh bằng cch ny l nhanh nhất.

Chng ti lựa v phn loại những con c trầu, chnh v c trắng đỏ mang v đem c về trại để bắt đầu cng việc nấu nướng ăn tại chỗ. Chng ti lm vi con c chnh nấu Lagu ăn với bnh m, c trầu nướng trui trt mỡ hnh cuốn bnh trng, c trắng đỏ mang um tương, nấm mo, ngổ, xc bnh trng tuyệt vời đưa vo miệng vi hớp rượu, khng g th bằng.

Ă
n uống no say thoải mi, ngm mnh xuống dng suối mt rượi. Thế l hết một ngy thư gin của th vui chạm bắt c bằng dng điện.


Người xm Rượu
Nguyễn Thục
Thng 11-2006

 

Tr Chơi Dn Gian:               

 

 Sng Dinh ma nước cạn


Khng g vui th bằng khi dng sng Dinh cạn nước. Nhn về hướng cầu Sắt một bi ct di trồi ln giữa dng. Đ l sn chơi của cc c cậu choai choai bằng trương lứa chng ti đa giỡn.

Xm ti ở, nằm pha trong dng sng Dinh, chng ti thường rủ nhau tụm năm tụm bảy đi tắm. Băng qua những đm đất bỏ hoang mới tới bến sng ng Đm, vườn rau ng trồng nằm dọc trn m đất cao st bờ sng, phn ra từng rnh. Những rnh rau thơm, tần , x lch, hnh ng..vv.. đều ngay hng thẳng tấp, những gin khổ qua giy leo sum su, lng thng đầy tri. Nhờ sing năng chăm sc mảnh vườn nn được vi đm c dĩa, c di d đủ cho vợ chồng ng sống qua ngy thng.

Dưới bến sng lc no cũng c ch su Gồ v gia đnh thm hai Ti chuyn mn giặt đồ ủi trn bn gỗ đặt sẵn dưới nước st bến sng, mi thuốc tẩy xng ln kh chịu.

Đến st bờ sng, chng ti cởi bỏ hết o, vứt trn bờ, chạy n xuống bến theo dốc đi c sẵn. Khi đến mực nước chn đi r r, d tm mực nước su, khi ngập đến hng, lấy hơi ht thở thật di để cố gắng bơi cho qua khc sng su, bơi ch rất mệt chn tay đều cử động hết đạp lại quạt lin tục. Trẻ con chng ti bơi khng được xa, lấy hơi lặn hụp xuống nước, đạp dưới đy trồi ln bơi tiếp, đến khi mực nước đứng tới cổ bắt đầu đi bộ vo chỗ cạn hơn, bởi v dng sng Dinh rất su bến pha Xm Rượu, cn bn Vĩnh Ph rất cạn, lội bộ ra giữa dng trẻ con chng ti tha hồ chơi khỏi sợ hụt chn chết đuối.

Khi đi đứng được an ton chng ti by ra những tr chơi:

- Chng ti chia nhau từng cặp, ra đứng chỗ nước su tới ngực, tay nắm tay, mặt đối mặt, h to 1, 2, 3 lấy hơi ngồi hụp xuống nước, mắt mở ra thật to nhn mặt nhau trng rất dễ sợ, tc dựng đứng ln, đong đưa trong nước, mắt mũi miệng đều to ra, nhe hm răng h dọa trng cng khủng khiếp hơn, ni chuyện dưới nước khng nghe được g v bong bng nổi ln thật nhiều.

