www.ninh-hoa.com



 

Trở về d_bb  ĐHKH

 

Trở về Trang Tác Giả

 

 

 LIÊU TRAI CD

Giáo Sư
Đ
àm Quang Hưng 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Main Menu

 
 

 


Tuyển Tập:


 
LIÊU TRAI C D

GS Đàm Quang Hưng

Giáo Sư Toán
Trường Đại Học Cộng Đồng Houston, Texas

 

 

 

 

175. NHẬN CHÂM

Nhược tức kiều tư triệu họa lai

Hồi sinh khởi tử trượng thần lôi
Tranh hôn uổng tự sinh gian kế
Thiên khiển thừa long giai tế lai



 

 

175. VƯƠNG NHẬN CHÂM
        

          Làng Bích Thủy, huyện Đông Xương tỉnh Sơn Đông, có Vương công là quan tể thanh liêm, mới hồi hưu, gia tư chỉ b́nh thường Vương công có con là nho sinh Tâm Trai, c̣n độc thân.

Ở làng bên, Vương công có người bạn học là Phạm công, con của Vương ngự sử ở kinh đô, nhà rất giàu có. Phạm công có gái đầu ḷng là Phạm thị, và hai trai kế là Phạm Thành, Phạm Thiện.

Vương công sang nhà Phạm công, hỏi Phạm thị cho con. Phạm công thuận gả. Vợ chồng Tâm Trai rất tương đắc. Năm sau, Phạm thị sanh gái, đặt tên là Nhận Châm.

 Tâm Trai có người bạn học thân, cùng huyện, là Phó Quán Xương, có vợ và con trai tên A Măo, vừa tṛn một tuổi. Nghe tin vợ bạn sanh gái, Quán Xương bèn đem l­ễ vật tới mừng. Tâm Trai bảo vợ làm tiệc thết đăi. Trong lúc say sưa, Tâm Trai hứa sẽ kết thông gia với Quán Xương. Quán Xương bèn xin Tâm Trai viết hôn ước cho A Măo. Tâm Trai viết rồi kư tên, trao cho Quán Xương.  

Mười hai năm sau, Vương công mất, chỉ để lại có một di sản nhỏ cho vợ chồng Tâm Trai.

Năm sau, Phạm công mất, để lại một gia tài rất lớn cho các con. Phạm Thành với Phạm Thiện bèn chia đôi gia tài, không chia cho chị chút nào.

Hai năm sau, Tâm Trai với Quán Xương cùng đi thi. Tâm Trai không đậu, c̣n Quán Xương th́ đậu cử nhân, được triều đ́nh bổ đi làm quan tể ở tỉnh Phúc Kiến.

Năm sau, Quán Xương bị bạo bệnh mà mất. Phu nhân không đủ tiền đưa linh cữu về quê nên mai táng chồng ở Phúc Kiến, rồi ở lại hẳn Phúc Kiến buôn bán, nuôi con ăn học, mất hẳn liên lạc với gia đ́nh Tâm Trai.

          Từ lúc hỏng thi, Tâm Trai đâm ra phẫn chí. Mùa hè năm ấy, thấy gia cảnh mỗi ngày một sa sút, Tâm Trai bèn quyết tâm bỏ học để đi buôn, nhưng khốn nỗi là không có vốn.

Xóm Đông làng, có thanh niên Hoàng Trứu, con một nô bộc của phú ông họ Triệu ở thủ phủ Tế Nam. Sau khi cha mất, Hoàng Trứu thu vén chút di sản của cha rồi xin Triệu ông cho ḿnh từ giă để đi buôn. Triệu ông chấp thuận. Nhờ vận hên, 3 năm sau, Hoàng Trứu trở nên giàu có, cưới vợ ở Tế Nam, đưa về quê sinh sống, làm nghề cho vay lấy lời. Ít lâu sau, vợ Hoàng Trứu sanh trai, đặt tên là Hoàng Thạch.

Trong làng có người tên Khang Thức, trước kia thường lui tới nhờ vả Vương công nên quen biết Tâm Trai. Thấy Tâm Trai cùng quẫn, muốn đi buôn mà không có vốn, Khang Thức thương t́nh, bèn dẫn tới giới thiệu với Hoàng Trứu, xin vay 25 lạng vàng để đi buôn. Hoàng Trứu bằng ḷng cho vay, nhưng bắt kư giao kèo là sau 3 tháng, phải hoàn lại cả vốn lẫn lời, tổng cộng là 30 lạng. Tuy thấy lăi suất cao nhưng Tâm Trai cũng phải kư để có vốn đi buôn.

Tâm Trai bèn theo nhóm tiểu thương trong tỉnh lên kinh đô buôn hàng. Dọc đường, cả nhóm cùng bị cướp xông ra đánh đập, cướp hết vàng bạc. Có kẻ bị đánh chết, nhưng cũng có kẻ may mắn, chỉ bị đánh ngất đi. Khi tỉnh dậy, những kẻ sống sót d́u nhau về tỉnh, trong đó có  Tâm Trai.

          Nghe tin Tâm Trai đă về, Hoàng Trứu bèn tới nhà nhắc nợ. Biết ḿnh không thể kiếm đâu ra 30 lạng vàng để trả nợ đúng hạn, Tâm Trai xin khất năm sau. Hoàng Trứu không nghe, dọa nếu đáo hạn mà không trả được th́ sẽ tới bắt Nhận Châm đem về làm nàng hầu. Bị dồn vào đường cùng, Tâm Trai không biết đối đáp ra sao. Hoàng Trứu cũng đứng dậy, ra về.

Trên đường về, Hoàng Trứu ghé vào nhà Khang Thức, nhờ tới nhà Tâm Trai, khuyên nên gả con gái cho ḿnh để trừ nợ.

Khang Thức tới nhà Tâm Trai, thuật lại việc Hoàng Trứu nhờ ḿnh.

