www.ninh-hoa.com



 

Trở về d_bb  ĐHKH

 

Trở về Trang Tác Giả

 

 

 LIÊU TRAI CD

Giáo Sư
Đ
àm Quang Hưng 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Main Menu

 
 

 


Tuyển Tập:


 
LIÊU TRAI C D

GS Đàm Quang Hưng

Giáo Sư Toán
Trường Đại Học Cộng Đồng Houston, Texas

 

 

 

 

 

357. ĐIỀN THẤT LANG

 

Trọng kim lực dữ thoát ki tù                           Đại đức phan thương nhất tử thù

Nhược đắc long môn truyền thích khách           Chỉ thâm tỉnh lư cộng thiên thu

 

 

357. LẤY MẠNG TRẢ ƠN SÂU

  

          Huyện Liêu Dương, tỉnh Liêu Ninh, có nho sĩ họ Vơ, tên Thừa Hưu, 50 tuổi, ḍng dơi thế gia, thường được gọi là Vơ công tử. Thừa Hưu có người chú ruột, là Thừa Hằng, 75 tuổi, một vị trưởng giả được nể trọng trong vùng. Thừa Hưu có trưởng nam tên Thừa Thân, 25 tuổi, mới cưới vợ, người họ Vương, 18 tuổi.

          V́ gia tư phú túc, dinh cơ rộng lớn, Thừa Hưu nuôi rất nhiều gia nhân. Trong nhà có ba tiểu đồng là Lư Ưng, 19 tuổi, Lâm Nhi, 18, và Thái Nhi, 13. Lư Ưng bướng bỉnh, bị Thừa Hưu ghét bỏ; Lâm Nhi khinh bạc, hỗn xược, nhưng khéo nịnh nọt, được Thừa  Hưu thương yêu; c̣n Thái Nhi được Thừa Hưu nuôi để sai vặt. Trong dinh cơ, Thừa Hưu cho xây một nhà học để con cái gia nhân tới học, do chính Thừa Hưu giảng dạy. Hôm nào Thừa Hưu đi vắng th́ học tṛ được nghỉ, và Thừa Hưu sai một gia nhân ra coi nhà học, không cho học tṛ tới phá phách. Cạnh nhà học có một vườn hoa, trồng đủ các loại cúc đẹp.

          Thừa Hưu giao du rộng răi, đa số bạn bè đều là danh sĩ ở trong vùng.

          Trong huyện, có vị quan họ Lưu, tên Cảnh Thạc, làm ngự sử ở kinh đô, Lưu-công giao việc giải quyết mọi gia vụ ở quê nhà cho người em trai, tên Cảnh Chiêm. Thủa nhỏ, Cảnh Chiêm là bạn đồng học với Thừa Hưu.

          Ở làng Đông trong huyện có gia đ́nh họ Điền, gồm một bà lăo, xấp xỉ thất tuần, là Điền mẫu; người con trai, ngoại tam tuần, làm nghề săn dă thú, là Thất Lang; người con dâu, xấp xỉ tam tuần, là Phàn thị; và đứa cháu nội, mới lên 10, là Kiến Nghiệp.

          Xưa kia, ông nội Thất Lang ra nước ngoài, có mua về được một thanh bội đao, có ba tính lạ: một là lúc nào thanh đao trông cũng giống như mới lấy ở ḷ đúc ra, hai là khi chém người, thanh đao không bị dính máu, ba là khi gặp kẻ gian ác, thanh đao tự động tḥ ra khỏi vỏ, kêu leng keng, rồi phát ra ánh sáng. Ông nội truyền thanh bội đao cho cha Thất Lang rồi cha truyền cho Thất Lang.

          Một đêm, Thừa Hưu mộng thấy một người lạ tới nói:"Tuy tiên sinh giao du rộng răi với các nho sĩ, nhưng khi tiên sinh gặp hoạn nạn th́ chẳng ai giúp được ǵ đâu!" Thừa Hưu nói:"Ngoài các bạn nho sĩ, bản nhân c̣n nhiều bạn khác! Thế nào chẳng có bạn giúp?" Người lạ lắc đầu nói:"Chẳng phải thế đâu! Người giúp được tiên sinh không phải là bạn đă quen!" Thừa Hưu hỏi:"Thế th́ là ai?" Người lạ đáp: "Là Điền Thất Lang!" Tỉnh giấc, Thừa Hưu rất kinh nghi.    

          Sáng sau, trong khi đàm đạo với bạn bè, Thừa Hưu hỏi:”Có vị nào biết Điền Thất Lang là ai không?” Mọi người đều im lặng. Chợt có một người giơ tay đáp: “Điền Thất Lang là một thợ săn, nhà ở làng Đông!” Thừa Hưu nói:”Xin cám ơn!”

          Sáng sau, Thừa Hưu đem một túi tiền, gồm 100 đồng vàng tới làng Đông, sai Lâm Nhi cưỡi ngựa theo ḿnh. Hỏi thăm được nhà Điền Thất Lang, Thừa Hưu tới gơ cổng. Từ trong nhà, có một người đàn ông bước ra mở cổng. Thừa Hưu thấy người ấy tuổi ngoại tam tuần, mắt sói lưng ong, đầu chít khăn nhiễu, ḿnh mặc áo đen, vá nhiều mảnh trắng. Nh́n thấy Thừa Hưu, người ấy hỏi:"Quư khách hỏi chi?" Thừa Hưu đáp:"V́ đi xa, người ngựa mỏi mệt nên muốn xin được vào nhà ngồi nghỉ chốc lát!" Người ấy hỏi họ tên và quê quán th́ Thừa Hưu đáp họ Vơ, tên Thừa Hưu, quán tại Liêu Dương. Nghe tên, biết khách là Vơ công tử, người ấy đưa tay mời khách theo ḿnh. Thừa Hưu liền đi theo, c̣n Lâm Nhi th́ lẻn ra vườn sau.