- Chng ti quay quần thnh vng trn, bng tay dưới nước tnh ăn thua, cứ lần lượt hai người bng, người no ăn th ra, người thua tiếp tục bng với người kế tiếp, bng ku ci "bốc" thật l to thấy bong bng nổi ln nhiều th thắng, cn ku ci "chạch" thật l nhỏ khng nổi bong bng th thua, đ gọi l tr chơi bng "tm tp", cứ thế tiếp tục người no cũng phải bng cho đến người cuối cng th lm như sau:

Người thua cuộc h to 1,2,3 tất cả phải chạy tản mau dưới nước thiệt l nhanh, lc đ bọt v sng nước bắn ln tung te, người thua cuộc bằng mọi cch chạy cho nhanh cho kịp bạn mnh, để cho bạn mnh lm thế, rượt rất lu, nước cản tẩm chạy mệt qu m khng bắt được xin đầu hng th tất cả x bn bng lại chơi bn mới. Tn cuộc chơi đ bắt cặp nhau đồng đồng nhảy nước, nguời no to con ngồi xuống để bạn mnh nắm tay leo ln vai giữ cho thăng bằng đứng dậy bung thả tay ra để cho bạn mnh nhảy chi xuống nước cứ như thế tiếp tục chơi rất vui, điều th vị nhứt một mn di nước lp xp ngập hơn mắt c chn ton l những đm lục bnh, đầy hoa tm nở rộ trng thật đẹp, dưới chm rễ lục bnh bao phủ đầy những đm rong nho nhỏ. Đ l chỗ ẩn np của những loi c con, c trầu chon, cu đinh, ra hoặc ba ba. Chng ti vạch rong tm bắt được khi th ba ba, lc th cu đinh, rồi la ln thật to, tất cả xm lại đem ra chỗ trống thả cho chng bơi v chng ti rượt theo bắt lại. C bạn th đo ct bắt con trai hay con hến.

- Chng ti đa giỡn cho vui, tắm cho thỏa thch, sau đ th những g bắt được của sng nước th trả về cho sng nước (của Csar th trả về Csar). Sau cng trước khi về chng ti chia 2 phe chơi tạt nước, hai bn xp l c nước bắn ln tung te. Cnh tay dủi thẳng ra sau song song với mặt nước, bn tay thẳng gc với mặt nước lấy thế đẩy mạnh xuống nước tạt dng nước ln cao vo mặt đối phương, nước bắn mạnh vo mặt nhiều lc đau v ngộp, đối phương vừa n trnh vừa trả đũa nn tạt trật đi nơi khc, thừa thắng xng ln, chng ti cứ tiếp tục tạt nước thẳng vo mặt mũi chừng no đối phương ngộp xin đầu hng mới thi.

Cuối cng chng ti ra về, hẹn lại ngy mai.

- Sng Dinh ma nước cạn l nơi tụ tập vui chơi của những trẻ con ở xm Rượu. Chng thường trốn cha mẹ (trong đ c ti) ra sng Dinh tắm, đồng thời nhn những con chim bi c mỏ thiệt di bay lượn trn khng trung nhn xuống nước khi thấy c đang bơi, chim bay đứng lại một chỗ hai cnh quạt lia lịa, đến lc chnh xc bổ nho xuống nước gắp c v bay thẳng ln dậu ở cnh cy ven sng.

- Đ l những kỷ niệm được ghi lại đy để nhớ lại thời thơ ấu hồn nhin của tuổi trẻ.


Người xm Rượu
Nguyễn Thục
Thng 6-2006


                           
 Chơi Hp

 

Chơi hp l một trong những tr chơi trong dn gian Ninh Ha m ti xin ghi lại để cống hiến qu bạn đồng hương t nhiều đ c một thời trải qua trong thời nin thiếu tại qu hương mến yu.

Để bắt đầu tr chơi, ty theo cch chia bắt cặp hoặc chơi lẻ từng người, bao nhiu người chơi cũng được, ăn thua hoặc bằng tiền, hoặc hnh, hoặc bịch thuốc lv..v, ty theo điều kiện v giao ko sẵn c.