Thấy gia cảnh cùng quẫn, Tâm Trai vào pḥng trong nói với vợ:"Bây giờ không có tiền để trả nợ, chỉ c̣n cách gả con Nhận Châm cho Hoàng Trứu làm nàng hầu để trừ nợ mà thôi!" Phạm thị oà lên khóc mà nói:"Ḿnh tuy nghèo, nhưng đều là con nhà ḍng dơi! Hoàng Trứu chỉ là con cái của kẻ nô bộc, đi hầu hạ người ta, đâu có thể đ̣i lấy con gái ḿnh làm nàng hầu được! Vả lại, chàng đă kư hôn ước nhận gả Nhận Châm cho A Măo rồi. Vậy ḿnh không thể gả con cho người khác được nữa!"

Thấy vợ nói có lư, Tâm Trai suy nghĩ hồi lâu rồi hỏi:"Nàng có nghĩ ra được cách ǵ khác không?" Phạm thị đáp:"Ngày trước, ông nội thiếp làm ngự sử ở kinh đô, giàu có lắm, đem tiền về quê mua nhà tậu ruộng, chôn giấu vàng bạc. Khi ông nội thiếp mất, cha thiếp được thừa hưởng gia tài ấy. Khi cha thiếp mất, hai cậu em thiếp chia nhau gia tài ấy nên bây giờ hai cậu ấy giàu lắm. Xin chàng cho thiếp dắt con về bên ngoại, nhờ vả hai cậu ấy một lần!" Tâm Trai thở dài mà nói:"Chắc ǵ hai cậu ấy đă chịu giúp đỡ gia đ́nh ḿnh?" Phạm thị nói:"Xin chàng cứ cho thiếp đi một chuyến xem sao!" Tâm Trai nói:"Muốn đi th́ đi, nhưng nếu không nhờ vả được th́ cũng đừng có lo! Ḿnh sẽ tính cách khác!" Trở ra pḥng khách, Tâm Trai thuật lại ư kiến vợ ḿnh cho Khang Thức nghe. Khang Thức bèn cáo biệt.         

          Sáng sau, Phạm thị dắt con về bên ngoại, tới nhà Phạm Thành. Gặp cả hai em ở đó, Phạm thị tŕnh bày gia cảnh rồi oà lên khóc, nói:"Xin hai cậu hăy thương chị mà giúp đỡ chị một lần!" Phạm Thành, Phạm Thiện cùng làm ngơ, không ai nói một lời. Thấy thế, Phạm thị lại nói:"Nếu hai cậu không giúp chị được th́ xin hai cậu làm ơn tính kế giùm chị!" Phạm Thành, Phạm Thiện vẫn làm ngơ. Tủi thân, Phạm thị dắt con xuống bếp nằm khóc. Thấy mẹ khóc, Nhận Châm cũng khóc theo.

Sáng sau, Phạm thị dắt con ra về. Dọc đường, chốc chốc hai mẹ con lại ôm nhau khóc, đưa tay áo lau nước mắt, bốn mắt đỏ hoe.

Xóm Bắc làng, có tiểu thương Ngu Tiểu Tư, có vợ là Hạ thị, quê ở làng bên. Nhà Tiểu Tư có 3 gian, quay mặt về 3 hướng nam, tây, bắc. Pḥng riêng của hai vợ chồng ở gian bắc, nhưng Tiểu Tư ít khi ngủ chung với vợ, thường ngủ riêng ở gian nam.

Hạ thị hiền thục, nhân đức, hay làm phước giúp đỡ kẻ khốn cùng. Kết duyên với Tiểu Tư đă từ lâu mà chưa sanh nở, Hạ thị bèn xin chồng cho ḿnh nuôi t́ nữ trong nhà để đỡ cô quạnh. Được chồng ưng thuận, Hạ thị bèn nuôi một t́ nữ tên Hồng Hoa, cho ngủ riêng ở gian tây.

Hôm ấy, Hạ thị sang làng bên thăm song thân.

Lúc về, khi tới cổng nhà, thấy một người đàn bà với một cô bé ở ngoài đường, vừa đi vừa lấy tay áo lau nước mắt, Hạ thị động ḷng thương, bèn chạy tới hỏi:"Chị có phải là người làng này không?" Người đàn bà dừng chân, đáp:"Thưa không! Em là người làng bên!" Hỏi:"Chị họ ǵ?" Đáp:"Em họ Phạm!" Hỏi:"C̣n cô bé này là ai?" Đáp:"Cháu là con em!" Hỏi:"Cháu tên ǵ?" Đáp:"Cháu tên Nhận Châm!" Hỏi:"Cháu bao nhiêu tuổi?" Đáp: "Cháu 15!" Hỏi:"Quê chồng Chị ở đâu?" Đáp:"Ở làng này!" Hạ thị ngạc nhiên, hỏi:"Ủa! Ai thế?" Đáp:"Chồng em là con của Vương công, trước làm quan tể, nay đă quá cố!" Hạ thị chợt thốt lớn:"Ủa! Thế ư? Thế ra Chị là bà Tâm Trai đó ư?" Phạm thị đáp:"Thưa phải!" Hạ thị hỏi:"Tại sao cả hai mẹ con lại vừa đi vừa khóc?" Phạm thị bèn kể lể đầu đuôi.

Biết t́nh cảnh hai mẹ con, Hạ thị thương hại lắm, liền bảo vào nhà, dọn cơm cho ăn. Chờ cho hai mẹ con ăn xong, Hạ thị mới nói:"Mẹ con Chị đừng lo, để em cố gắng giúp!"