          Vào tới sân, Thừa Hưu nói:"Bản nhân muốn được gặp Điền Thất Lang!" Người ấy quay nh́n Thừa Hưu từ đầu đến chân, rồi đáp:"Chính là bản nhân đây! Công tử cần chi?" Thừa Hưu đáp:"V́ bản nhân muốn mua da hổ nên có người mách tới đây hỏi Điền Thất Lang mà mua!" Nghe thấy thế, Thất Lang mời Thừa Hưu vào pḥng da thú v́ nhà không có pḥng khách. Đưa mắt nh́n quanh, Thừa Hưu thấy nhà tranh vách đất, đ̣n ngang cong queo, chẳng ghế không bàn ghế, chẳng giường không sập, chỉ có mấy bộ da hổ treo trên bốn vách. Thất Lang lấy một bộ da hổ trải xuống đất, mời Thừa Hưu ngồi nói chuyện. Thấy Thất Lang ăn nói thực thà chất phác, Thừa Hưu thích lắm, lấy túi tiền ra tặng. Thất Lang từ chối. Thừa Hưu cứ ép. Thất Lang đành nói:"Bản nhân th́ chẳng nhận mà công tử th́ cứ ép! Vậy xin công tử để cho bản nhân vào hỏi ư gia mẫu!"

          Nói xong, Thất Lang đem túi tiền vào pḥng trong tŕnh mẹ, thuật chuyện, rồi hỏi:"Con có nên nhận túi tiền này không?" Điền mẫu đáp:"Không!" Thất Lang hỏi:"Tại sao?" Điền mẫu đáp:"Người xưa có nói: Người biết ta là tri kỷ. Khi tri kỷ gặp lo âu, ta phải chia lo âu! Người ban ơn ta là ân nhân. Khi ân nhân gặp hoạn nạn, ta phải giải hoạn nạn! Giải hoạn nạn th́ phải dùng hoặc đạo nghĩa, hoặc tiền bạc! Mà dùng đạo nghĩa th́ có khi phải dùng tính mạng. Lúc công tử vào sân, từ đây ta nh́n ra, thấy công tử bị ám khí che mặt, chắc sắp gặp hoạn nạn. Nay tự nhiên vô cố, công tử đem tiền bạc đến cho mà con chịu nhận, th́ khi công tử gặp hoạn nạn, tất con sẽ phải dùng đạo nghĩa, có thể là phải dùng tính mạng, để giải hoạn nạn cho công tử! V́ thế, ta không muốn cho con nhận túi tiền này!"

          Thất Lang bèn đem túi tiền ra trả lại Thừa Hưu. Thừa Hưu nài ép thêm ba bốn lần nh ưng Thất Lang nhất định từ chối.

Chợt Điền mẫu từ pḥng trong bước ra, gật đầu chào Thừa Hưu mà nói:"Lăo thân có 7 đứa con trai, th́ 6 đứa đă bị mất tích trong khi đi phụng sự người khác! Nay chỉ c̣n một đứa này, lăo thân không muốn để cho nó đi theo các anh nó!" Nghe Điền mẫu nói, Thừa Hưu ngượng lắm, đành lên tiếng gọi Lâm Nhi vào chào Điền mẫu và Thất Lang, rồi xin cáo biệt.

          Dọc đường, Thừa Hưu hỏi Lâm Nhi:"Ta vẫn chưa hiểu tại sao Điền mẫu lại không cho Thất Lang nhận túi tiền?" Lâm Nhi bèn thuật cho Thừa Hưu nghe cuộc đối thoại giẳa mẹ con Điền mẫu mà y đă nghe lén được khi y lẻn ra vườn sau nhà. Thừa Hưu bèn thở dài mà khen:"Điền mẫu quả là một bà lăo tài giỏi!" Cũng v́ thế, Thừa Hưu ngưỡng mộ Thất Lang hơn.

          Hôm sau, Thừa Hưu sai gia nhân bày tiệc, đi mời Thất Lang tới dự, nhưng Thất Lang từ chối. Thừa Hưu bèn cưỡi ngựa tới nhà Thất Lang, vào nhà ngồi, đ̣i uống rượu. Thất Lang đi lấy rượu và khô nai bày ra, mời Thừa Hưu cùng ăn uống. Tàn cuộc rượu, Thừa Hưu nói:"Bản nhân giống tính Thất Lang ở chỗ là rất sợ mang nợ người khác! Hôm nay bản nhân nợ Thất Lang một bữa rượu th́ ngày mai bản nhân sẽ trả nợ!"

          Hôm sau, Thừa Hưu lại sai gia nhân bày tiệc, rồi đi mời Thất Lang. Lần này, Thất Lang nhận lời, tới ngồi ăn uống, nói chuyện vui vẻ với Thừa Hưu. Tiệc tan, Thừa Hưu lại đưa túi tiền ra biếu. Thất Lang lại từ chối.