Cch thức chơi:

Vẽ một hnh chữ nhật, di rộng ty thch khng cần kch thước. Chng ta cần một cục gạch thẻ nguyn v nửa cục gạch thẻ khc được k st v nằm giữa lằn mức của cạnh (hay một đầu) của hnh chữ nhật. Hai cục gạch ny được cấu trc sao cho nửa cục gạch dựng đứng (điểm tựa) v cục gạch nguyn vẹn được gt ln đầu tựa của nửa cục gạch kia. Như vậy, chng ta c đui của cục gạch nguyn chạm mặt đất, đầu đưa ln trời, chnh giữa tựa trn đầu của nửa cục gạch kia tạo thnh một mặt dốc để khởi động vận chuyển trn của đồng tiền cắc (hn ch). Đến đy, chng ta c mi xui (mặt dốc) giống hnh của một đn bẫy.

Tiếp tục thiết bị, chng ta gạch một đường thẳng kể từ đường giao tuyến của mặt dốc (của cục gạch nguyn) v mặt đất (mi xui) di khoảng 5 tấc v cứ cch 1 tấc gạch 1 lằn mức ngang dnh cho những người bị hp mang đồng tiền cắc (hn ch) ln đặt ở mức ngang đ: c thể bị hp 1,2,3 ..v..v..

Trước khi chơi, người chơi thi tranh đua để đi sau cng bằng cch dng đồng bạc cắc hoặc vin ngi bể được đập v mi trn đến khi c diện tch (kch thước) bằng (hay vừa) đồng tiền m người chơi gọi l hn ch dng để thi đua tranh ginh phần thắng. Người chơi cầm hn ch thẳng đứng khảy (khởi động chạy trn) mạnh nhẹ ty xuống dốc xui của cục gạch, sao cho hn ch chạy v ng dừng gần mức cng tốt, cn mức th cng tốt hơn. Như vậy, người chơi c thể tranh ginh đi sau cng nhưng đừng để hn ch lăn ra khỏi mức th thua.

Thi xong người chơi đi theo thứ tự, nghĩa l người no khảy hn ch chạy ra ngoi mức đi trước, xa mức đi kế v gần mức đi sau cng... Người thua cuộc th được đi đầu tin, khảy hn ch xuống vin gạch (mặt xui) để cho n lăn xuống mức dưới; phin người kế tiếp cố gắng khảy hn ch, chạy xa hơn người đi trước th tốt, cứ như thế chng ta thay phin lần lượt đi, cố gắng đi xa hơn mấy người trước, đừng để hn ch chạy ra khỏi mức pha trước gọi l hp, c khi bị hp 2,3,4 ..vv

Khi chơi người chơi bắt bồ v tm cch cứu bồ. Khi hn ch của bạn khảy thua phe khc, ta c quyền x dịch vin gạch xo qua gc ny hoặc gc khc với mục đch l để khảy hn ch khng theo đường thẳng chnh diện (trực chỉ song song với hai cạnh bn của hnh chữ nhật) m chạy xo gc hơn bạn mnh, thua người bắt bạn mnh, như vậy gọi l "xỉa tiền".

Người thắng cuộc thi đi sau cng, xem xt kỹ cch bắt những hn ch của người đi trước, nếu khảy xa hơn để bắt được th tốt v được đi sau cng bn kế tiếp, bằng khng th khảy nhẹ hn ch để bắt những người bị hp, xong cứ thứ tự người no gần mức đầu dưới th chố người thua mnh ở pha trn.

Cch thức chố:

Người thắng cuộc cầm hn ch ln trn tay rồi gạch lằn mức ngay tm hn ch nằm (tức l vị tr của hn ch năm trước khi được lượm ln tay). Người thắng cuộc c hai chn đứng ngay lằn mức gạch lm điểm với tay cầm hn ch cố gắng chố sao cho hn ch của mnh trng hn ch của người thua. Nếu trng chố tiếp người kế, nếu chố trật khng được quyền chố nữa m nhường người chơi kế tiếp để chố những người thua. Nếu trng kh nhiều, những người thua chung tiền, hoặc chung hnh, hoặc chung bịch thuốc l..., ty theo giao ko trước khi chơi.

Xong bn ny chng ta tiếp tục chơi bn khc v đi theo thứ tự khỏi cần thi lại, người thắng cuộc đi sau cng.