Phạm thị chưa kịp đáp th́ Nhận Châm đă quỳ xuống lạy tạ Hạ thị, nước mắt cứ trào ra. Thấy Nhận Châm vừa đẹp lại vừa ngoan, Hạ thị càng thương. Suy nghĩ hồi lâu, Hạ thị nói:"Tuy gia đ́nh em có chút hàng hóa, nhưng kiếm được 30 lạng vàng cũng không phải là d­ễ. Để lát nữa, em đem chút đồ nữ trang đi cầm, lấy tiền cho Chị mượn!" Hai mẹ con lại hết lời cám ơn. Hạ thị nói:"Đúng 3 ngày nữa, mẹ con Chị tới đây mà lấy vàng!"  Hai mẹ con bèn xin cáo biệt. 

Mẹ con Phạm thị vừa về, Hạ thị liền đem đồ nữ trang đi cầm rồi tới những nơi quen biết, mượn mỗi nơi một chút, cộng được 20 lạng. Hạ thị bèn nhờ một người bạn thân sang làng bên, đưa thư cho mẹ ḿnh, mượn thêm 10  lạng nữa cho đủ số. Hạ thị chỉ âm thầm hành động chứ chưa nói với chồng.

Ba ngày sau, mẹ con Phạm thị tới mượn tiền. Hạ thị nói:"Em đă cố xoay sở giùm Chị, song mới kiếm được có 20 lạng, c̣n thiếu 10 lạng nữa! Nhưng Chị đừng có lo! Em đă nhờ người sang làng bên, đưa thư cho Mẹ em để mượn thêm 10 lạng rồi. Tối nay người ấy về, chắc là sẽ có đủ. Vậy sáng mai, Chị tới đây mà lấy!" Hai mẹ con bèn cám ơn Hạ thị rồi xin cáo biệt.   

Tối ấy, Hạ thị được người bạn thân tới nhà trao cho 10 lạng vàng của Hạ mẫu cho mượn. Hạ thị bèn dồn chung vào túi vàng của ḿnh, đem vào pḥng riêng, đặt cạnh chiếc gối trên giường.

Nửa đêm, có tên trộm khoét tường vào pḥng Hạ thị, đánh lửa thắp sáng căn pḥng, chẳng sợ hăi chi. Bị ánh sáng chiếu vào mắt, Hạ thị tỉnh giấc. Hé mắt nh́n, thấy một người đàn ông cao lớn, đeo mặt nạ vẽ h́nh hung ác, giắt dao găm trên cánh tay trái, Hạ thị kinh hăi quá, vội nhắm mắt lại mà nằm, giả như ngủ say. Tên trộm bước tới cái rương kê ở góc pḥng, rút dao toan nạy. Chợt nh́n thấy túi vải cạnh gối trên giường, tên trộm vội chạy tới giật lấy túi, mở ra coi. Thấy có vàng, tên trộm vội giắt túi vào lưng, rồi vụt bỏ chạy.

Thấy tên trộm đă chạy, Hạ thị bèn vùng dậy, chạy ra sân hô hoán. Đang ngủ say, Tiểu Tư không nghe thấy ǵ, nhưng Hồng Hoa th́ nghe thấy tiếng nữ chủ, vội vùng chạy ra sân, cùng hô hoán với chủ.

Khi mấy người đàn ông hàng xóm vác gậy chạy sang th́ tên trộm đă chạy xa mất rồi.

Trở vào pḥng, Hạ thị ngồi thừ người ra mà khóc. Hồng Hoa bèn vào an ủi chủ. Hạ thị đuổi Hồng Hoa về gian tây mà ngủ. Chờ cho Hồng Hoa ra khỏi pḥng, Hạ thị mới đi lấy một giải lụa, treo cổ lên xà nhà tự tử.

Sáng sau, khi mặt trời đă lên cao, thấy nữ chủ vẫn chưa ngủ dậy, Hồng Hoa lấy làm lạ, vội chạy vào pḥng coi. Thấy Hạ thị đă treo cổ lên xà nhà, Hồng Hoa hoảng hốt, chạy ra sân gào khóc thảm thiết.

Hàng xóm vội rủ nhau chạy sang, vào pḥng cắt giải lụa, đỡ Hạ thị xuống, nhưng Hạ thị đă tắt thở. Tuy nhiên, họ thấy di thể Hạ thị vẫn c̣n mềm mại.

Nghe tiếng gào khóc, Tiểu Tư giật ḿnh tỉnh giấc, vội choàng dậy, chạy lên gian bắc xem có chuyện chi. Thấy hàng xóm đứng vây quanh di thể vợ ḿnh, Tiểu Tư bật khóc, vật vă hồi lâu.

Khi hàng xóm đă ra về, Tiểu Tư bèn đi lo công việc ma chay cho vợ, quàn di thể vợ trong linh cữu chưa đậy nắp, đặt ở gian bắc. V́ thương vợ, Tiểu Tư để linh cữu trong nhà đến 7 ngày rồi mới đem mai táng. Có điều lạ là giữa mùa hè và để lâu như thế mà di thể Hạ thị vẫn chưa có mùi.

          Nghe tin Hạ thị chết, Nhận Châm lăn ra gào khóc như con khóc mẹ. Phạm thị khuyên giải thế nào Nhận Châm cũng không nín.

          Khi nghe tin Tiểu Tư đă an táng Hạ thị, Nhận Châm bèn xin phép mẹ cho ḿnh được ra khóc ở mộ Hạ thị. Phạm thị c̣n đang lưỡng lự th́ Nhận Châm đă lẻn ra đi. Từ xa, thoáng thấy Tiểu Tư vừa dời khỏi mộ mới đắp, Nhận Châm bèn gión gién tới mộ, nằm lăn xuống cạnh mà gào khóc. Bỗng đâu, mây đen kéo tới phủ kín bầu trời, sấm chớp ầm ầm, mưa như thác đổ, khiến Nhận Châm bị ướt sũng từ đầu tới chân.

Chợt có 3 tiếng sét nổ đinh tai nhức óc.