          Thừa Hư nói:"Đă từ chối, th́ bản nhân chẳng ép nữa! Thế nhưng bây giờ bản nhân đang cần nhiều da hổ, muốn dùng hết số tiền trong túi này để mua! Vậy Thất Lang có bán da hổ không?" Thất Lang gật đầu. Thừa Hưu nói:"Nay bản nhân xin mua hết chỗ da hổ mà Thất Lang đang có! Nếu túi tiền này chưa đủ th́ bản nhân sẽ trả thêm! C̣n nếu hiện thời Thất Lang chưa có đủ da hổ để đánh đổi lấy túi tiền này th́ chờ đến khi nào Thất Lang có đủ, bản nhân sẽ sai gia nhân tới chở da hổ về!" Thất Lang gật đầu, nhận túi tiền rồi xin cáo biệt.

          Về nhà, Thất Lang đếm số tiền của Thừa Hưu và số da hổ của ḿnh th́ thấy ḿnh chưa có đủ da hổ để đánh đổi lấy túi tiền của Thừa Hưu.

          Thất Lang bèn đem thực phẩm và tên nỏ, vào ở trong rừng liền 3 ngày để săn hổ, nhưng chẳng săn được con nào, đành phải ra về.

          Tới nhà, thấy vợ bị bạo bệnh, Thất Lang vội ngưng săn hổ để ở nhà thuốc thang cho vợ. V́ bệnh t́nh mỗi ngày một nặng, tuần sau Phàn thị mất. Nghe tin Phàn thị mất, Thừa Hưu đích thân đem đồ phúng điếu hậu hĩ tới nhà Thất Lang để chia buồn, rồi ở lại dự lễ an táng.

          Nhờ có túi tiền của Thừa Hưu trả trước, Thất Lang lấy ra một nửa làm tang lễ cho vợ. Sau tang lễ, Thất Lang lại đem tên nỏ vào rừng săn hổ, để lấy da nạp cho Thừa Hưu, nhưng cả tuần cũng chưa săn được con nào.

          Thừa Hưu sai gia nhân đi hỏi thăm xem Thất Lang có săn được nhiều hổ không? Nghe nói Thất Lang chưa săn được con nào, gia nhân về tŕnh. Thừa Hưu bèn viết cho Thất Lang một lá thư nói rằng ḿnh chưa cần đến da hổ, khuyên Thất Lang cứ từ từ, chẳng nên vội vă! 

          Hôm sau, Thừa Hưu lại sai gia nhân đưa thư mời Thất Lang tới dinh cơ ḿnh ở chơi ít bữa. Nghĩ ḿnh chưa có đủ da hổ để trả cho Thừa Hưu, Thất Lang thấy ngượng, nên từ chối, không chịu tới. 

          V́ muốn mời được Thất Lang tới dinh cơ ḿnh, Thừa Hưu bèn viết một lá thư khác, yêu cầu Thất Lang chở hết những bộ da hổ có sẵn ở trong nhà tới cho ḿnh, càng sớm càng tốt. Đọc thư xong, Thất Lang đi kiểm điểm lại các bộ da hổ có sẵn th́ thấy chúng đă bị mọt ăn trụi hết lông. Thất Lang bực tức lắm, phúc thư xin lỗi Thừa Hưu. Đọc thư xong, Thừa Hưu liền sai một đám gia nhân cưỡi ngựa theo ḿnh tới nhà Thất Lang, xin được xem các bộ da hổ có sẵn. Thất Lang dẫn Thừa Hư vào pḥng da thú. Coi xong, Thừa Hư nói:"Bản nhân đang cần nhiều bộ da hổ trụi lông, nhưng chưa biết t́m ở đâu ra! May quá! Bây giờ Thất Lang lại có một mớ da hổ trụi lông! Vậy xin Thất Lang cho bản nhân được chở  hết những bộ da hổ trụi lông này về dinh cơ trước!" Thất Lang liền mời đám gia nhân vào pḥng da thú, lấy hết những bộ da hổ trụi lông mà chở đi. Chờ cho đám gia nhân về rồi, Thừa Hưu mới mời Thất Lang theo ḿnh tới dinh cơ ḿnh ở chơi. Thấy Thất Lang lại cương quyết từ chối, Thừa Hưu đành xin cáo biệt.

          Nghĩ ḿnh c̣n thiếu của Vơ công tử nhiều bộ da hổ, Thất Lang tức lắm, bèn quyết tâm đem xe lăn hai bánh, lương khô và tên nỏ lên núi săn đêm. Trong ba đêm đầu, Thất Lang chẳng săn được ǵ. Sang đêm thứ tư, Thất Lang bắn chết được một con hổ, kéo xác lên xe. Sáng sau, Thất Lang chở xác hổ tới biếu Thừa Hưu. Thừa Hưu mừng lắm, sai gia nhân làm yến tiệc khoản đăi. Thừa Hưu giữ Thất Lang ở chơi ba ngày, nhưng Thất Lang một mực từ chối. Thấy thế, Thừa Hưu liền sai đám gia nhân khóa kỹ cổng lại, không cho ai ra vào, khiến Thất Lang chẳng sao về được. Thấy Thất Lang quê mùa chất phác mà lại được công tử tiếp đăi ân cần nồng hậu hơn tất cả mọi người, đám tân khách đâm ra ghen ghét, nói trộm với nhau rằng công tử chẳng biết đánh giá con người và không biết lựa người để giao du.

          Thấy Thất Lang ở chơi hai ngày mà chỉ mặc có một bộ quần áo vá, Thừa Hưu bèn sai gia nhân ra chợ mua một bộ quần áo mới, đắt tiền. Khi gia nhân đem bộ quần áo mới về, Thừa Hư liền tự tay trao cho Thất Lang, xin đổi lấy bộ quần áo vá. Thất Lang lắc đầu không chịu. 