Chc qu bạn c những giy pht thoải mi nghiền ngẫm tr chơi hp ny.....

 

Nguyễn Thục
Thng 9-2005

  

 

Tr Chơi Dn Gian:               


                      
   Đnh  Trỏng

 

Đnh trỏng l một mn chơi rất l dn gian ở Ninh Ha của lứa tuồi trẻ thơ dnh ring cho cc c cậu c gan bẫm.

Tr chơi khng lệ thuộc vo số người, chia thnh hai nhm, cy trỏng để đnh thường thường chng ti chọn một trong hai loại cy ở qu nh chỗ no cũng c "cy dong hoặc cy gn", v hai loại cy ny khi kh rất nhẹ, chặt lm hai khc, cy cầm đnh di khoảng 5 hoặc 6 tấc gọi l cy đập đầu mo, cy ngắn 2 tấc gọi l cy đầu mo.

Khi c sẵn hai dụng cụ trn, chng ti đo một lỗ di hơn 2 tấc, chiều su khng tnh miễn sao để đầu mo nằm gọn vo lỗ l được rồi, gạch pha trước lỗ một đường mức khoảng cch 6 hoặc 7 thước. Sp vo trận hai nhm bắt đầu khắc tnh điểm, bn no khắc điểm nhiều th đi trước. Cch chơi bắt đầu, nhm thua ra đứng pha trước lằn mức, nhm ăn ở trong v bắt đầu chơi. Trước khi chơi hai bn giao ko đnh được bao nhiu điểm th thắng . Thường th chơi đnh trn 100 điểm mới thắng.

1/ Phần dch đầu trỏng: đặt đầu trỏng ngắn nằm ngang trn miệng lỗ v lấy cy di dch sao cho đầu trỏng ngắn bay ra khỏi mức, đừng để cho bn đối phương chận lại hay bắt được đầu trỏng l người đ chết, dch đầu trỏng bay cũng l một nghệ thuật, mắt nhn liếc đối phương đứng chỗ no trống hoặc phải dch xa hay cao để đầu trỏng bay cao, khi bn đối phương bắt khng được th người dch đặt cy trỏng di nằm ngang trn lỗ, để cho đối phương lượm đầu trỏng ngắn nằm ở đu th từ chỗ đ chố vo, nếu trng cy trỏng di th người đ chết " cứ như vậy nếu chết tiếp tục th thay thế người khc đi".

2/ Phần ne đầu trỏng nhỏ: Đến phần ne đầu trỏng, người ăn thường đứng st mức, tay cầm trỏng di để đầu trỏng ngắn nằm ngang dựa vo cm tay, bắt đầu hất đầu trỏng ngắn tưng ln rồi khắc, liếc mắt nhn những người thua đứng hng mức bn ngoi đnh đầu trỏng ngắn thật mạnh ra ngoi để bn thua đừng bắt được. Khi đầu trỏng rớt xuống đất, bn thua lượm v chố vo đừng cho người bn trng đn đnh được đầu trỏng ngắn bay ra ngoi, th bắt đầu tnh được điểm rồi . Phần tnh điểm ở đy tnh vo phần khắc ở trn, khắc bao nhiều ci tnh bao nhiu điểm.

3/ Chặt đầu mo: Đặt đầu mo nằm xui xuống lỗ sao để một đầu chỏng ln, khi chặt đầu mo đầu trỏng ngắn bay ln, đn đầu trỏng ngắn rơi xuống rồi khắc bao nhiu ci th tnh bao nhiu điểm, nn đnh ra ngoi mức để sao cho đối phương đnh bắt khng được th mới tnh điểm.