Đang trên đường về nhà, Tiểu Tư nghe thấy tiếng sét nổ ở phía sau lưng ḿnh, vội quay trở lại mộ. Tới nơi, thấy mộ đă bị sét đánh bật tung, nắp quan tài văng ra, nhưng di thể vợ ḿnh vẫn c̣n nằm trong quan tài, Tiểu Tư vội tới gần để coi th́ thấy di thể bị ướt sũng, nhưng miệng lại đang rên khe khẽ. Mừng quá, Tiểu Tư vội bế xốc vợ ra khỏi quan tài. Lát sau, Hạ thị tỉnh hẳn, nhưng vẫn c̣n yếu lắm.

Toan cơng vợ về nhà, chợt thấy một cô bé  nằm chết cạnh mộ, Tiểu Tư kinh hăi, than:"Chao ôi! Trời đang mưa gió như thế này, mà con cái nhà ai lại ra đây để bị sét đánh chết!" Nghe chồng than thở, Hạ thị vội lết tới coi th́ nhận ra chính là Nhận Châm.

Hai vợ chồng c̣n đang kinh hăi th́ chợt thấy một người đàn bà chạy tới. Tiểu Tư không biết là ai, nhưng Hạ thị th́ nhận ra là Phạm thị. Thấy Hạ thị đă hoàn sinh, nhưng con ḿnh lại nằm chết cạnh mộ, Phạm thị oà lên khóc mà nói:"Em đă biết mà! Cháu xin phép em được ra đây khóc Chị! Em chưa kịp trả lời th́ cháu đă chạy biến đi, để đến nỗi bị sét đánh chết như thế này!" Cảm động v́ t́nh nghĩa của Nhận Châm, Hạ thị nói với chồng:"Cháu bé này chết v́ ra thăm mộ thiếp. Nay thiếp đă được hoàn sinh, th́ xin chàng hăy dùng quan tài của thiếp mà mai táng cho cháu!" Tiểu Tư quay hỏi Phạm thị:"Nhà tôi nói thế, Bà có chịu không?"

Phạm thị gật đầu mà đáp:"Chẳng may cháu gặp đại họa mà gia đ́nh chúng tôi lại nghèo nên không có tiền làm l­ễ mai táng cho cháu. Nay được nhị vị rủ ḷng thương như thế th́ c̣n chi hơn!" Tiểu Tư bèn liệm xác Nhận Châm, đặt vào quan tài, nhặt nắp đậy lại, rồi mai táng rất chu đáo.

Phạm thị bèn quỳ xuống lạy tạ vợ chồng Tiểu Tư rồi đứng dậy xin cáo biệt. Về nhà, Phạm thị thuật chuyện cho chồng nghe. Tâm Trai chỉ thở dài chứ chẳng nói chi.

Tiểu Tư cơng vợ về nhà. Thấy Tiểu Tư cơng Hạ thị về, Hồng Hoa vừa sợ vừa mừng, chạy ra thăm hỏi rối rít. Hạ thị bèn kể sơ cho nghe. Hồng Hoa nói:"Con cũng vừa nghe đồn rằng hôm nay làng ḿnh bị sét đánh dữ lắm! Trong xóm ḿnh cũng có một người đàn ông vừa bị sét đánh chết, trên xác có ghi năm chữ Cướp vàng của Hạ thị. Nghe t́ nữ nói, vợ chồng Tiểu Tư vô cùng kinh ngạc. Đang thắc mắc, không biết người bị sét đánh chết là ai th́ vợ chồng Tiểu Tư chợt nghe thấy tiếng Miêu thị ở ngôi nhà hàng xóm phía bắc khóc chồng. Lúc đó, vợ chồng Tiểu Tư mới biết người bị sét đánh chính là Mă Đại, chồng Miêu thị. Vợ chồng Mă Đại không có con. Vốn là kẻ vô lại trong làng, không nghề nghiệp, Mă Đại chỉ sinh sống bằng trộm cắp và cờ gian bạc lận.

Thấy chuyện lạ, dân làng bèn lên huyện đường tŕnh quan tể.

Quan không tin, sai lính đi khiêng xác Mă Đại về huyện đường khám xét. Thấy trên xác quả có năm chữ Cướp vàng của Hạ thị, quan bèn cho lính lục soát xác th́ thấy trong túi áo có 4 lạng vàng. Quan liền cho lính đi bắt Miêu thị lên huyện đường xét hỏi.

V́ sợ bị tra khảo, Miêu thị khai ngay:"Bẩm đại quan, gần đây, trong làng tiện thiếp, có bà Vương Tâm Trai khoe với người làng rằng bà ấy được bà Ngu Tiểu Tư hứa sẽ cho mượn 30 lạng vàng để trả nợ cho chồng. Nghe được chuyện ấy, chồng tiện thiếp mới sang nhà Tiểu Tư cướp được túi vàng!" Quan hỏi:"Túi vàng hiện ở đâu?" Miêu thị đáp:"Tiện thiếp không được rơ, nhưng chắc vẫn c̣n nằm trong pḥng riêng của chồng tiện thiếp!"

Quan liền cho lính áp giải Miêu thị về nhà t́m vàng.

Lục soát pḥng riêng của Mă Đại, lính t́m được 20 lạng vàng trong một chiếc túi, bèn đem về tŕnh quan. Quan liền ra thông cáo bán Miêu thị với giá 6 lạng để bù cho đủ số. Thấy giá rẻ, một phú ông ở làng bên vội đem 6 lạng vàng sang mua Miêu thị, đem về làm vú già.

Quan sai lính dồn cả 30 lạng vàng vào túi, truyền gọi Hạ thị lên huyện đường, cho nhận lănh. Hạ thị mừng lắm, lên huyện đường lạy tạ quan, xin lănh túi vàng. Về nhà, Hạ thị liền sai Hồng Hoa đi bảo Phạm thị tới nhà ḿnh lấy vàng.