          Đêm ấy, khi đi ngủ, Thất Lang cởi y phửc treo lên mắc, chỉ mặc một chiếc quần cộc. Chờ cho Thất Lang  ngủ say, Thừa Hưu sai gia nhân đem bộ quần áo mới vào đánh đổi lấy bộ quần áo vá của Thất Lang. Sáng ra, thấy quần áo của ḿnh đă bị đánh đổi, Thất Lang thở dài, rồi đành mặc quần áo mới, ra gặp Thừa Hưu mà xin cáo biệt. Khi Thất Lang về tới nhà, Điền mẫu nh́n thấy con mặc quần áo mới, bèn hỏi ở đâu ra? Thất Lang đáp đêm qua ngủ say, quần áo của ḿnh treo trên mắc đă bị đánh đổi. Điền mẫu liền bảo Thất Lang thay ra, rồi sai đứa cháu nội là Kiến Nghiệp, đem bộ quần áo mới tới dinh cơ của Thừa Hưu, xin đổi lấy bộ quần áo vá của Thất Lang.

          Kiến Nghiệp vào chào Thừa Hưu và tŕnh việc bà nội ḿnh muốn xin đổi lại bộ quần áo vá của cha ḿnh. Thừa Hưu cười, nói:"Về thưa với bà nội rằng bộ quần áo vá của cha đă bị huỷ đi rồi!"

          Từ đó, hầu như ngày nào Thất Lang cũng tới nhà Thừa Hưu để biếu thỏ nai mới săn được. Lần nào, Thừa Hưu cũng mời Thất Lang ở lại một vài ngày, nhưng lần nào Thất Lang cũng từ chối. Một hôm, Thừa Hưu cưỡi ngựa đi thăm Thất Lang. Tới nơi, Thừa Hưu gơ cổng. Thấy con ḿnh đi săn vắng nhà, Điền mẫu bèn ra mở cổng, chào Thừa Hưu mà nói:"Con lăo thân đă đi săn rồi! Bây giờ lăo thân chỉ có một ước nguyện là từ nay trở đi, xin công tử sẽ không bao giờ tới nhà lăo thân nữa!" Ngượng quá, Thừa Hưu vội xin cáo biệt Điền mẫu, rồi quay ngựa về. Từ đó, chỉ có Thất Lang tới nhà Thừa Hưu để biếu dă thú săn được, chứ Thừa Hưu không tới nhà Thất Lang nữa.

          Nửa năm sau. Một hôm, Thừa Hưu đang ngồi đọc sách trên pḥng khách, th́ chợt thấy một gia nhân chạy lên tŕnh báo:"Thưa công tử, Điền Thất Lang bị lính bắt trói, giải về huyện đường rồi!" Thừa Hưu vội buông sách, hỏi:"Tại sao bị bắt?" Gia nhân đáp:"Tiểu nhân nghe nói Thất Lang đi săn, giữa đường gặp một bọn thợ săn khác. Thấy một con báo chạy qua đường, Thất Lang và một thợ trong bọn cùng nhắm bắn. Con báo bị trúng cả hai mûi tên mà chết. Hai người cùng nhận con báo là của ḿnh, rồi tức khí, đánh nhau. Chẳng may, người kia bị Thất Lang đấm trúng thái dương mà chết. Đám thợ bèn chạy về huyện đường tŕnh quan tể. Quan đă sai lính đi bắt Thất Lang, giải về huyện đường rồi!" Kinh hăi quá, Thừa Hưu vội thay y phục, cưỡi  ngựa tới huyện đường, xin viên quản ngục cho ḿnh được vào thăm Thất Lang. Viên quản ngục chấp thuận. Vào ngục, Thừa Hưu thấy Thất Lang đang ngồi ở xó ngục, cổ bị gông, tay bị c̣ng, chân bị cùm. Thừa Hưu hỏi đầu đuôi câu chuyện giết người th́ thấy Thất Lang chỉ im lặng. Thừa Hưu hỏi sang chuyện khác, th́ thấy Thất lang cũng chẳng đáp một lời. Thế nhưng đến khi Thừa Hưu cáo biệt th́ Thất Lang lại mở miệng nói một câu:"Xin công tử giúp bản nhân một việc!" Thừa Hưu hỏi:"Việc chi?" Thất Lang đáp:"Việc chu cấp cho gia mẫu chút tiền để sinh sống, sau khi bản nhân đă bị hành h́nh!" Thừa Hưu gật đầu rồi ra về. Tới nhà, Thừa Hưu vội lấy nhiều tiền bạc, đem lên huyện đường hối lộ quan tể và viên quản ngục. V́ thế, hơn một tháng sau, Thất Lang được phóng thích.

          Về tới nhà, Thất Lang vào pḥng mẹ vấn an. Điền mẫu nói:"Mẹ vẫn được b́nh an, nhưng bây giờ bất cứ một mảy may ǵ trên thân thể con, từ sợi tóc đến làn da, đều là của Vơ công tử, chứ chẳng c̣n là của mẹ nữa! Mẹ chỉ có một ước nguyện là cầu mong cho công tử được b́nh an vô sự, sống lâu trăm tuổi mà thôi!" Thất Lang hỏi:"Sao mẹ phải cầu mong như thế?" Điền mẫu đáp:"V́ nếu công tử không gặp hoạn nạn th́ con không phải lấy tính mạng để giải cái hoạn nạn cho công tử!" Thất Lang nói:"Để sáng mai con sẽ tới dinh cơ của công tử cám ơn!" Điền mẫu lắc đầu, nói:"Muốn tới vấn an th́ cứ việc tới, nhưng chớ có ngỏ lời cám ơn!" Thất Lang hỏi:"Sao lại thế?" Điền  mẫu đáp:"V́ nếu chỉ chịu một cái ơn nhỏ thôi th́ c̣n có thể ngỏ lời cám ơn xuông được, chứ nếu chịu một cái ơn quá lớn, như cái ơn cứu tử mà Vơ công tử đă cho con th́ chẳng thể ngỏ lời cám ơn xuông được!" Thất Lang hỏi:"Như vậy là con vô ơn bạc nghĩa hay sao?" Điền mẫu lắc đầu, đáp:"Tuy con chẳng thể ngỏ lời cám ơn xuông, nhưng con có thể luôn luôn canh chừng sự b́nh an của công tử! Nếu công tử gặp hoạn nạn th́ con phải dùng đạo nghĩa mà trả ơn!" Thất Lang vâng dạ mà lui.