4/ Phần m u: Bn no đnh thắng trước điểm đ giao ko th m u bn thua, ty theo chơi để bắt cặp người ăn, người thua m u, bn ăn bắt đầu khắc bao nhiu ci th nhảy bao nhiu bước khi m u, người ăn một tay cầm cy trỏng di dựa vo cm tay tưng ln rồi ne thật mạnh cho đầu trỏng ngắn bay đi thật xa, rồi rơi xuống đất người thua lượm đầu trỏng ngắn cầm trn tay, người ăn bắt đầu nhảy bắt đầu từ vị tr đầu trỏng ngắn rớt xuống, nhảy bao nhiu bước, từ điểm khắc bao nhiu ci ở trn. Khi nhảy xong rồi đặt cy trỏng di xuống để cho người thua chố, nếu chố trng cy trỏng di, th người thua u một hơi di về lỗ, người ăn chạy theo sau cầm cy trỏng di đợi khi người thua tắt hơi để đnh người thua, rồi tiếp tục cặp khc m u. Xong hết rồi hai nhm chơi khắc lại, tiếp tục chơi tiếp.
 

Nguyễn Thục
Người Xm Rượu

  

 

Tr Chơi Dn Gian


                 
          Nhảy Chồng Cao

 

Nhiều hay t người chơi cũng được, chia lm hai phe.

Người cầm đầu trong ton chơi gọi l mẹ, người lm mẹ chơi hay v cao lớn nhất trong ton, người mẹ đi trước hoặc nhảy đầu tin.

Bắt đầu chơi, hai bn bao tiếng xm bn no thắng đi trước.

Cch chơi như sau:

Bn thua hai người ngồi đối diện nhau, một người ngay một cẳng ra pha trước, bn chn thẳng đứng gt chn chạm đất l canh một

Bn ăn nhảy qua canh một, người lm mẹ nhảy qua trước v đọc đi canh một, tất cả tụi con nhảy theo v lập lại cu đi canh một v vng nhảy về cũng vậy, người cầm đầu cũng nhảy trước v đọc "về canh một" tụi con cũng nhảy qua sau v lm theo được hết rồi cứ như thế bn thua chồng cẳng ln canh 2, ngồi đối diện gc cẳng ln hng tiếp tục ln canh 3 v canh 4, cứ như thế m nhảy qua nhảy lại trong lc miệng đọc đi hết canh ny đến canh kia. Những canh cao như canh tư, ty theo luật lệ chơi giao ko trước, những đứa nhỏ khng nhảy được cao, th nhảy qua chỗ thấp th sống, cn nếu khng cho nhảy qua chổ thấp nhảy đụng chn th chết ngồi đ chờ hết bn chơi tiếp.

Một lượt nhảy qua nhảy lại xong rồi canh bốn, th tới canh bp.

Khi lm canh tư, hai đứa ngồi lm chồng những bn chn ln nhau gt chn chạm đầu ngn chn thnh một thp cao thẳng đứng tới lượt canh bp, canh nở, canh tn, sau cng l tới canh gươm, những canh trn chồng ln cao của ngn chn trn hết, giao ko chơi chỉ được để cổ tay chạm ngn chn ci lm bn tay bp, nở, tn, gươm (nhiều bạn cũng ma gio khi nhảy qua khng để l tay ln cho đụng người mẹ l chết cả đm). Những người con nhảy qua khng được, c quyền nhảy qua chổ thấp nếu bn kia đồng .

-Sau cng, l đi qua sng nhỏ, sng lớn l xong, hai người lm canh qua sng nhỏ bốn bn chn chạm vo nhau bẹt ra hơi nhỏ để người đi bước vo cũng ni đi canh nhỏ về canh nhỏ. Vậy l xong canh nhỏ. Canh lớn hai người lm dang chn rộng ra để bn đi bước vo m đi canh lớn, đi canh lớn l sắp hết tr chơi, ton đi bước qua v đọc "qua sng lớn về sng lớn". Khi về sng lớn hai người lm đưa tay ln cho người mẹ nắm v bắt đầu ni về sng lớn th tất cả vụt chạy như rượt bắt, mấy đứa con th lo chạy trước. Khi bắt được đứa no th đứa đ chết, bắt được hết th xả bn lm lại, hai bn tiếp tục bao tiếng xm, bn no thua th lm.