          Ba hôm sau. Vào chập tối, mây đen lại phủ kín bầu trời, sấm chớp ầm ầm, mưa như thác đổ. Rồi lại có 3 tiếng sét nổ đinh tai nhức óc, đánh bật mộ Nhận Châm, khiến nắp quan tài văng ra xa. Nhận Châm cũng được hoàn sinh. V́ Nhận Châm c̣n trẻ nên hồi sức rất nhanh, ngồi dậy được ngay và bước ra khỏi linh cữu. Biết ḿnh vừa nằm trong mộ Hạ thị, Nhận Châm đoán Hạ thị cũng đă được hoàn sinh, nên rảo bước tới nhà Hạ thị.

Đêm ấy, Hạ thị đang ngủ ngon, bỗng giật ḿnh tỉnh giấc v́ có tiếng người gọi cổng. Kinh hăi quá, Hạ thị không dám ra mở, chỉ ở trong nhà hỏi vọng ra:"Ai đó?" Nghe tiếng đáp:"Cháu đây! Nhận Châm đây!" Hạ thị càng kinh hăi, cho là hồn ma Nhận Châm hiện về. Biết Nghê-bà ở sát hàng rào phía đông nhà ḿnh là một bà lăo can đảm, Hạ thị bèn bảo Hồng Hoa chui qua hàng rào, sang năn nỉ Nghê-bà, mời bà sang ở với chủ tớ ḿnh một đêm cho đỡ sợ. Nghê-bà bèn cầm đèn đi theo Hồng Hoa, chui qua hàng rào sang nhà Hạ thị.

Chợt nghe có tiếng gơ cổng, Nghê-bà liền bảo Hạ thị với Hồng Hoa theo ḿnh ra cổng xem là ai. Ra đến nơi, thấy kẻ gọi đúng là Nhận Châm, Hạ thị mừng quá, quay lại cám ơn Nghê-bà, mở cổng cho Nhận Châm vào, rồi khóa cổng lại. Nghê-bà cầm đèn đưa 3 người vào nhà rồi cáo biệt.

Hỏi chuyện Nhận Châm, biết mộ cũ của ḿnh lại bị sét đánh, rồi Nhận Châm cũng được hoàn sinh như ḿnh, Hạ thị bèn đi lấy áo quần mới đưa cho Nhận Châm, bảo đi tắm gội, sai Hồng Hoa dọn cơm cho Nhận Châm ăn.

Xong bữa, Nhận Châm đem bát đũa xuống bếp rồi lên nói với Hạ thị: "Cháu không muốn về nhà cha mẹ cháu nữa! Xin Bác cho cháu được ở lại đây!" Hạ thị hỏi:"Tại sao cháu lại muốn ở lại đây?" Nhận Châm đáp:"V́ cháu muốn được làm con nuôi Bác!" Hạ thị không tin, chỉ cười mà nói: "Chắc cháu nghĩ Bác cho Mẹ cháu mượn tiền là v́ Bác muốn mua cháu về làm t́ nữ phải không? Đừng lo! Bác đă cho Mẹ cháu mượn tiền rồi!" Nhận Châm nói:"Thưa, không phải! Cháu muốn được làm con nuôi Bác v́ cháu thấy Bác là người nhân đức!” Rồi Nhận Châm đổi cách xưng hô mà nói: "Con xin Mẹ nhận con làm con nuôi! Con sẽ xin làm bất cứ điều ǵ mà Mẹ muốn con làm! Con xin hứa với Mẹ là con sẽ không dám ăn không ngồi rồi để Mẹ phải lo buồn!" Hạ thị nói:"Thôi! Chuyện ấy để sáng mai hăy tính. Bây giờ cháu hăy đi ngủ đi!" Rồi Hạ thị sai Hồng Hoa đem chăn gối ra pḥng khách cho Nhận Châm ngủ.

          Sáng sau, Hạ thị sai Hồng Hoa đi báo tin cho Phạm thị biết. Mừng quá, Phạm thị vội theo Hồng Hoa tới nhà Hạ thị.

          Thấy Phạm thị sang, Hạ thị liền lánh mặt để hai mẹ con ngồi nói chuyện. Lát sau, Phạm thị lên tiếng muốn được gặp Hạ thị.

Thấy Hạ thị ra pḥng khách, Phạm thị nói:"Bây giờ cháu Nhận Châm nhất định không chịu về nhà! Cháu chỉ muốn được ở lại đây làm con nuôi Chị thôi! Vậy xin Chị nhận cháu làm con nuôi!" Hạ thị lắc đầu, đáp: "Không đưọc! Con gái chưa chồng th́ phải về nhà ở với cha mẹ chứ không thể xin đi ở nhà người khác được!" Không biết nói sao, Phạm thị đành cáo biệt.

Phạm thị về rồi, Hạ thị nói với Nhận Châm:"Cháu phải về nhà ở với cha mẹ cháu!" Nhận Châm cũng không biết nói sao, chỉ đứng rơm rớm nước mắt. Hạ thị bèn sai Hồng Hoa dẫn Nhận Châm về.

Về nhà, Nhận Châm nhớ Hạ thị, cứ lăn ra gào khóc, đ̣i trở lại nhà Hạ thị. Tâm Trai bực tức, bèn cơng con tới cổng nhà Hạ thị, thả vào trong sân, rồi bỏ ra về. Hạ thị kinh hăi, vội ra sân dắt Nhận Châm vào nhà, hỏi:"Tại sao Cha cháu lại cơng cháu tới đây rồi bỏ ra về?" Nhận Châm đáp:"V́ Cha con thấy con cứ gào khóc, đ̣i trở lại đây với Mẹ nên Cha con bực tức, cơng con tới đây!" Hạ thị nói:"Cháu đă quyết tâm nhận Bác làm Mẹ và đă được song thân chấp thuận th́ kể từ giờ phút này, Bác nhận cháu làm con nuôi!" Nhận Châm mừng quá, vội sụp xuống lạy tạ Hạ thị, rồi xin được đi gặp Tiểu Tư để lạy làm cha. Hạ thị bèn dẫn Nhận Châm đến gian nam lạy Tiểu Tư. V́ không có con, lại thấy Nhận Châm yểu điệu dễ­ thương, Tiểu Tư mừng lắm, nên nhận lạy rồi bảo Nhận Châm về gian bắc mà ở với Hạ thị. Hàng ngày, Nhận Châm thức khuya dậy sớm, trông nom công việc nội trợ cho Mẹ-nuôi rất chu đáo. Đặc biệt, Nhận Châm may vá thêu thùa rất khéo.