          Hôm sau, Thất Lang tới dinh cơ Thừa Hưu. Thấy Thất Lang chỉ hỏi thăm sức khoẻ chứ không ngỏ lời cám ơn chủ ḿnh, đám gia nhân x́ xào bàn tán, cho rằng Thất Lang là một kẻ vô ơn bạc nghĩa. Trái lại, khi thấy Thất Lang tới, Thừa Hưu chỉ sợ Thất Lang buồn khổ v́ việc mang ơn ḿnh. Nay thấy Thất Lang không ngỏ lời cám ơn, Thừa Hưu mừng lắm, dùng lời lẽ ôn tồn mà an ủi Thất Lang về vụ bị gông cùm vừa qua, rồi càng hậu đăi Thất Lang. Từ đó, Thừa Hưu muốn Thất Lang ở lại chơi th́ Thất Lang ở lại chơi, cho Thất Lang vật ǵ th́ Thất Lang lấy vật ấy nhưng chẳng bao giờ ngỏ lời cám ơn cả.

          Ít lâu sau, vào ngày sinh nhật Thừa Hưu, khách khứa tới chật nhà, Thất Lang cũng tới. Tối ấy, v́ tiệc tùng đến quá nửa đêm, nhiều khách phải ngủ lại chờ sáng, khiến Thừa Hư cũng không có chỗ ngủ ở nhà trên. Thừa Hưu bèn rủ Thất Lang xuống nhà ngang ngủ. Ba đứa tiểu đồng vẫn ngủ chung trên một chiếc giường ở nhà ngang. Nay thấy chủ nhân dẫn Thất Lang xuống t́m ch ngủ, chúng bèn nhường giường cho hai người, rồi trải rơm quanh chân giường mà ngủ.

          Chưa đến nửa đêm, chúng đă ngủ say, chỉ có Thừa Hưu với Thất Lang là c̣n thắp nến x́ xào nói chuyện. Chợt thấy thanh bội đao của ḿnh tḥ ra khỏi vỏ, kêu leng keng, rồi phát ra ánh sáng, Thất Lang vội vùng dậy, hỏi Thừa Hưu:"Thưa công tử, ba kẻ đang nằm ngủ quanh chân giường này là những ai?" Thừa Hưu đáp: Chúng là ba đứa tiểu đồng của nhà này!" Thất Lang nói:"Một trong ba đứa này là kẻ tiểu nhân và sẽ làm điều ác!" Thừa Hưu hỏi:"Tại sao biết?" Thất Lang bèn thuật lại sự tích thanh đao của ḿnh rồi nói:"Công tử nên xa kẻ tiểu nhân để tránh tai nạn!" Thấy Thừa Hưu chỉ gật đầu cười, Thất Lang không vui, cứ nằm thở dài, chẳng sao ngủ được. Thừa Hưu bèn vơ về:"Họa phúc đều có số cả! Lo nghĩ làm chi cho mệt? Ngủ đi cho khoẻ!" Thất Lang đáp:"Bản nhân chẳng hề lo một chút ǵ cho bản thân ḿnh, nhưng lại lo cho gia mẫu phải sống với một đứa cháu nội c̣n ít tuổi!" Thừa Hưu an ủi:"Bản nhân nghĩ gia đ́nh Thất Lang chẳng đến nỗi như thế đâu!" Thất Lang nói:"Nếu được như công tử nghĩ th́ c̣n chi hơn?"

          Sáng sau, thầm nghĩ Lư Ưng chính là đứa tiểu đồng mà Thất Lang gọi là kẻ tiểu nhân, Thừa Hưu bèn kêu Lư Ưng vào pḥng riêng, cho nó thực nhiều tiền, rồi vơ về an ủi nó, khuyên nó nên về nhà mà ở với cha mẹ.

          Một sáng, Thừa Hưu đi vắng, sai Lâm Nhi lên coi nhà học. Thấy cha chồng đi vắng, Vương thị bèn ra vườn hái mấy bông cúc vạn thọ. Nh́n thấy Vương thị trong vườn, Lâm Nhi động tâm, bèn chạy ra bắt, lôi vào nhà học. Kinh hăi quá, Vương thị mặt tái mét, tay chân vùng vẫy chống cự, miệng la hét cầu cứu. Khi tiếng la hét vừa khản đặc th́ Vương thị nh́n thấy chồng ḿnh, tức Thừa Thân, nhẩy xổ vào nhà học giải cứu ḿnh. Nh́n thấy Thừa Thân, Lâm Nhi liền buông Vương thị, ù té chạy ra khỏi cổng dinh cơ. 

