trang thơ & truyện Dương Anh Sơn              |                 www.ninh-hoa.com

Dương Anh Sơn

 Giáo Sư Triết học
 Trung học Ninh Ḥa
 Niên khóa 1973-1976
 Chỉ đạo lớp 12C, 74-75

 Sở thích viết và
chuyển dịch Thơ.

Đă xuất bản:

"Ảnh hưởng đạo Phật trong Đoạn Trường Tân Thanh" (2006) và

"Ức Trai Thi Tập của Nguyễn Trăi" (dịch và chú giải 2009)

 


 
Hiện cư ngụ tại Việt Nam

 

 

 

 

 

 


NAM TRUNG TẠP NGÂM
(Tập 02)

Dương Anh Sơn

Chuyển Lục Bát
 

  

 

 

 

Bài 31:
 

 

 NGẪU ĐẮC

  
 

 

Cô thành nhật mộ khởi âm vân,          孤城日暮起陰雲
Thanh thảo man man đáo hải tân.
      青草漫漫到海濱
Khoáng dă biến mai vô chủ cốt,
         曠野遍埋無主骨
Thù phương độc thác hữu quan thân.
  殊方獨托有官身
Sự lai đồ lệ giai kiêu ngă,
                 事來徒隸皆驕我
Lăo khứ văn chương diệc tị nhân.
      老去文章亦避人
Vọng ngoại Hồng Sơn tam bách lí,
     望外鴻山三百里
Tương ṭng hà xứ vấn tiền lân.
           相從何處問前


TẠM CHUYỂN LỤC BÁT:

 

T̀NH CỜ LÀM ĐƯỢC THƠ HAY

 

Thành chiều mây nổi tối sầm,

Cỏ xanh trải khắp đến gần biển khơi.

Khắp đồng không chủ xương vùi,

Một thân trời lạ gửi đời làm quan.

Lại nha vênh váo việc vàng,

Văn chương lẫn tránh người đang về già!

Ngóng ba trăm dặm xa xa,

Non Hồng xóm cũ hỏi là chốn nao?!
 

DỊCH NGHĨA:

Thành cô quạnh vào chiều tối mây âm u nổi lên. Vùng cỏ xanh rộng lớn trải đến gần bờ biển. Cánh đồng trống trải vùi chôn khắp nơi những nắm xương vô chủ. Một thân nơi phương trời xa lạ gửi cho việc làm quan. Khi có việc vàng đến, đám lại nha đều vênh váo với ta. Tuổi già đến chuyện văn chương cũng lẫn tránh người. Ngóng nh́n về ngoài núi Hồng ba trăm dặm, biết chốn nào để cùng theo đến hỏi thăm xóm thôn trước kia?


CHÚ THÍCH:

                  

 

  âm:  âm u, tối sầm, tối tăm, khí âm, bóng mặt trời.
漫漫  man man:  mênh mông, rộng khắp.
   tân: đến gần, gần sát, bờ biển, bờ sông, bờ nước.
曠野  khoáng dă: cánh đồng trống trải, rộng lớn.
  biến:  khắp nơi, trải ra.
殊方   thù phương: phương trời xa lạ, nơi chốn lạ lẫm.
徒隸  đồ lệ: những người tù tội lao dịch nặng nhọc. Cũng chỉ những người giúp việc quan gọi là nha lại.
相從  tương ṭng: cùng theo nhau.
前鄰  tiền lân: xóm cũ trước kia, xóm thôn phía trước.
     

  

 

 

 

 

Bài 32:  

 

 

ĐẠI TÁC CỬU THÚ TƯ QUI (nhị thủ)

   代作久戍思歸(二首)

 

                                                                 

 

Quan ngoại thu phong tống địch xuy,   關外秋風送笛吹
Ban Siêu đầu bạch vị thành quy.         
班超頭白未成歸
Thập niên hứa quốc quân ân trọng,     
十年許國君恩重
Thiên lí ly gia lữ mộng tŕ.                 
千里離家旅夢遲
Dạ tú vinh hoa thân ngoại huyễn,        
夜繡榮花身外幻
Triêu vân danh lợi nhăn tiền phi.
        朝雲名利眼前非
Lũng thiên tuế tuế qua điền thục,         
隴阡歲歲瓜田熟
Khổ tận cam lai thượng hữu kỳ.
          苦盡甘來尚有


TẠM CHUYỂN LỤC BÁT:

 

LÀM THAY NGƯỜI ĐI THÚ ĐĂ LÂU
MONG TRỞ VỀ

(Bài 1)

 

Gió thu ngoài ải sáo đưa,

Ban Siêu đầu bạc vẫn chưa trở về.

Mười năm ơn nước nặng nề,

Khách xa ngàn dặm mải mê mộng nhà.

Gấm đêm hư ảo vinh hoa,

Lợi danh mây sớm bay qua mắt vời.

Ruộng g̣ dưa chín – năm trôi,

Khổ xong, sướng đến có thời mà thôi!

 

DỊCH NGHĨA:

 

Cơn gió mùa thu ngoài quan ải đă đưa tiếng sáo đi xa. Ban Siêu đă bạc đầu vẫn chưa xong việc để quay trở về. Mười năm đáp lại mong đợi của đất nước v́ ơn vua rất nặng. Rời xa nhà ngàn dặm, khách đi xa mải miết trong giấc mộng. Chuyện vẻ vang, vinh hiển như tấm vải gấm ban đêm, chỉ là điều giả dối, không thật ở ngoài thân. Có phải chuyện danh lợi chỉ là đám mây buổi sáng thay đổi luôn bay qua trước mắt chăng? Đám ruộng g̣ trồng dưa đă chín, năm này qua năm khác. Hết chuyện khổ cực sẽ đến kỳ được sung sướng.


CHÚ THÍCH:

                                                                                      

 

班超 Ban Siêu: danh tướng đời Đông Hán xông pha đánh dẹp và giữ yên vùng tây bắc Trung Hoa suốt 30 năm. Măi đến lúc đầu bạc, già yếu được vua cho về.
  thú: lính tráng hoặc dân công bị triều đ́nh cắt cử, sai phái trấn giữ vùng biên giới hoặc các nơi hiểm yếu ngày xưa.
旅夢  lữ mộng: giấc mộng của người đi xa xứ.
  tŕ: chậm chạp, đi chậm răi, tŕ trệ, kéo dài, không tiến xa được.
夜繡榮花  dạ tú vinh hoa: tấm vải gấm đẹp đẽ của những người vinh hiển giàu sang ban đêm cũng chẳng thấy ǵ đẹp v́ trời tối om.
   phi: không đúng, sai lầm, chê trách, không có, chưa từng, há chẳng phải, phải chăng (nghi vấn).
隴阡  lũng thiên: loại ruộng trồng trên các g̣ đất.
瓜田熟 qua điền thục: ruộng dưa chín. Do chuyện Liên Xưng và Quản Chi Phủ đi thú ở Qú Khâu ngang qua ruộng dưa chín hẹn mùa dưa chín năm sau sẽ trở về (Tả Truyện).
     

  

 

 


 

 

 

 

Xem BÀI SỐ 33, 34

 

 

 



D
ương Anh Sơn
 Giáo Sư Triết học

Trung học Ninh Ḥa

 

 

 

trang thơ & truyện Dương Anh Sơn              |                 www.ninh-hoa.com