Ni tm lại, đ l tr chơi dn gian vui nhất đối với trẻ thơ.

::

***Canh bp, nở, tn, gươm: điển hnh l một nụ hoa, dng bn tay để trn canh tư
*Canh bp: dng bn tay chụm lại
*Canh nở: dng bn tay chụm, nhưng để h miệng
*Canh tn: xe cả lng bn tay
*Canh gươm: để một ngn tay thẳng đứng

 

Người viết:
Nguyễn Thục

  



Tr Chơi Dn Gian



               
  Đc Cy Dừa, Chừa Cy Mỏng
 

 

By giờ ti nhớ v n lại những kỷ niệm hồi cn nhỏ, tất cả trẻ em xm ti c những tr chơi dn gian, khng biết pht xuất từ lc no ở Ninh Ha.

Tr chơi sau đy rất vui, khi tụm năm tụm bảy được rồi th chơi qun ăn, qun lm, chơi say m như tr chơi "Đc cy dừa, chừa cy mỏng".

Bắt đầu tr chơi ny khng cần bao nhiu người, c bao nhiu người chơi cũng được.

Tất cả người chơi ngồi xếp hng xuống thềm nh, hai chn duỗi thằng ra pha trước, người ở đầu hng đếm chuyền xuống đến người ở cuối hng v tiếp tục người ở cuối hng đếm chuyền đến người ở đầu hng. Vừa đếm vừa đọc bi ca dn gian như vầy:

                             Đc cy dừa
                             chừa cy mỏng
                             cy bnh đỏng (đng)
                             cy b đao
                             cy no cao
                             cy no thấp
                             chầp chng mng tơi chn đỏ
                             con thỏ nhảy qua
                             b gi ứ ự
                             chm rụm chm rịu (rạ)
                             m ra chn ny

Khi đọc hết bi ca "m ra chn ny", ở cuối cu tới chn người no đ, th thụt chn vo, người no thụt hết hai chn th thắng, cn lại người sau cng người no chưa thụt cn vo th thua. Khi đ những người thắng cuộc chuẩn bị chạy để người thua cuộc rượt bắt, bắt được bất cứ người no xả bn lm lại.

 

Người viết:

Nguyễn Thục
Người Xm Rượu

 

X
 


                                                                                       

Lời hay đẹp:
 

Sự vĩ đại ở một số cng việc khng phải l sự quy m của n, m l tnh kịp thời của n.

                                                                                                       Znon

NNgười qun tử tinh tường về việc nghĩa. Kẻ tiểu nhn rnh rẽ về việc lợi

Khổng Tử

 

     

www.ninh-hoa.com

 

 

 


 

 

 

Thu Thủy:

Tr Chơi La Vịt

 

 

Nguyn H:

Unh Snh Sầm
    Bao Tiếng Sm
    Oắn T T

Rồng Rắn Ln
    My

Quan

H Chuột

Sự Tch Bưởi
    Năm Roi



 

Văn Thu:

Nhảy Bao Bố

Đnh Banh Thẻ
    hay cn gọi l
    Đnh Chuyền,
    Chắc Ma




 

Tuệ Thi:


Cng Th Thực
    C Hồn

 

 

 

 


Nguyễn Thục


Đc Cy Dừa
  
Chừa Cy Mỏng


Nhảy Chồng
    Cao


Đnh Trỏng

Chơi Hp 

Sng Dinh Ma
    Nước Cạn

Th Vui Chạm
    Điện Bắt C

Tr Chơi Ban Ngy Chơi Hn Kh

Tr Chơi Ban Đm Hi Trộm Dưa

U Mọi Ra Tiếng
    U Mọi Cm 

Bắn Bịch Thuốc
    L
 

Bắn Nắp Ken

Đặt Ống Trm
                     

 

 

Chn Qu:


Chơi Chắc
   Ma La Hết
   Bồ

 

L Huyn:


Cm, Cam,
    hay Kem