          Chiều ấy, khi thấy cha về, Thừa Thân bèn tŕnh với cha chuyện Lâm Nhi làm hỗn với Vương thị. Nghe xong, Thừa Hưu giận lắm, sai đám gia nhân đi t́m Lâm Nhi. Đám gia nhân đi t́m ở khắp mọi nơi trong vùng cho đến nửa đêm mà cũng chẳng thấy Lâm Nhi đâu!

          Ba hôm sau, được tin Lâm Nhi đang trốn trong dinh cơ của Lưu ngự sử, Thừa Hưu bèn lấy t́nh bạn đồng học thủa xưa, viết một lá thư cho người em ngự sử là Cảnh Chiêm, xin trao trả Lâm Nhi cho ḿnh. Thấy Cảnh Chiêm cứ làm ngơ, chẳng thèm phúc đáp thư ḿnh, Thừa Hưu giận lắm, bèn làm đơn kiện nơi quan tể, xin quan kư trát cho lính tới dinh cơ Lưu ngự sử bắt Lâm Nhi, trả cho ḿnh. Tuy thấy Thừa Hưu có lư, nhưng v́ quan tể chơi thân với Cảnh Chiêm, nên một mặt quan kư trát cho lính đi bắt Lâm Nhi để trả cho Thừa Hưu, mặt khác quan lại ngầm bảo đội trưởng chẳng được cho lính đi bắt, nên Lâm Nhi vẫn sống an toàn trong dinh cơ của Lưu ngứ sử.

          Thấy quan tể hành động như thế, Thừa Hưu bức tức lắm, nhưng cũng chẳng làm chi được. Đang ngồi trong pḥng khách, chợt thấy Thất Lang tới vấn an, Thừa Hưu liền nói:"Lời Thất Lang tiên đoán quả đă ứng nghiệm! Một trong ba đứa tiểu đồng nhà này là kẻ tiểu nhân, đă làm điều ác!" Thất Lang hỏi:"Đứa tiểu đồng ấy là đứa nào?" Thừa Hưu  đáp:"Là Lâm Nhi!"  Rồi Thừa Hưu thuật lại điều ác mà Lâm Nhi đă làm. Nghe xong, Thất Lang biến sắc, nét mặt buồn rầu, rồi đứng dậy bỏ đi, chẳng nói một lời. Thừa Hưu bèn nghĩ rằng Thất Lang tự lượng sức ḿnh chẳng thể làm chi được Lâm Nhi, nên mới hành động như  thế.

          Sáng sau, thấy gia nhân vào báo có trưởng giả Thừa Hằng tới chơi, Thừa Hưu vội chạy ra nghênh tiếp rất mực cung kính. Trong lúc mạn đàm, thấy chú ḿnh hỏi về gia đạo của ḿnh, Thừa Hưu bèn đem chuyện Lâm Nhi ra tường thuật. Trưởng giả an ủi rồi khuyên Thừa Hưu nên b́nh tĩnh trong việc đối phó với những hành động xấu của Lâm Nhi.

          Sáng sau, Thừa Hưu sai đám gia nhân đi ŕnh bắt Lâm Nhi. Trong khi ấy, Lâm Nhi lại tin rằng ḿnh đă được cả Cảnh Chiêm lẫn quan tể bao che th́ chủ cũ của ḿnh là Thừa Hưu sẽ chẳng dám động đến ḿnh.

          V́ thế, Lâm Nhi chẳng quan tâm chi đến việc đề pḥng Thừa Hưu, đêm nào cũng ra kỹ viện nghe hát.

          Một đêm, khi đi nghe hát về, Lâm Nhi bị đám gia nhân nhà Thừa Hưu xông ra bắt trói, giải về nạp chủ. Thừa Hưu bèn sai mấy gia nhân nọc Lâm Nhi nằm sấp, rồi lấy roi mà quất vào mông. Lâm Nhi liền lên tiếng chửi rủa Thừa Hưu tàn tệ. Tức quá, Thừa Hưu bèn cầm roi quất túi bụi vào khắp thân thể Lâm Nhi, chẳng chừa chỗ nào. Sợ Thừa Hưu lỡ tay đánh chết Lâm Nhi th́ sẽ bị tội tử h́nh, trưởng giả Thừa Hằng chạy ra can thiệp, không để cho Thừa Hưu đánh Lâm Nhi nữa, khuyên Thừa Hưu nên giải Lâm Nhi lên huyện đường, xin quan tể trị tội. Thừa Hưu bèn tuân lời chú.

          Được tin Lâm Nhi bị Thừa Hưu bắt cóc, giải lên huyện đường, Cảnh Chiêm liền nạp đơn xin quan tể thả Lâm Nhi ra. Vốn vẫn về hùa với Cảnh Chiêm, quan tể phán rằng Lâm Nhi vô tội, rồi cho Lâm Nhi được trở về sinh sống trong dinh cơ của Lưu ngự sử.

          Vốn sẵn tính khinh bạc, hỗn xược, Lâm Nhi bèn đặt chuyện rằng vợ Thừa Hưu đă từng tư thông với y, rồi nhờ gia nhân nhà Cảnh Chiêm đem chuyện này ra chợ rêu rao. Nghe chuyện, Thừa Hưu uất nghẹn, nhưng cũng chẳng làm chi được Lâm Nhi. Một hôm, nghe được một câu chuyện nhảm nhí của Lâm Nhi bịa đặt ra để nói xấu vợ ḿnh, Thừa Hưu uất ức quá, phóng ngựa tới tận cổng dinh cơ Lưu ngự sử, gọi tên Lâm Nhi ra mà chửi rủa tàn tệ. Thấy thế, mấy nhà hàng xóm của ngự sử phải chạy ra khuyên can, Thừa Hưu mới chịu về. 