          Ít lâu sau, một hôm, Hạ thị bị bệnh nặng, nằm mê man bất tỉnh, tưởng chết. Nhận Châm túc trực bên giường, ngày đêm khóc lóc, lúc nào trên má cũng có ngấn nước mắt. V́ bệnh nặng, Hạ thị không ăn được. Thấy thế, Nhận Châm cũng bỏ ăn, rồi nói với mọi người:"Cháu thề rằng nếu Mẹ cháu có mệnh hệ nào th́ cháu cũng không sống nữa!" Mấy hôm sau, bệnh của Hạ thị thuyên giảm. Lúc đó, Nhận Châm mới lại nói cười vui vẻ.

Mấy hôm sau, Hạ thị khỏi bệnh. Hồng Hoa vào pḥng thuật chuyện, nói:"Trong lúc Bà bị đau, cô Nhận Châm cứ khóc lóc suốt ngày đêm!" Hạ thị thở dài mà than: "Từ ngày ta lấy chồng, chưa sanh nở lần nào. Trước kia ta cứ mong có được một trai, nhưng bây giờ đă ngoài 40, ta chỉ mong có được một gái! Nay được Nhận Châm th́ ta măn nguyện lắm rồi!"

          Đầu năm sau, Hạ thị hoài thai. Cuối năm, sanh được một trai, Hạ thị mừng lắm, đặt tên là Đại Từ. Người làng ai cũng cho rằng v́ Hạ thị nhân đức nên mới được Trời ban cho đứa bé.          

Hai năm sau, Nhận Châm 17, vừa xinh đẹp lại vừa thông minh. Một hôm, Tiểu Tư tới nhà Tâm Trai, nói:"Hôm nay đệ tới đây để bàn tính với huynh về việc gả chồng cho Nhận Châm. Nghe nói trước kia huynh đă kư hôn ước, hứa gả Nhận Châm cho con trai quan tể họ Phó là A Măo, nhưng huynh đă mất liên lạc với gia đ́nh ấy từ lâu. Theo đệ, bây giờ huynh không thể giữ lời hứa ấy được nữa! Năm nay Nhận Châm đă 17, đệ nghĩ huynh nên t́m nơi nào môn đương hộ đối mà gả cháu đi!" Tâm Trai nói:"Bây giờ cháu đă là con huynh, th́ việc gả chồng cho cháu thuộc quyền huynh, đâu c̣n thuộc quyền đệ nữa?" Không biết nói sao, Tiểu Tư đành xin cáo biệt. 

Tiếng lành đồn xa, có nhiều người tới nhà Tiểu Tư xin hỏi Nhận Châm cho con trai ḿnh. Không biết nên chọn đám nào, vợ chồng Tiểu Tư rất bối rối. V́ thế, thấy đám nào tới hỏi, hai vợ chồng cũng xin khất một tháng để suy nghĩ rồi sẽ trả lời.  

 Trong số những người tới xin hỏi Nhận Châm cho con, có cả Hoàng Trứu. Trước kia Hoàng Trứu thấy Nhận Châm xinh đẹp, muốn bắt về làm nàng hầu cho ḿnh, nhưng v́ việc không thành, nay lại muốn xin hỏi cho con. Vợ chồng Tiểu Tư cũng hẹn một tháng.

Đúng hẹn, Hoàng Trứu tới xin trả lời th́ bị vợ chồng Tiểu Tư từ chối, v́ họ vẫn nghĩ rằng Hoàng Trứu tuy giàu có, nhưng bất nhân. Hoàng Trứu tức lắm, bèn quyết tâm tới nói thẳng với Tâm Trai. Tới nhà, được biết Tâm Trai đă lên kinh đô buôn hàng, Hoàng Trứu vội về sửa soạn hành trang, phao tin là ḿnh đi buôn xa, rồi lên kinh đô t́m Tâm Trai.

T́m được Tâm Trai trong một quán trọ ở kinh đô, Hoàng Trứu bèn mời tới pḥng ḿnh dự tiệc. Trong tiệc, Hoàng Trứu chỉ nói toàn chuyện buôn bán, không đả động chi tới chuyện hỏi Nhận Châm cho con. Rồi Hoàng Trứu lấy ra 100 lạng vàng đưa cho Tâm Trai, nói là ḿnh cho vay không lời để làm vốn đi buôn. V́ thế Tâm Trai nể Hoàng Trứu lắm, rồi lâu dần hai người trở thành bạn thân.

Mấy hôm sau, Hoàng Trứu lại mời Tâm Trai tới pḥng ḿnh dự tiệc. Trong tiệc, Hoàng Trứu khoe con ḿnh thông minh, học giỏi. Nay nó đă lớn, muốn xin Tâm Trai gả con cho nó. Thấy Hoàng Trứu giàu có, lại tốt bụng, cho ḿnh vay 100 lạng vàng mà không lấy lời, nên trong lúc say sưa, Tâm Trai thuận gả Nhận Châm cho Hoàng Thạch. Hoàng Trứu rất đỗi vui mừng, vội trở về quê lo việc nạp sính l­ễ cho con. Hôm sau, Tâm Trai cũng lên đường đem hàng về quê.

Trong khi ấy, ở làng Bích Thủy, vợ chồng Tiểu Tư bàn tính với nhau rồi cùng thuận gả Nhận Châm cho một nho sinh thông minh, học giỏi là Phùng Châu, con trai danh sĩ Phùng Chấn ở trong vùng. Tuy nhiên, vợ chồng Tiểu Tư vẫn muốn có sự đồng thuận của vợ chồng Tâm Trai. Tiểu Tư bèn tới nhà Tâm Trai nói chuyện, nhưng khi tới nơi th́ được biết Tâm Trai đă theo bọn tiểu thương lên kinh đô buôn hàng. V́ thế, vợ chồng Tiểu Tư đành phải quyết định lấy, trả lời cho gia đ́nh họ Phùng biết là ḿnh đă thuận gả Nhận Châm cho Phùng Châu. Phùng Châu bèn tới xin Tiểu Tư viết hôn ước. Tiểu Tư ưng thuận, viết hôn ước, kư tên, rồi trao cho Phùng Châu. 

          Hôm sau, Tâm Trai về tới nhà. Cởi bỏ hành trang xong, Tâm Trai vội sang nhà Tiểu Tư nói chuyện. Sau khi thăm hỏi, Tâm Trai nói:"Cách đây ít lâu, Hoàng Trứu có lên kinh đô t́m đệ, xin hỏi cưới cháu Nhận Châm cho con trai là Hoàng Thạch. Đệ đă nhận lời!" Tiểu Tư giật ḿnh, nói:"Sao huynh không bảo sớm? V́ dạo trước huynh có cho đệ quyền gả chồng cho cháu nên đệ đă nhận lời gả cháu cho Phùng Châu, con trai danh sĩ Phùng Chấn rồi!" Tâm Trai hỏi:"Huynh nhận lời từ bao giờ?" Tiểu Tư đáp:"Mới hôm qua! Nhưng đệ đă viết hôn ước và kư tên, trao cho Phùng Châu rồi!" Tâm Trai buồn lắm, bèn đứng dậy gọi con vào pḥng riêng, nói:"Cha đă nhận lời gả con cho Hoàng Thạch, con bác Hoàng Trứu, con phải nghe lời cha!" Nhận Châm uất ức, nói:"Chủ nợ Hoàng Trứu là kẻ thù của con! Nếu Cha bắt con phải lấy Hoàng Thạch th́ con chỉ c̣n một đường là tự tử mà thôi!" Thấy con quyết liệt, Tâm Trai đành thở dài, ra cáo biệt Tiểu Tư.

          Trên đường về nhà, Tâm Trai ghé thăm Khang Thức. Sau khi hàn huyên, Tâm Trai nói:"Hôm nay, đệ tới nhờ huynh giúp cho một việc!" Khang Thức hỏi:"Việc chi?" Tâm Trai đáp:"Gia đ́nh đệ vừa gặp chuyện rắc rối! Khi đi buôn hàng ở kinh đô, đệ có gặp Hoàng Trứu và đă hứa gả cháu Nhận Châm cho Hoàng Thạch, con của Hoàng Trứu! V́ ông Ngu Tiểu Tư không biết chuyện nên lại hứa gả cháu cho Phùng Chấn, con của danh sĩ Phùng Châu! V́ thế, bây giờ đệ không dám gặp mặt Hoàng Trứu nữa. Vậy xin huynh giúp đệ, tới tŕnh bày đầu đuôi câu chuyện cho Hoàng Trứu hay!" Khang Thức nhận lời.

Khang Thức tới nhà Hoàng Trứu thuật chuyện Tâm Trai nhờ ḿnh. Nghe xong, Hoàng Trứu nổi giận, nói:"Nhận Châm là con gái họ Vương chứ đâu có phải là con gái họ Ngu? Họ Hoàng này đă đính hôn từ lâu, c̣n họ Phùng kia th́ mới đính hôn gần đây! Làm sao mà họ Vương lại có thể bội ước với họ Hoàng được? Mỗ sẽ kiện vụ này lên quan tể, để xem quan phân xử ra sao?" Nói xong, Hoàng Trứu liền mướn người viết đơn kiện nạp quan.

Quan xét đơn, rồi phán:"Nhận lời gả cho họ nào trước th́ phải gả cho họ ấy! Họ Vương đă nhận lời gả cho họ Hoàng trước th́ phải gả cho họ Hoàng!" Phùng Châu nghe tin cũng nổi giận, bèn viết một đơn khiếu nại nạp quan, đại ư nói:"Một là ông Vương Tâm Trai đă cho con gái ḿnh làm con nuôi ông Ngu Tiểu Tư th́ Nhận Châm đă trở thành con gái họ Ngu, chứ đâu có c̣n là con gái họ Vương nữa? Hai là khi Ngu-ông tới bàn với Vương- ông về chuyện gả chồng cho Nhận Châm th́ Vương-ông lại phủi tay, trao quyền cho Ngu-ông quyết định! Ba là họ Phùng đă có hôn ước do Ngu-ông viết và kư, trong khi họ Hoàng chỉ có lời nói do Vương-ông hứa miệng qua chén rượu mà thôi!" Quan đọc đơn, rồi lại phán:"Đă thế th́ Nhận Châm được toàn quyền quyết định!"

Nghe tin, Hoàng Trứu lại đem tiền bạc lên hối lộ quan. Quan nhận hối lộ, rồi lại phán:"V́ cần điều tra nhiều uẩn khúc, huyện đường tạm đ́nh vụ kiện!" V́ thế vụ kiện bị diên tŕ, kéo dài cả mấy tháng mà vẫn chưa ngă ngũ.