          Sáng sau, thấy gia nhân chạy lên báo tin rằng đêm qua Lâm Nhi đă bị giết chết, thây bị băm nát, ném ở giữa đồng, Thừa Hưu hả hê lắm, tuy chẳng biết người giết Lâm Nhi là ai!

          Lát sau, Thừa Hưu và trưởng giả Thừa Hằng cùng nhận được trát đ̣i của quan tể, bắt phải lên huyện đường tŕnh diện ngay. Hai chú cháu bèn lên huyện đường. Quan tể sai chủ bạ đọc hai đơn kiện của Cảnh Chiêm. Đơn thứ nhất tố cáo Thừa Hằng như sau:"Trưởng giả họ Vơ, tên Thừa Hằng đă phạm hai tội: một là nhục mạ Lâm Nhi, gia nhân nhà Lưu ngự sử, hai là giết chết Lâm Nhi, ném thây giữa đồng!" Đơn thứ nh́ tố cáo Thừa Hưu như sau:"Công tử họ Vơ, tên Thừa Hưu đă phạm hai tội: một là đă xúi giục Thừa Hằng nhục mạ Lâm Nhi, hai là đă xúi giục Thừa Hằng giết chết Lâm Nhi!" Chủ bạ đọc xong, quan tể phán:"Vơ Thừa Hằng bị phạt 20 đ̣n, đánh bằng gậy gỗ!" Thái Hưu xin căi, quan tể không cho. Uất quá, Thái Hưu gân cổ mà hét:"Kẻ nhục mạ Lâm Nhi chính là bản nhân, chứ chẳng phải là trưởng giả Vơ Thừa Hằng! Gia thúc năm nay đă 75 tuổi, suốt đêm qua ngủ ở tệ xá! C̣n việc tố cáo gia thúc giết Lâm Nhi là một việc vu oan trắng trợn. Gia thúc năm nay đă 75 tuổi, cầm dao chẳng nổi, lại đang ngủ ở tệ xá, th́ làm sao mà giết được Lâm Nhi?" Quan tể chẳng nghe, cứ ra lệnh đánh đ̣n Thừa Hằng. Thừa Hưu bèn xông vào cướp lấy chú, nhưng bị bọn lính đông người cản lại. Hai kẻ đánh đ̣n đều là bộ hạ của quan tể. Chúng đánh Thừa Hằng mạnh quá, nên mới đánh có 10 roi mà Thừa Hằng đă lăn ra chết.

          Thấy Thừa Hằng đă chết, quan tể liền dẹp vụ án. Uất hận quá, Thừa Hưu vừa khóc vừa chửi Cảnh Chiêm và quan tể, nhưng quan tể cứ làm ngơ, giả như chẳng nghe thấy gĩ!. Tuy đau đớn phẫn uất, nhưng Thừa Hưu cũng chẳng biết phải làm thế nào? Thừa Hưu bèn thuê người khiêng thi thể trưởng giả về dinh cơ ḿnh để làm tang lễ. Trong tang lễ, Thừa Hưu cứ mong ngóng Thất Lang tới viếng tang chú ḿnh, nhưng đến khi tang lễ hoàn tất, vẫn chẳng thấy Thất Lang đâu, Thừa Hưu lại thắc mắc tại sao ḿnh đối xử với Thất Lang đầy đặn như thế ấy, mà Thất Lang lại đối xử với ḿnh bạc bẽo như thế này?

          Sau tang lễ, Thừa Hưu cứ nghĩ xem ai là kẻ đă giết Lâm Nhi? Thoạt tiên, Thừa Hưu nghĩ Thất Lang chẳng giết Lâm Nhi v́ nếu giết th́ Thất Lang đă tới bàn mưu với ḿnh! Nhưng rồi, Thừa Hưu lại nghĩ chắc là Thất Lang giết Lâm Nhi v́ ngoài Thất Lang ra, ai là người giết được Lâm Nhi? Thừa Hưu cứ nghĩ luẩn quẩn như thế măi.

          Thế rồi, ngày nào Thừa Hưu cũng mong Thất Lang tới để ḿnh bàn mưu báo thù cho chú ḿnh. Măi chẳng thấy Thất Lang đâu, Thừa Hưu bèn sai gia nhân tới nhà Thất Lang ở làng Đông để ḍ xét. Gia nhân về tŕnh rằng khi chúng tới nơi th́ thấy cổng khóa kín, nhà bỏ hoang, không người ở. Chúng sang hàng xóm hỏi thăm th́ cũng chẳng ai biết ǵ về tung tích gia đ́nh Thất Lang! Hôm ấy là ngày trùng cửu, mồng chín tháng chín.

          Thời đó, quan tể huyện Liêu Dương đặt lệ là cứ vào ngày mồng mười mỗi tháng, các làng trong huyện phải luân phiên nhau cử một tiều phu, gánh một gánh củi lên huyện đường nạp quan.

          Hôm sau, nhằm ngày mồng mười tháng chín, t́nh cờ người em trai của Lưu ngự sử là Cảnh Chiêm có việc riêng, tới cổng huyện đường, xin được vào gặp quan tể. Quan bèn cho lính ra mời Cảnh Chiêm vào sảnh đường nói chuyện. Lát sau, lại có một tiều phu, tới cổng huyện đường, xin được gánh củi vào nạp quan tể. Quan lại cho lính ra dẫn tiều phu vào sảnh đường.