          Một hôm, có cử nhân trẻ tuổi ở Phúc Kiến về kinh đô thi hội. Trên đường qua huyện Đông Xương, cử nhân vào quán trọ thuê pḥng rồi sai lăo bộc họ Ngũ t́m tới nhà Tâm Trai, xin hỏi cưới Nhận Châm. Ngũ-ông t́m tới nhà Tâm Trai, thuật lại ư cử nhân. Tâm Trai bảo t́m tới nhà ông Ngu Tiểu Tư mà hỏi. Ngũ-ông bèn t́m tới nhà Tiểu Tư, thuật lại ư cử nhân. Tiểu Tư hỏi:"Quư khách xin hỏi cưới Vương Nhận Châm cho ai?" Ngũ ông đáp:"Cho cử nhân họ Phó, tên A Măo!" Hỏi:"Quê quán cử nhân ở đâu?" Đáp:"Nguyên quán th́ ở Sơn Đông này, nhưng nay đă di cư xuống Phúc Kiến!" Hỏi:"Cử nhân bao nhiêu tuổi?" Đáp:"Thưa, 18!" Hỏi:"Tại sao cử nhân lại biết Vương-ông có con gái mà tới hỏi?" Đáp:"V́ trước kia thân phụ cử nhân, là bạn thân của Vương-ông!" Hỏi:"Thân phụ cử nhân là ai?" Đáp:"Là quan tể Phó Quán Xương, nay đă thất lộc! Mười bảy năm về trước, Vương- ông đă hứa gả cô Nhận Châm cho cử nhân. Vương- ông có viết hôn ước, kư tên rồi trao cho Phó-công. Nay nhân dịp cử nhân về kinh đô thi hội, Phó phu-nhân có đưa hôn ước cho con trai và dặn khi đi ngang qua huyện Đông Xương th́ phải t́m tới nhà Vương-ông mà hỏi thăm xem Vương-ông đă gả Nhận Châm cho đám nào khác hay chưa? Nếu chưa th́ đưa hôn ước ra mà xin hỏi cưới!" Tiểu Tư mừng lắm, nói:"Xin quư khách ra quán trọ mời cử nhân tới tệ xá nói chuyện!" Ngũ-ông bèn xin cáo biệt.

Lát sau, Ngũ-ông dẫn A Măo tới.

Tiểu Tư mời hai người vào nhà rồi nói với A Măo:"Bản nhân đă hỏi Ngũ-lăo về lư lịch của cử nhân. Đúng là trước kia ông bạn bản nhân là ông Vương Tâm Trai có viết hôn ước và trao cho lệnh tôn. Tuy nhiên bản nhân muốn được xem hôn ước ấy là thật hay giả để tin rằng cử nhân chính là Phó công tử!"

A Măo bèn lấy hôn ước ra trao. Xem xong, Tiểu Tư mừng lắm, nói: "Để bản nhân cho người đi mời Vương-ông tới đây ngay!" Rồi Tiểu Tư sai Hồng Hoa đi mời Vương Tâm Trai. Trong khi chờ đợi Tâm Trai tới, Tiểu Tư nói:"Chắc cử nhân thắc mắc tại sao Nhận Châm là con gái Vương-ông mà lại tới tệ xá cư ngụ phải không?" A Măo đáp:"Thưa phải!" Tiểu Tư bèn thuật lại đầu đuôi câu chuyện.  

Lát sau, Tâm Trai tới. Tiểu Tư đưa hôn ước cho Tâm Trai coi. Thấy chữ viết và chữ kư trên hôn ước đúng là chữ của ḿnh, Tâm Trai mừng lắm.

Mọi người bèn kéo nhau lên huyện đường Đông Xương, xin được vào ra mắt quan tể. Quan cho gọi vào. Tiểu Tư tŕnh bày câu chuyện từ đầu tới cuối. Nghe xong, quan xem lại hôn ước rồi phán:"Vương Tâm Trai phải gả Vương Nhận Châm cho Phó A Măo!" Quan cũng ra lệnh băi bỏ vụ kiện giữa hai họ Hoàng và Phùng.      

          Hai bên bèn chọn ngày lành tháng tốt để cử hành hôn l­ễ. Chọn ngày xong, A Măo lên đường tới kinh đô dự thi. Thi xong, A Măo sắm sửa nữ trang ở kinh đô cho Nhận Châm rồi trở về Đông Xương, tới cư ngụ ở ngôi nhà cũ của cha. Đúng ngày ấn định, A Măo xin cử hành hôn l­ễ.

Trong lúc đang cử hành hôn l­ễ th́ có gia nhân nhà họ Phó ở Phúc Kiến lên báo tin là A Măo đă đậu tiến sĩ. Mọi người đều vui mừng.

Sau hôn lễ­, A Măo lại lên đường tới kinh đô thu xếp công việc rồi trở lại Đông Xương đón Nhận Châm về Phúc Kiến.

V́ quyến luyến quê cha đất tổ, Nhận Châm không chịu đi, khuyên chồng nên hồi cư về Đông Xương. Thấy nhà cửa của cha cũng như mồ mả tổ tiên vẫn c̣n ở Đông Xương, A Măo liền ưng thuận. 

Hôm sau, A Măo cùng Ngũ-ông xuống Phúc Kiến, tŕnh với Phó phu nhân về việc hồi cư. Phu nhân thuận ư. Thế là A Măo cho bốc phần mộ thân phụ rồi đưa thân mẫu và gia nhân về Đông Xương.

          Sáu năm sau.

Ngu Tiểu Tư và Hạ thị cùng qua đời. Lúc đó con trai của Tiểu Tư và Hạ thị là Đại Từ mới lên 8. Nhận Châm bèn đem Đại Từ về nuôi, coi như em ruột, cho đi học. Ít lâu sau, Đại Từ được nhận vào học ở trường huyện.

Một nhà được đầy đủ hạnh phúc đều là do công sức của A Măo.

      

 

 

 

GS Đàm Quang Hưng
Giáo Sư Toán
Trường Đại Học Cộng Đồng Houston, Texas

  

 

 

www.ninh-hoa.com