          Vào tới sảnh đường, bỗng tiều phu hạ gánh củi xuống, rút thanh bội đao giấu trong áo ra, xông thẳng tới chơ Cảnh Chiêm, giơ đao lên cao mà bổ xuống đầu. Cảnh Chiêm giơ tay đỡ gạt th́ thanh đao xén đứt bàn tay dời khỏi cổ tay, máu chảy ṛng ṛng. Tiện đà, tiều phu lia thanh đao phạt ngang cổ Cảnh Chiêm, khiến đầu ĺa khỏi cổ mà rơi xuống đất, máu phun có ṿi. Kinh hoàng tột độ, quan tể bỏ chạy, hô lính xông vào bắt tiều phu. Thấy đội lính đông quá, tiều phu liền đâm cổ tự tử. Máu chảy thành ṿi, tiều phu ngă vật xuống đất, nằm chết trong vûng máu, tay c̣n nắm thanh bội đao. Mọi người cùng xúm lại coi xem tiều phu là ai? Có kẻ nói: "Tiều phu này chính là Điền Thất Lang ở làng Đông!" Quan tể bèn rẽ đám đông để vào coi xác tiều phu. Đột nhiên xác tiều phu chồm dậy, lia thanh đao phạt ngang cổ quan tể, khiến đầu ĺa khỏi cổ mà rơi xuống đất, máu phun có ṿi. Thế rồi xác tiều phu lại ngă vật xuống đất, nằm sóng đôi với xác quan tể. 

          Lính bèn chạy đi tŕnh quan án. Quan án liền sai lính đến nhà Thất Lang bắt bà mẹ và đứa con của Thất Lang. Lính tới nơi th́ thấy cổng khóa kín, nhà bỏ hoang, không người ở. Lính sang hàng xóm hỏi thăm th́ cũng chẳng ai biết ǵ về tung tích gia đ́nh Thất Lang!

          Nghe tin Thất Lang đă giết chết Cảnh Chiêm và quan tể rồi sau đó đâm cổ tự tử, Thừa Hưu cưỡi ngựa tới thăm thi thể Thất Lang, khóc lóc cực kỳ thảm thiết. V́ thế, huyện dân x́ xào bàn tán, nghi cho Thừa Hưu là kẻ chủ mưu, đă sai Thất Lang đi giết Cảnh Chiêm và quan tể! Quan án liền sai lính tới bắt Thừa Hưu, khiến Thừa Hưu phải bán hết điền sản để hối lộ quan án, nên mới được miễn tội.

Quan án ra lệnh làm tang lễ cho quan tể và Cảnh Chiêm thực trọng thể. Rồi quan án ra lệnh đem thi thể Thất Lang ra phơi ở ngoài đồng tṛn một tháng. Sau đó, ai muốn làm tang lễ cho Thất Lang như thế nào cũng được phép tự do làm.

          Trong tháng ấy, thi thể Thất Lang được muông thú tới vây quanh để canh giữ, không cho kên kên tới rỉa. Sau một tháng, Thừa Hưu sai gia nhân ra đồng đưa thi thể Thất Lang về dinh cơ ḿnh, làm tang lễ rất trọng thể.

          Về phần người mẹ (Điền mẫu) và người con (Kiến Nghiệp) của Thất Lang th́ sau khi Điền mẫu được Thất Lang về nhà báo rằng ḿnh sẽ hy sinh tính mạng để giết Lâm Nhi, Cảnh Chiêm và quan tể, hầu trả ơn Vơ công tử, Điền mẫu liền đổi họ Điền của đứa cháu nội ra họ Đông, rồi khóa cửa nhà, dắt cháu đi Đăng Châu sinh sống. Lớn lên, Kiến Nghiệp nhập ngũ, có công lớn trong binh nghiệp, được triều đ́nh thăng tới chức Đồng Tri Tướng Quân.

          Năm Thừa Hưu 85 tuổi, một hôm có một tướng quân tới thăm. Thừa Hưu hỏi:"Tướng quân là ai?" Tướng quân đáp:"Cháu là Đồng Tri Tướng Quân họ Đông!" Thừa Hưu hỏi:"Tướng quân muốn hỏi điều chi?" Tướng quân nói:"35 năm về trước, phải chăng lăo bá là Vơ công tử?" Thừa Hưu đáp:"Thưa phải!" Tướng quân nói:"Thực ra, cháu họ Điền, tên Kiến Nghiệp, con của Điền Thất Lang và cháu nội của Điền mẫu ở làng Đông trước kia!" Thừa Hưu hỏi:"Tại sao tướng quân lại đổi họ?" Tướng quân đáp:"V́ trước kia gia phụ giết chết hai người tên Lâm Nhi và Lưu Cảnh Chiêm cùng một quan tể nên cháu được bà nội đổi họ cho, rồi dắt đi Đăng Châu sinh sống!" Thừa Hưu hỏi:"Sao hôm nay tướng quân lại tới đây?" Tướng quân đáp:"V́ cháu được bà nội trối rằng sau này phải t́m tới Vơ công tử mà hỏi thăm xem phần mộ của cha cháu ở đâu để xin cải táng!"

          Thừa Hưu bèn dắt tướng quân ra mộ Điền Thất Lang mà chỉ cho biết. Tướng quân liền quỳ xuống đất, bái tạ Thừa Hưu. Thừa Hưu mời tướng quân về dinh cơ ḿnh yến ẩm. Tiệc tan, tướng quân xin cáo biệt mà đi.

 

 

 

 

GS Đàm Quang Hưng
Giáo Sư Toán
Trường Đại Học Cộng Đồng Houston, Texas

  

 

 

www.ninh-hoa.com